از حافظه تاریخی تا اقتدار تمدنی؛ رسالت استاد در تربیت نسلی قدرتمند
به گزارش خبرگزاری برنا از تهران ؛ دکتر طالب رجبپور، روایتگر حوزه دفاع مقدس، پژوهشگر حوزه تاریخ، فرهنگ و تمدن بینالملل، مشاور رسانهای نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تهران غرب و پیشکسوت و کارشناس ارشد رسانه ملی، در سخنانی با اشاره به جایگاه دانشگاه در مسیر پیشرفت کشور اظهار داشت: هر جامعهای برای حرکت در مسیر توسعه و دستیابی به اقتدار تمدنی نیازمند سه سرمایه بنیادین است؛ حافظه تاریخی، سرمایه انسانی و مرجعیت علمی. اگر این سه عنصر در کنار یکدیگر قرار گیرند، جامعه میتواند مسیر پیشرفت پایدار را طی کند.
وی با بیان اینکه حافظه تاریخی تنها به معنای آگاهی از گذشته نیست، افزود: حافظه تاریخی در حقیقت درک عمیق تجربههای یک ملت در گذر زمان است. تاریخ یک دفتر خاطرات ساده نیست، بلکه آزمایشگاهی بزرگ از تجربههای انسانی است که در آن ملتها بارها مسیرهای مختلف را آزمودهاند. فهم این تجربهها میتواند راهنمای تصمیمهای امروز و آینده باشد.
این استاد دانشگاه با اشاره به نقش دانشگاه در انتقال این میراث تاریخی تصریح کرد: دانشگاه یکی از مهمترین نهادهای انتقال و تحلیل حافظه تاریخی است، اما این انتقال نباید صرفاً در قالب روایت وقایع باشد، بلکه باید به تحلیل روندها، شناخت الگوها و استخراج درسهای تاریخی منجر شود. در این میان استاد دانشگاه نقش محوری دارد، زیرا میتواند گذشته را به حال پیوند دهد و افق آینده را برای دانشجویان ترسیم کند.
رجبپور با تأکید بر اینکه هویت یک جامعه در پیوند میان گذشته، حال و آینده شکل میگیرد، اظهار کرد: جامعهای که تاریخ و تجربههای تمدنی خود را نشناسد، در تعریف هویت و مسیر آینده دچار سردرگمی خواهد شد. شناخت تاریخ علمی و تمدنی، اعتماد به نفس جمعی را تقویت میکند و زمینه حرکت به سوی پیشرفت را فراهم میسازد.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت سرمایه انسانی گفت: هیچ کشوری تنها با اتکا به منابع طبیعی به اقتدار نرسیده است؛ آنچه مسیر پیشرفت را تعیین میکند کیفیت سرمایه انسانی آن جامعه است. دانشگاه مهمترین نهاد تربیت این سرمایه انسانی است و استاد دانشگاه در شکلگیری ذهن، نگرش و شخصیت علمی دانشجویان نقشی تعیینکننده دارد.
این پژوهشگر حوزه تاریخ و تمدن بینالملل افزود: استاد صرفاً انتقالدهنده اطلاعات نیست، بلکه پرورشدهنده ذهن پرسشگر و تحلیلگر است. بسیاری از نگرشهای علمی، اخلاق حرفهای و روحیه پژوهشگری دانشجویان در تعامل با استادان شکل میگیرد و همین تعامل میتواند نسل آینده مدیران و پژوهشگران کشور را شکل دهد.
رجبپور با اشاره به تجربههای تاریخی ملت ایران بهویژه در سالهای دفاع مقدس خاطرنشان کرد: تجربه سالهای سخت دفاع و مقاومت ملی نشان داد که اقتدار پیش از آنکه به امکانات وابسته باشد، به انسان و باورهای او وابسته است. در آن دوران نسلی شکل گرفت که با وجود محدودیتها، با روحیه ایستادگی، مسئولیتپذیری و خودباوری از کشور دفاع کرد و همین روحیه بعدها زمینهساز پیشرفتهای علمی و فناوری شد.
وی تأکید کرد: این تجربه تاریخی اگر بهصورت تحلیلی به نسلهای جوان منتقل شود، میتواند به سرمایهای تربیتی تبدیل شود. رویدادهای بزرگ تاریخی باید به درسهای مدیریتی و اجتماعی تبدیل شوند؛ درسهایی مانند مدیریت بحران، همبستگی اجتماعی، خوداتکایی و تبدیل تهدید به فرصت.
این استاد دانشگاه در ادامه با اشاره به مفهوم مرجعیت علمی دانشگاهها گفت: جامعه زمانی برای حل مسائل خود به دانشگاه مراجعه میکند که دانشگاه بتواند تحلیل دقیق، دانش معتبر و راهکارهای عملی ارائه دهد. مرجعیت علمی تنها با افزایش تعداد مقالات به دست نمیآید، بلکه نیازمند شکلگیری فرهنگ علمی مبتنی بر صداقت پژوهشی، دقت علمی و احترام به حقیقت است.
مشاور رسانهای نهاد رهبری در دانشگاه تهران غرب همچنین امید علمی و اخلاق پژوهشی را از ارکان اصلی پیشرفت دانست و افزود: امید موتور حرکت علمی است. اگر دانشجو احساس کند تلاش علمی او میتواند در آینده جامعه اثرگذار باشد، با انگیزه بیشتری به مسیر پژوهش و نوآوری ادامه خواهد داد. در کنار آن، اخلاق علمی و صداقت پژوهشی نیز پایههای اعتماد جامعه به دانشگاه را شکل میدهد.
رجبپور در پایان با تأکید بر نقش استادان در شکلگیری آینده کشور گفت: حرکت از حافظه تاریخی به اقتدار تمدنی فرآیندی تدریجی اما عمیق است که از کلاسهای درس آغاز میشود. استادان دانشگاه تنها آموزشدهنده دانش نیستند، بلکه سازندگان روحیهها و شخصیتها هستند و تربیت نسلی که دانش عمیق، هویت روشن، روحیه پرسشگری و احساس مسئولیت داشته باشد، میتواند زمینهساز شکلگیری اقتدار علمی و تمدنی کشور در آینده باشد.
انتهای پیام/
