راز سرمایه‌گذاری ۳۰ همتی دولت در جاده‌ها/ کریدورهای شمالی جای خلیج‌فارس را در ترانزیت می‌گیرند؟

|
۱۴۰۵/۰۴/۱۰
|
۰۶:۰۰:۰۳
| کد خبر: ۲۳۶۰۵۰۵
ددپ
برنا - گروه اقتصادی: در حالی که تحولات ژئوپلیتیکی منطقه، محدودیت‌های ناشی از تنش‌های اخیر و تغییر الگوی مبادلات تجاری، مسیر‌های سنتی حمل‌ونقل را با چالش‌های تازه‌ای روبه‌رو کرده است، دولت با بازتعریف اولویت‌های زیرساختی، توسعه کریدور‌های شمالی، شمال‌غربی و غربی را در کانون برنامه‌های راهبردی خود قرار داده است. این تغییر رویکرد که از سوی معاون سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای نیز مورد تأکید قرار گرفته، تنها یک جابه‌جایی عمرانی نیست؛ بلکه نشانه‌ای از بازآرایی نقشه لجستیک و تجارت ایران در شرایط جدید منطقه‌ای است.

 به گزارش برنا, کارشناسان معتقدند اگر این سیاست با توسعه پایانه‌های مرزی، تکمیل شبکه آزادراهی، هوشمندسازی حمل‌ونقل و جذب سرمایه‌گذاری همراه شود، ایران می‌تواند جایگاه خود را به‌عنوان حلقه اتصال آسیای میانه، قفقاز، روسیه و آب‌های آزاد تثبیت کرده و سهم بیشتری از بازار چند ده میلیارد دلاری ترانزیت منطقه را به دست آورد.

معاون سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای در تازه‌ترین اظهارات خود اعلام کرده است که به دنبال تغییر مسیر بخشی از تجارت کشور، تمرکز این سازمان از محور‌های سنتی به کریدور‌های شمالی، شمال‌غربی و غربی منتقل شده است. به گفته وی، اکنون ۱۰ کریدور اصلی کشور در اولویت تخصیص اعتبارات، نگهداری و بهسازی قرار دارند و برای اجرای عملیات عمرانی در این محور‌ها حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان قرارداد منعقد شده است.

آمارها چه می‌گویند: 

بر اساس آمار‌های اعلام‌شده، از ابتدای امسال بیش از ۲۵۰۰ کیلومتر روکش آسفالت، ۴۵۰۰ کیلومتر خط‌کشی و هزاران مترمربع نصب علائم ایمنی در این کریدور‌ها انجام شده و ۲۸۲ اکیپ عملیاتی به‌صورت شبانه‌روزی در حال فعالیت هستند. همچنین محور تهران–بازرگان که یکی از مهم‌ترین مسیر‌های ترانزیتی کشور محسوب می‌شود، پس از واگذاری به سازمان راهداری وارد مرحله جدیدی از بهسازی و ارتقای کیفیت شده است.

کریدورها،ستون فقرات اقتصاد لجستیکی ایران

در این خصوص محمدرضا شریفی، استاد دانشگاه و کارشناس حمل‌ونقل و لجستیک معتقد است : «اقتصاد آینده منطقه بر پایه کریدور‌ها شکل می‌گیرد. امروز رقابت کشور‌ها دیگر فقط بر سر تولید کالا نیست، بلکه بر سر تصاحب مسیر‌های عبور کالا است. هر ساعت کاهش زمان حمل، ارزش اقتصادی بالایی ایجاد می‌کند. اگر ایران بتواند کیفیت و ایمنی کریدور‌های خود را افزایش دهد، بخش قابل توجهی از تجارت آسیای میانه، روسیه و قفقاز از خاک کشور عبور خواهد کرد.»

راه فقط آسفالت نیست،  زنجیره لجستیک باید تکمیل شود

 علی نیک‌فر، پژوهشگر زیرساخت‌های حمل‌ونقل با انتقاد از وضعیت موجود گفت: «بهسازی جاده‌ها اقدام ارزشمندی است، اما کافی نیست. اگر پایانه‌های مرزی، مراکز لجستیکی، انبار‌های مدرن، گمرکات هوشمند و سامانه‌های دیجیتال توسعه پیدا نکنند،

به گفته وی  مزیت کریدور‌های جدید از بین می‌رود. ترانزیت امروز یک زنجیره کامل خدمات است، نه صرفاً یک جاده استاندارد.

فرصت افزایش درآمد‌های ارزی

ساسان کیانی، کارشناس اقتصاد حمل‌ونقل نیز در این زمینه معتقد است: «درآمد ترانزیتی یکی از پایدارترین منابع ارزآوری برای اقتصاد ایران است. توسعه کریدور‌های شمالی می‌تواند وابستگی اقتصاد به درآمد‌های نفتی را کاهش دهد. البته تحقق این هدف مستلزم ثبات قوانین، تسهیل فرآیند‌های گمرکی و افزایش همکاری با کشور‌های همسایه است.»

نگهداری راه‌ها مهم‌تر از ساخت پروژه‌های جدید است

همچنین  امیرحسین صادقی، کارشناس زیرساخت‌های جاده‌ای تاکید کرد: «سال‌هاست بخش مهمی از شبکه راه‌های کشور با کمبود منابع نگهداری روبه‌رو است. افزایش بودجه مرمت، روکش آسفالت و ایمن‌سازی باعث کاهش هزینه حمل کالا، کاهش تصادفات و افزایش عمر ناوگان خواهد شد. این موضوع از نگاه اقتصادی، بازدهی بسیار بیشتری نسبت به ساخت برخی پروژه‌های جدید دارد.»

رقابت ایران با کریدور‌های رقیب آغاز شده است

 بهرام قاسمی، تحلیلگر ترانزیت بین‌المللی نیز همسو با دیگر کارشناسان  گفت: رقبای ایران در منطقه با سرعت در حال توسعه و مسیر‌های جایگزین هستند. کریدور میانی، مسیر قفقاز و پروژه‌های حمل‌ونقل کشور‌های همسایه، رقابت را بسیار جدی کرده‌اند.

به گفته وی اگر پروژه‌های ایران با سرعت اجرا نشوند، بخشی از جریان تجارت منطقه برای همیشه به مسیر‌های دیگر منتقل خواهد شد؛ بنابراین توسعه کریدور‌های شمالی دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت اقتصادی و ژئوپلیتیکی است.

پنجره‌ای برای بازگشت ایران به مرکز تجارت منطقه

کارشناسان بر این باورند که تغییر اولویت‌های سازمان راهداری، تنها به معنای اجرای پروژه‌های عمرانی نیست، بلکه می‌تواند آغاز فصل تازه‌ای در اقتصاد لجستیک ایران باشد. تمرکز بر کریدور‌های شمالی، توسعه محور تهران–بازرگان، ارتقای راه‌های منتهی به مرز‌های آذربایجان، ارمنستان، ترکمنستان و بنادر شمالی، در صورت تکمیل شبکه ریلی، توسعه بنادر، تسهیل تجارت فرامرزی و جذب سرمایه‌گذاری، ظرفیت آن را دارد که ایران را بار دیگر به یکی از مهم‌ترین شاهراه‌های ترانزیتی منطقه تبدیل کند؛ جایگاهی که علاوه بر افزایش درآمد‌های ارزی، به رونق تولید، توسعه صادرات و تقویت پیوند‌های اقتصادی با همسایگان نیز منجر خواهد شد.

انتهای پیام/

نظر شما
captcha
پیشنهاد سردبیر
پرونده ویژه