جشنواره و نیاز امروز شعر/۲۸
آسمان: تئوری و نقد پابهپای شعر شکل نگرفته است
شاعر برگزیده سومین دوره جشنواره شعرفجر معتقد است با وجود جریانهای موازی شعری در چند دهه اخیر، تئوری و نقد اصولی شعر شکل نگرفته است.
محمد جواد آسمان شاعر در گفتوگو با خبرنگار ادبیات برنا، با بیان اینکه یبخشی از مشکلات شعر، مربوط به مسائل صنفی است، اظهار کرد: یکی از این مشکلات صنفی، چاپ و پخش کتاب شعر است؛ هر کتاب شعری به طور متوسط حاصل یک سال از عمر شاعر است.
وی افزود: شاعر بعد از تکمیل مجموعه شعر خود، مجبور است از موضع ضعف ابتدا به دنبال ناشری بگردد که حاضر شود مجموعه شعرش را منتشر کند. پس از آن یا باید با هزینه خود کتاب را منتشر کند یا با دریافت حقالتالیف کمی به نشر کتاب رضایت دهد.
وی افزود: وزارت ارشاد با همکاری انجمن قلم اقدام به انتشار 160 مجموعه از شاعران نوقلم کرد اما آیا واقعا ما 160 شاعر داریم؟ از سویی چند میلیون تومان حقالتالیفی که بدین شکل به شاعر تعلق میگیرد همان یک بار است و چنین اقدامی دیگر اتفاق نمیافتد. مثل این است که بروید به یک روستا و به کشاورزی 500 هزار تومان کمک کنید، این پول صرف برخی کمبودها میشود و دوباره کشاورز به وضعیت پیشین خود بازمیگردد. در حالی که ما باید از پایه مشکلات را حل کنیم.
شاعر "تجربه تا حالا" با تاکید بر این که "با یک گل بهار نمیشود"، گفت: مشکل پخش از مساله نشر هم مهمتر است و در شهرهایی غیر از پایتخت، به راحتی نمیتوان هر مجموعه شعری را پیدا کرد. به اعتقاد من اگر قرار است حمایتی از شعر و شاعر صورت بگیرد خوب است که برای پخش و توزیع آثار در کل کشور، اقداماتی انجام شود و مثلا هر اداره کل ارشاد، یک فروشگاه داشته باشد و تمامی آثار را عرضه کند.
آسمان همچنین به بیمه هنرمندان نیز اشاره کرد و گفت: متاسفانه وضعیت به گونهای است که دولت خود را قّیم شعر و ادبیات میداند در حالی که همچنان با این قیمومیت مشکلات به جای خود باقی است. اگر وزیر ارشاد حس میکند که باید قائممقامی در امور شعر و ادب داشته باشد، خوب است اما شعر چیزی نیست که این گونه به پیشرفت برسد.
وی در این باره افزود: به اعتقاد من باید تشکلهای غیردولتی شکل بگیرد تا کار به خود شاعران سپرده شود و قائممقام بر کار آنها نظارت و حمایت کنند.
این شاعر همچنین تصریح کرد: فعالیت قائممقام امور شعر و ادب وزیر ارشاد، هنوز تغییری را درعرصه شعر ایجاد نکرده است. شخصا از تعیین قائممقام خوشحال شدم اما آیا این سمت رسمی دولتی نباید بازدهی داشته باشد؟
آسمان با اشاره به فعالیت سه ارگان وزارت ارشاد، حوزه هنری و سازمان فرهنگی هنری شهرداری در عرصه فرهنگ گفت: در این میان به نظر میرسد تنها حوزه هنری از خود شاعران و نویسندگان استفاده کرده است و سایر ارگانها از بالا به پایین سیاستهای خود را اعمال میکنند. این شیوه مدیریتی هیچ مشکلی را حل نمیکند.
شاعر "باغ بیسایه" بخش دیگری از مشکلات شعر امروز را مربوط به خود شاعران دانست و گفت: شعر امروز تئوری و نقد مناسب ندارد؛ در طول این سالها همیشه چند جریان موازی شعر در کشور وجود دارد در حالی که پابهپای تولید اشعار، نقد و نظریه تولید نمیشود.
به اعتقاد وی هرچند شاعر خود یک جهانبینی و نگاه دارد اما باز هم از بیرون یک منتقد باید این جهانبینی را رصد کند و آسیبها را گوشزد کند.
وی افزود: شاعر بعد از تکمیل مجموعه شعر خود، مجبور است از موضع ضعف ابتدا به دنبال ناشری بگردد که حاضر شود مجموعه شعرش را منتشر کند. پس از آن یا باید با هزینه خود کتاب را منتشر کند یا با دریافت حقالتالیف کمی به نشر کتاب رضایت دهد.
وی افزود: وزارت ارشاد با همکاری انجمن قلم اقدام به انتشار 160 مجموعه از شاعران نوقلم کرد اما آیا واقعا ما 160 شاعر داریم؟ از سویی چند میلیون تومان حقالتالیفی که بدین شکل به شاعر تعلق میگیرد همان یک بار است و چنین اقدامی دیگر اتفاق نمیافتد. مثل این است که بروید به یک روستا و به کشاورزی 500 هزار تومان کمک کنید، این پول صرف برخی کمبودها میشود و دوباره کشاورز به وضعیت پیشین خود بازمیگردد. در حالی که ما باید از پایه مشکلات را حل کنیم.
شاعر "تجربه تا حالا" با تاکید بر این که "با یک گل بهار نمیشود"، گفت: مشکل پخش از مساله نشر هم مهمتر است و در شهرهایی غیر از پایتخت، به راحتی نمیتوان هر مجموعه شعری را پیدا کرد. به اعتقاد من اگر قرار است حمایتی از شعر و شاعر صورت بگیرد خوب است که برای پخش و توزیع آثار در کل کشور، اقداماتی انجام شود و مثلا هر اداره کل ارشاد، یک فروشگاه داشته باشد و تمامی آثار را عرضه کند.
آسمان همچنین به بیمه هنرمندان نیز اشاره کرد و گفت: متاسفانه وضعیت به گونهای است که دولت خود را قّیم شعر و ادبیات میداند در حالی که همچنان با این قیمومیت مشکلات به جای خود باقی است. اگر وزیر ارشاد حس میکند که باید قائممقامی در امور شعر و ادب داشته باشد، خوب است اما شعر چیزی نیست که این گونه به پیشرفت برسد.
وی در این باره افزود: به اعتقاد من باید تشکلهای غیردولتی شکل بگیرد تا کار به خود شاعران سپرده شود و قائممقام بر کار آنها نظارت و حمایت کنند.
این شاعر همچنین تصریح کرد: فعالیت قائممقام امور شعر و ادب وزیر ارشاد، هنوز تغییری را درعرصه شعر ایجاد نکرده است. شخصا از تعیین قائممقام خوشحال شدم اما آیا این سمت رسمی دولتی نباید بازدهی داشته باشد؟
آسمان با اشاره به فعالیت سه ارگان وزارت ارشاد، حوزه هنری و سازمان فرهنگی هنری شهرداری در عرصه فرهنگ گفت: در این میان به نظر میرسد تنها حوزه هنری از خود شاعران و نویسندگان استفاده کرده است و سایر ارگانها از بالا به پایین سیاستهای خود را اعمال میکنند. این شیوه مدیریتی هیچ مشکلی را حل نمیکند.
شاعر "باغ بیسایه" بخش دیگری از مشکلات شعر امروز را مربوط به خود شاعران دانست و گفت: شعر امروز تئوری و نقد مناسب ندارد؛ در طول این سالها همیشه چند جریان موازی شعر در کشور وجود دارد در حالی که پابهپای تولید اشعار، نقد و نظریه تولید نمیشود.
به اعتقاد وی هرچند شاعر خود یک جهانبینی و نگاه دارد اما باز هم از بیرون یک منتقد باید این جهانبینی را رصد کند و آسیبها را گوشزد کند.
نظر شما
پیشنهاد سردبیر
پرونده ویژه
