اتصال بیش از ۲ میلیون ایرانی به فیبر نوری/ سرعت اینترنت جهش میگیرد
نشست خبری کنترل پروژه فیبر نوری با حضور وزیر ارتباطات و مدیرانعامل اپراتورها برگزار شد. حمید فتاحی، رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در این جلسه اظهار کرد: در ابتدای استقرار تیم جدید در وزارت ارتباطات و سازمان تنظیم مقررات، آسیبشناسی اولیهای از دو سال نخست اجرای پروژه مهم و حیاتی فیبر نوری انجام دادیم. همچنین با توجه به تکالیف پیشبینیشده در قانون برنامه هفتم پیشرفت کشور، نیاز به بازطراحی این پروژه احساس شد.
وی تصریح کرد: مهمترین موضوعی که در دستور کار قرار گرفت، تمرکز بر «اتصال» بود. اگرچه طبق تکالیف قانونی، روند توسعه پوشش باید ادامه مییافت، اما تمرکز اصلی را بر ایجاد اتصال قرار دادیم؛ با این نگاه که بخشی از سرمایهگذاری اپراتورهای ارتباطی و منابع بیتالمال باید به عایدی ملموس برای کاربران و مردم تبدیل شود.
فتاحی با اشاره به تمرکز بر کلانشهرها افزود: موضوع دوم، توجه ویژه به کلانشهرها و مراکز استانها بود. از آنجا که عدم توازن استاندارد بین ترافیک شبکه سیار و ثابت عمدتاً در این مناطق دیده میشد، تمرکز پروژه را به این سمت سوق دادیم. پیش از این، به دلیل غیراقتصادی بودن اجرا در مناطق دورافتاده، منابع به آن سمت هدایت میشد، اما ما با توجه به محدودیت منابع و زمان، تمرکز را به کلانشهرها تغییر دادیم.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع مهاجرت از شبکه مسی به فیبر نوری اشاره کرد و گفت: «با پیشرانی شرکت مخابرات ایران به عنوان مالک زیرساختهای ارتباطی کشور، بستر سیمی که سالها مورد استفاده قرار میگرفت، با هدف ارتقای تکنولوژی جمعآوری و فیبر نوری جایگزین میشود.
رئیس سازمان تنظیم مقررات ادامه داد: بر همین اساس، اصلاح مصوبات کمیسیون تنظیم مقررات با رویکرد جدید در دستور کار قرار گرفت. نکته بسیار مهم دیگر، تأسیس صندوق توسعه شبکه فیبر نوری بود که در قانون برنامه هفتم پیشبینی شده بود. پیشتر، حسابی برای این منظور وجود داشت، اما تبدیل آن به "صندوق" با مشخصات قانونی جدید، چالشهایی را به همراه داشت.
وی تصریح کرد: ما برای تشکیل این صندوق نزدیک به هشت ماه زمان صرف کردیم؛ چرا که طبق قانون، امکان پرداخت از محل حساب قبلی وجود نداشت و حتماً باید صندوق تأسیس میشد. خوشبختانه این فرآیند انجام شد و موفق شدیم پرداختها را از محل صندوق توسعه شبکه انجام دهیم.
فتاحی خاطرنشان کرد: موضوع بعدی، تدوین مصوبات مربوط به مهاجرت و تسهیلگری در این حوزه بود. شرکت مخابرات انحصار شبکه را در اختیار دارد و پیشتر نیز مصوباتی برای جلوگیری از ایجاد مانع توسط این انحصار در رقابت سایر اپراتورها طراحی شده بود که ما نیز بر تقویت امکان رقابت و ارائه خدمات تأکید داریم.
فتاحی در ادامه به اقدامات عملیاتی سازمان تنظیم مقررات پرداخت و گفت: ما مصوبه مهاجرت و الزامات شرکت مخابرات ایران در بحث گذار از مس به فیبر نوری را طراحی و تصویب کردیم. در کنار آن، مصوبات مهمی را نیز برای دفاع از حقوق سایر دارندگان پروانه به تصویب رساندیم. همچنین با توجه به اینکه زمان اجرای پروژه تا پایان برنامه هفتم تمدید شده بود، لازم بود پروانه اپراتورها بازطراحی شود.
وی از ایجاد سامانهای یکپارچه خبر داد و افزود: یکی از موضوعات بسیار مهم، ایجاد یک سامانه فناوری اطلاعات (IT) یکپارچه برای این پروژه بزرگ بود تا تمامی مراحل و فرایندها از ابتدا تا انتها قابلرصد باشد. بررسیها نشان داد امکان اصلاح یا ویرایش سامانههای قبلی وجود ندارد؛ بنابراین سامانه "نورسا" از ابتدا طراحی شد و اکنون در حوزه پوشش کاملاً عملیاتی است. در حوزه اتصال نیز، بارگذاریها به صورت اتوماتیک انجام میشود و از آن سو، اتصال به صندوق برای انجام پرداختها نیز برقرار است.
رئیس سازمان تنظیم مقررات با اشاره به رفع موانع اجرایی تصریح کرد: موضوع پیگیری و حل اختلافات میان دستگاهها و اپراتورهای ارتباطی را نیز در دستور کار قرار دادیم؛ چرا که در بسیاری از استانها، مسئولین بومی و محلی و همچنین شهرداریها برداشتهای متفاوتی از تکالیف داشتند. خوشبختانه در کلانشهرها نظیر مشهد و شیراز که پروژه پیشرفت مطلوبی نداشت، با این پیگیریها کار به جریان افتاد.
وی خاطرنشان کرد: موضوع افزایش مشوقهای مرتبط با اتصال و اخیراً مشوقهای مربوط به پوشش را نیز در دستور کار قرار دادهایم که با همان رویکرد و تناسب با بحث اتصال، دنبال میشود.
فتاحی با اشاره به بازدید از مراکز استانها به همراه مدیرانعامل اپراتورها برای بررسی موانع و چالشها، گفت: امروز که در خدمت شما هستیم، کل پوشش ما از ابتدای دولت تا این لحظه بیش از ۴۰ درصد رشد داشته و بر اساس دادههای سامانه «نوررس»، بیش از ۱۱ میلیون و ۳۰۰ هزار پوشش انجام شده است. البته بخش قابلتوجهی از این پوشش، نظیر حفاریها و شوتینگ فیبر، توسط اپراتورها انجام شده، اما چون مراحل نهایی را طی نکرده، هنوز به عنوان عدد رسمی در سامانه بارگذاری نشده است. با این وجود، تکلیف ما این است که امسال به عدد هدفگذاریشده در برنامه برسیم.
وی تصریح کرد: با وجود مشکلاتی که داشتیم، تأکید بنده به همکاران در سازمان و همچنین اپراتورهای ارتباطی این بود که هیچ نقطهای روی نقشه سبز نشود، مگر اینکه امکان ارائه سرویس اتصال برای کاربر نهایی وجود داشته باشد.
فتاحی درباره آمار اتصالات افزود: در حوزه تعداد اتصال، توفیق بسیار خوبی حاصل شد؛ بهطوری که با همپوشانی و همراهی دو پروژه، از حدود ۳۳۰ هزار اتصال به بیش از دو میلیون اتصال دست پیدا کردیم. این آمار بر اساس گزارشهای رسمی اپراتورهاست و در سامانه نیز در حال بهروزرسانی است. از آنجا که سامانه از قبل دچار عقبافتادگی بود، دادهها به مرور توسط اپراتورها در حال بارگذاری است.
وی با اشاره به رشد ضریب بهرهوری گفت: نسبت "اتصال ایجاد شده به پوشش موجود" که به عنوان ضریب بهرهوری تعریف کردیم نیز رشد قابلتوجهی داشته و از ابتدای دولت بیش از ۴۰ درصد رشد کرده است.
رئیس سازمان تنظیم مقررات در تشریح روند پیشرفت پروژه خاطرنشان کرد: علیرغم چالشهایی مانند تشکیل صندوق توسعه شبکه که مانع بسیار مهمی بود و همچنین موضوعات مرتبط با کسب مجوز حفاری، ما روند ثابتی را در بحث پوشش مبتنی بر تکالیف قانونی حفظ کردیم و شاهد رشد ۴۰ درصدی در این حوزه بودیم.
فتاحی با اشاره به موضوع مدارس اظهار کرد: یکی از نکات مورد تأکید رئیسجمهور در جلسه افتتاح پروژه، بحث اتصال مدارس کشور بود. با طراحی انجامشده، حالتی رقابتی بین دارندگان پروانه ایجاد کردیم تا هر اپراتوری که زودتر مدارس را به شبکه متصل کند، از مشوقهای مربوطه بهرهمند شود. در این مسیر، از مجموع ۶۶۱ مدرسه متصل به فیبر، به بیش از ۹ هزار اتصال دست یافتیم و برنامه مدونی نیز برای تکمیل اتصال مدارس تا انتهای سالهای ۴۵ و ۴۶ تدوین شده است.
وی تصریح کرد: در رتبهبندی اتصالات صورتگرفته، شرکت مخابرات ایران بیشترین میزان اتصال را به خود اختصاص داده و اپراتورهای بعدی نیز در رتبههای بعدی قرار دارند. ما این آمار را دائماً رصد میکنیم تا موانع احتمالی را مرتفع کنیم. واقعاً جای تقدیر دارد که برخی دارندگان پروانه، با وجود این شرایط اقتصادی، در حال پیشبرد این پروژه هستند.
فتاحی در ادامه این نشست، به تشریح وضعیت استانی پروژه پرداخت و گفت: ما رتبهبندی را بر اساس استانها انجام دادهایم که در این میان، استان تهران با بیش از ۴۶۰ هزار اتصال، رتبه اول را دارد و پس از آن استانهای اصفهان، خراسان رضوی و البرز قرار دارند.
وی در خصوص شاخص بهرهوری افزود: رتبهبندی ضریب بهرهوری که اصلیترین شاخص ارزیابی ماست و نشاندهنده تبدیل پوشش به اتصال است، برای ما اهمیت ویژهای دارد. در این حوزه، شرکت مخابرات با فاصله محسوسی وضعیت بهتری دارد و سایر اپراتورها نیز در حال افزایش میزان اتصالات خود هستند.
رئیس سازمان تنظیم مقررات با اشاره به تسهیلات قانونی تصریح کرد: هفته گذشته در کمیسیون تنظیم مقررات، موضوع استفاده از مفاد ماده ۱۳ قانون مخابرات را بر اساس تکالیف قانون برنامه هفتم مصوب کردیم تا به اپراتورهایی که نیاز به همراهی و کمک بیشتری دارند، یاری برسانیم.
فتاحی در بخش پایانی سخنان خود به چالشهای پیشروی این طرح ملی اشاره کرد و گفت: یکی از چالشهای اصلی، موضوع "صندوق توسعه شبکه فیبر نوری" است. متأسفانه به دلیل ابهامات و نقایص موجود در متن قانون، دست ما برای استفاده حداکثری از منابع این صندوق بسته شده است؛ در حالی که بیشترین چالش فعلی مجریان طرح، مسائل مالی است.
وی افزود: پیشتر از طریق پیگیریهای وزیر ارتباطات و رایزنی با رئیسجمهور، مجلس و سایر مراجع قانونی، محدودیتهای ایجاد شده را اعلام کردهایم؛ زیرا پیش از تشکیل این صندوق، حساب مربوطه آزادی عمل بیشتری داشت، اما اکنون با محدودیتهای قانونی مواجه هستیم.
فتاحی در خصوص افزایش هزینهها تصریح کرد: تکانههای ارزی و شرایط اقتصادی کشور، هزینههای اجرای طرح را نسبت به آغاز آن چندین برابر کرده است. اگر روند اجرای پروژه کند نشده یا در بخش پوشش این کندی حس نمیشود، تنها به دلیل همت و تلاش مجدانه سازمان تنظیم مقررات و اپراتورهای مجری طرح است.
رئیس سازمان تنظیم مقررات، عدم همکاری شهرداریها در صدور مجوز حفاری را مانع جدی دیگری دانست و تأکید کرد: این مسئله به ویژه در شهر تهران که بیشترین نیاز را به توسعه ارتباطات زمینی مبتنی بر فیبر داریم تا فشار بر شبکه سیار کاهش یابد، بسیار حاد است. البته این موضوع در سایر شهرها نیز به عنوان یک چالش مطرح است که با استانداریها و سایر مراجع قانونی در حال پیگیری آن هستیم.
وی در پایان خاطرنشان کرد: وقایع غیرمترقبه و شرایط خاص نیز به طور طبیعی در مقاطع زمانی مختلف مانع اجرای پروژه شده و در بحث حفاریها و حضور میدانی، روند کار را با کندی مواجه کرده بود که همچنان برای رفع این موانع در تلاش هستیم.