تاکاشی میکه با نخستین مستندش به ونیز آمد؛ روایتی صمیمی از اسطوره کابوکی
به گزارش خبرنگار گروه فرهنگ و هنر برنا؛ تاکاشی میکه، فیلمساز پرکار ژاپنی که کارنامهاش بیش از صد فیلم بلند در ژانرها و سبکهای گوناگون را در بر میگیرد برای نخستین بار با یک مستند در جشنواره فیلم ونیز حضور یافته است.
مستند «شومه: میراث زنده کابوکی» خارج از بخش مسابقه جشنواره به نمایش درآمده و روایتگر آیین جانشینی یکی از برجستهترین هنرمندان تئاتر سنتی کابوکی است.
میکه درباره ورودش به عرصه مستندسازی میگوید: «من روی پروژههای بسیار متنوعی کار میکنم و همه آنها را صرفا فیلم میدانم. هنگام ساخت این اثر هم چندان به این فکر نمیکردم که دارم یک مستند میسازم؛ بلکه آن را ادامهای طبیعی در مسیر کاریام میبینم. هشت سال پیش دانجورو این فرصت را در اختیارم گذاشت که از او فیلم بسازم و محال بود چنین پیشنهادی را رد کنم.»
این مستند، مراسم شومه یا آیین جانشینی سال ۲۰۲۲ ایچیکاوا دانجورو سیزدهم (هاکوئن) را دنبال میکند؛ مراسمی که طی آن این هنرمند نام پرافتخار جدید خود را بهعنوان یکی از وارثان سنت کابوکی دریافت میکند.
دانجورو پیشتر نیز در فیلمهای «هاراگیری» و «تیغه جاودانگی» با میکه همکاری کرده است.
کارگردان ژاپنی درباره او میگوید: «رابطه ما همیشه در حد کارگردان و بازیگر بوده است. او را به نوعی موجودی خارقالعاده میبینم؛ انرژی و هالهای منحصربهفرد دارد و در اجرای زنده هر روز تغییر میکند. همین ویژگی او را به سوژهای بسیار جذاب تبدیل کرده است.»
به گفته میکه، تفاوت بازیگری در سینما و تئاتر کابوکی بسیار عمیق است. او توضیح میدهد: «در اجرای صحنهای، احساسات باید در چارچوب قواعد نمایش و روایت کنترل شوند و به همین دلیل احساسات واقعی بازیگر تا حدی کنار گذاشته میشود. اما وقتی دانجورو در فیلمهای من بازی میکند، خودش را آزاد میکند.»
میکه معتقد است آشنایی مخاطبان جهانی با تئاتر کابوکی در سالهای اخیر افزایش یافته و موفقیت فیلم «کوکوهو» که سال گذشته نامزد جایزه اسکار شد و به یکی از پرفروشترین آثار تاریخ سینمای ژاپن تبدیل شد، نقش مهمی در این روند داشته است.
او میگوید: ««کوکوهو» بدون همکاری کامل صنعت کابوکی ساخته شد و با این حال موفقیت بزرگی به دست آورد. این اتفاق احتمالا شوک بزرگی برای بازیگران و کارگردانان کابوکی بود. همزمانی اکران مستند ما با این موج کاملا اتفاقی است، اما قطعا به دیده شدن فیلم کمک میکند.»
میکه که پیشتر تجربه کارگردانی آثار صحنهای مانند «برکه شیطان» و فیلم «بر فراز جسد تو» را داشته، این بار تصمیم گرفته است هیچ دخالتی در اجرای دانجورو نداشته باشد.
او در پایان میگوید: «نمیخواستم اجرای صحنهای را هدایت کنم. میخواستم همهچیز تا حد ممکن طبیعی و بیواسطه باشد تا مخاطب با خود دانجورو و پسرش آشنا شود. هدف اصلی من نمایش زیبایی کابوکی نبود؛ میخواستم تماشاگر کنجکاو شود بداند این دو نفر چه کسانی هستند و ترغیب شود اجرای زنده آنها را از نزدیک ببیند. اگر به این هدف برسم، واقعا خوشحال خواهم شد.»
انتهای پیام/