استیضاح ترامپ در گروی قدرتگیری دموکراتها/ انتخابات اسرائیل میتواند معادلات جنگ را تغییر دهد
در نظام سیاسی آمریکا، انتخابات کنگره هر دو سال یکبار برگزار میشود اما تنها هر چهار سال یکبار با انتخابات ریاستجمهوری همزمان است. به انتخاباتی که در میانه دوره چهارساله ریاستجمهوری برگزار میشود، «انتخابات میاندورهای» گفته میشود. در این انتخابات، تمامی ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و حدود یکسوم از ۱۰۰ کرسی مجلس سنا به رأی گذاشته میشود. اهمیت این انتخابات از آن جهت است که نتیجه آن میتواند تعیین کند رئیسجمهور تا چه اندازه امکان پیشبرد برنامهها و سیاستهای خود را خواهد داشت.
اگر حزب رئیسجمهور کنترل یکی یا هر دو مجلس کنگره را از دست بدهد، حزب رقیب میتواند روند قانونگذاری را دشوارتر کند، بر عملکرد دولت نظارت و تحقیقات کنگرهای انجام دهد و در شرایط قانونی مشخص، روند استیضاح را نیز آغاز کند.به همین دلیل، انتخابات میاندورهای در بسیاری از دورهها بهعنوان نوعی سنجش عملکرد دولت مستقر و میزان حمایت رأیدهندگان از حزب رئیسجمهور تلقی میشود. اکنون انتخابات میاندورهای آمریکا در نوامبر ۲۰۲۶ نزدیک است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در نیمه نخست دوره دوم ریاستجمهوری خود با کنترل جمهوریخواهان بر کنگره روبهرو بوده است. با نزدیک شدن به انتخابات، وضعیت رقابتهای انتخاباتی و نظرسنجیها نشان میدهد که حفظ این اکثریت در کنگره به یکی از موضوعات مهم انتخابات تبدیل شده است.
در همین راستا، رضا جلالی، کارشناس مسائل آمریکا، در گفتوگو با خبرنگار برنا، درباره انتخابات میاندورهای آمریکا و تأثیر آن بر تحولات سیاسی این کشور و منطقه اظهار کرد: انتخابات میاندورهای آمریکا که در سطح مجلس سنا و مجلس نمایندگان پیشرو است، در روز دوازدهم آبانماه برگزار خواهد شد. این انتخابات در شرایطی برگزار میشود که پیش از آن، در روز پنجم آبانماه، انتخابات پارلمانی اسرائیل نیز برگزار خواهد شد و این دو انتخابات به دلیل روابط و مناسبات میان اسرائیل و آمریکا از اهمیت بسیار بالایی برخوردار هستند. در انتخابات اسرائیل، شکست جریانهای راستگرا و راستگرایان افراطی به رهبری حزب لیکود که بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، رهبری آن را بر عهده دارد، در برابر ائتلافهای اپوزیسیون از جمله جریانهای وابسته به نفتالی بنت و یائیر لاپید، میتواند معادلات سیاسی این کشور را تحت تأثیر قرار دهد.
این کارشناس مسائل آمریکا درباره انتخابات میاندورهای ایالات متحده آمریکا گفت: این انتخابات تقریباً در میانه دوره چهار ساله ریاستجمهوری برگزار میشود؛ یعنی زمانی که حدود دو سال از دوره دوم ریاستجمهوری دونالد ترامپ سپری شده است. در انتخابات ماه نوامبر، انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا برگزار خواهد شد. کنگره آمریکا از دو مجلس نمایندگان و سنا تشکیل شده است. مجلس نمایندگان ۴۳۵ کرسی دارد که نمایندگان ایالات متحده آمریکا در آن انتخاب میشوند و مجلس سنا نیز دارای ۱۰۰ کرسی است که ۳۴ کرسی آن در هر دوره از انتخابات میاندورهای برای انتخاب در معرض رأی قرار میگیرد.
وی با اشاره به برگزاری انتخابات فرمانداریها و انتخابات محلی همزمان با انتخابات میاندورهای تصریح کرد: در این دوره، انتخابات فرمانداری نیز در تعدادی از ایالتها برگزار میشود و در مجموع ۳۶ فرماندار در جریان انتخابات میاندورهای انتخاب خواهند شد. همچنین در بسیاری از ایالتها، انتخابات مجالس قانونگذاری ایالتی برگزار میشود. انتخابات شهرداریها و سایر مقامات دولتی محلی نیز در بخشهایی از ۵۰ ایالت آمریکا برگزار خواهد شد و طیف گستردهای از طرحها و برنامههای محلی در برگههای رأی شهروندان قرار میگیرد.
این کارشناس مسائل آمریکا با اشاره به رقابت میان دو حزب جمهوریخواه و دموکرات افزود: در مجموع، انتخابات میاندورهای عرصه رقابت میان دو اردوگاه اصلی جمهوریخواهان و دموکراتهاست. از نظر تاریخی نیز میزان مشارکت در این انتخابات کمتر از انتخابات ریاستجمهوری است و به دلیل شرایط خاص انتخابات میاندورهای، استقبال مردم معمولاً پایینتر خواهد بود. اگر یک دوره ۶۰ ساله را مورد بررسی قرار دهیم، شاهد میزان مشارکت متفاوتی در انتخابات میاندورهای هستیم و بخش قابل توجهی از واجدان شرایط رأی دادن در این انتخابات پای صندوقهای رأی نمیآیند. در مجموع، انتخابات میاندورهای نسبت به انتخابات ریاستجمهوری با مشارکت پایینتری برگزار میشود.
وی با اشاره به سابقه تاریخی انتخابات میاندورهای در آمریکا اظهار کرد: از نظر تاریخی، انتخابات میاندورهای اغلب باعث میشود حزب رئیسجمهور تعدادی از کرسیهای خود را در کنگره از دست بدهد. یک روند مشخص در انتخابات میاندورهای وجود دارد؛ به این معنا که حزب رئیسجمهور در دو سال نخست معمولاً از موقعیت مناسبتری در کنگره برخوردار است، اما در انتخابات میاندورهای ممکن است اکثریت خود را در مجلس نمایندگان یا سنا از دست بدهد و حزب رقیب کنترل یکی یا هر دو مجلس را در اختیار بگیرد. این روند را میتوان در دورههای مختلف تاریخی مشاهده کرد و بهویژه پس از جنگ جهانی دوم، در بسیاری از دورهها حزب رئیسجمهور در انتخابات میاندورهای با کاهش کرسیهای خود در کنگره مواجه شده است. به اعتقاد من، این روند از دورههای تاریخی گذشته در ساختار سیاسی آمریکا وجود داشته و انتخابات میاندورهای معمولاً نقطهای برای تغییر توازن قدرت میان کاخ سفید و کنگره بوده است.
وی افزود: اکنون نیز دونالد ترامپ در میانه دوره دوم ریاستجمهوری خود با شرایطی مواجه است که میتواند موقعیت جمهوریخواهان را در انتخابات میاندورهای با چالش مواجه کند. مشکلات و مسائلی وجود دارد که میتواند به ضرر جمهوریخواهان و دولت ترامپ تمام شود و در چنین شرایطی، این احتمال وجود دارد که دموکراتها بتوانند کنترل یکی یا هر دو مجلس کنگره را به دست بگیرند. اگر دموکراتها بتوانند پیروزی قابل توجهی به دست آورند و آرای قابل توجهی را به سمت خود جذب کنند، طبیعتاً میتوانند زمینه سیاسی لازم برای استیضاح رئیسجمهور را فراهم کنند. در چنین شرایطی، به اعتقاد من، میتواند سایه جنگ در منطقه خاورمیانه و بهخصوص در ارتباط با ایران کاهش پیدا کند و مردم ایران بتوانند از فضای پرتنش کنونی فاصله بگیرند. امیدوارم در یک ماه آینده و با نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای آمریکا، چنین اتفاقی رخ دهد.
جلالی در ادامه درباره انتخابات اسرائیل و احتمال تغییر سیاستهای این رژیم در صورت شکست نتانیاهو گفت: در شرایط فعلی، خطر نفتالی بنت را کمتر از نتانیاهو نمیدانم. البته تمامی این جریانها با شعار امنیت وارد عرصه انتخابات میشوند. طبیعتاً این بار نیز شعار امنیت میتواند بر شعار آزادی، که جریانهای چپ و کارگر در اسرائیل مطرح میکنند، غلبه کند. میان جریانهای مختلف، از جمله نفتالی بنت و یائیر لاپید که پیشتر نخستوزیر بوده و اکنون در قالب ائتلافی در برابر نتانیاهو قرار گرفتهاند، تفاوتهایی وجود دارد، اما برخی از آنان نیز مواضع سختی در قبال ایران دارند. نفتالی بنت پیشتر ایران را به «سر اختاپوس» تشبیه کرده و بر ضرورت هدف قرار دادن آن برای ناکام گذاشتن جبهه مقاومت و تهدیدات علیه اسرائیل تأکید کرده است.
این کارشناس مسائل آمریکا تصریح کرد: بنابراین سیاستمداران داخلی نباید تصور کنند که اگر نتانیاهو در انتخابات رأی نیاورد، این مسئله بهتنهایی به معنای یک پیروزی است. اگر جریان مقابل لیکود و جریانهای نزدیک به حزب کارگر با شعار آزادی و با تمرکز بر مشکلات داخلی اسرائیل به پیروزی برسند، باید سیاستها و مواضع آنها را نیز بهصورت دقیق بررسی کرد. در هر صورت، تحولات سیاسی در اسرائیل و آمریکا میتواند بر آینده تحولات منطقه تأثیرگذار باشد. بهویژه با توجه به ادامه درگیریها از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ تاکنون، هرگونه تغییر در ترکیب سیاسی حاکم بر اسرائیل و همچنین توازن قدرت در کنگره آمریکا میتواند در مسیر تحولات آینده منطقه و میزان تنشها موثر باشد.
انتهای پیام/
