الگوی ایرانی و اسلامی با پیشرفت زمانی شکل میگیرد
به گزارش سرویس فرهنگ و هنر برنا، سید علیرضا واسعی دبیر هیات حمایت از كرسیهای نظریهپردازی، نقد و مناظره در جلسه مشترک با مدیران دانشگاه تربیت معلم در راستای انعقاد تفاهمنامه را برای همکاری و فعالیت بیشتر در جهت نظریه پردازی در رشتههای علوم انسانی دانست و گفت: هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی نهادی است که زیر نظر شورای عالی انقلاب فرهنگی تابع مطالبه مقام معظم رهبری از سال 82 شکل گرفته است و تا به امروز با گذشتن از فراز و فرود های بسیار و مواجه با مشکلات و چالش ها هم اکنون در فضایی قرار دارد که به طور جدی امید آن میرود با حمایتهایی که از سوی مجامع علمی، دانشگاهی و پژوهشگاهی میشود، هدف اصلی تشکل این هیات به نتیجه لازم خود یعنی نظریه پردازی و تولید علم برسد.
وی افزود: آنچه موجب شکلگیری نهادی با عنوان "هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی" شد در واقع پاسخ به دغدغه مسوولان نظام و دستهای از متفکران جامعه به ویژه رهبری پیرامون مقوله گریز اندیشمندان و متفکران از جامعه و از سوی دیگر تقلید در حوزه های علمی به ویژه در حوزه علوم انسانی و معارف دینی از کشورهای غربی بود.
دبیر هیات حمایت از كرسیهای نظریهپردازی، نقد و مناظره تقلید از کشورهای غربی در حوزه های علمی به ویژه علوم انسانی را خطری جدی دانست و گفت: ترجمه نوشته های اندیشمندان غربی، بی آنکه تامل جدی بر روی مسائل مطرح آنها صورت بگیرد و ورود این اندیشه به مجامع علمی ایران اسلامی از سویی، و سیاسی شدن همه فعالیت های علمی و باز شدن میدان برای عده ای از غوغا سالاران و متحجران و افرادی که از اندیشه مناسب و مثبتی برخوردار نیستند از سوی دیگر باعث شده است که تا کنون بحث تولید علم در جامعه مورد غفلت واقع شود.
واسعی اظهار کرد: بحث جنبش نرم افزاری به عنوان یکی از ضرورتهای علمی به واسطه عقب ماندگی در تولید علم با تاخیر شکل گرفته است و همچنین پیرو این مسئله بحث ارتباط تنگاتنگ بین علوم انسانی و جامعه ما که امروز با عنوان بحث بومی سازی علوم انسانی از آن صحبت میشود به درستی شکل نگرفته و در یک کلام آن نقشی که علوم انسانی در جامعه باید داشته باشد نتوانسته ایفا کند.
وی ادامه داد: مقام معظم رهبری به دنبال خواسته جمعی از فاضلان از شورای عالی انقلاب فرهنگی خواست نهادی با عنوان " هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی، نقد و مناظره" ایجاد کند که کارکرد اولیه و جدی آن ایجاد فضایی برای تعامل افرادی است که زمینه اندیشه گری دارند و میتوانند بواسطه سازو کار این نهاد نظریه جدید خود را به جامعه علمی ارائه کنند و حمایتهای لازم از آن صورت گیرد.
واسعی تصریح کرد: هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی، نقد و نوآوری متشکل از بیش از 20 عضو حقیقی و حقوقی است که به طور جدی در این هیات فعالیت میکنند. شخصیتهایی که در این هیات حضور دارند عبارتند از دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، رییس پژوهشگاه علوم انسانی، رییس دانشگاه علامه طباطبایی، رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، معاون پژوهشی وزیر علوم و یکی از معاونان وزیر ارشاد به عنوان شخصیتهای حقوقی و رحیم پورازغدی، دکتر جعفرپور، دکتر اعوانی، دکتر کینژاد به عنوان شخصیتهای حقیقی در این هیات عضو هستند.
وی پیرامون کارکردهای این هیات گفت: مهمترین کارکرد هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی سیاستگذاری، برنامه ریزی و یافتن ساز و کارهای حمایتی از صاحبان نظریه های جدیدی است که در حوزه های مختلف علوم و معارف دینی به یک یافته جدید و بدیع دست پیدا کرده اند. طبیعی است یافتن نظریه پردازان کار آسانی نیست و به همین جهت هیات در صدد بر آمده است تا با تعریف سنجشهای خاص افرادی را به عضویت بپذیرد و از اندیشمندان حوزه علوم انسانی حمایت کند.
واسعی ادامه داد: 17 کرسی نظریه پردازی تا کنون در هیات حمایت از کرسیهای نظریه پردازی شکل گرفته است و مراد از کرسی مسندی است که در آن جمعی از اعضای نخبه و برجسته دانشگاهی که عالیترین رتبههای علمی را دارند حضور دارند.
این کرسیها متشکل از جمعی از اعضای هیات علمی دانشگاهها در رشتههای مربوط به کرسی هستند که در آن حوزه تخصصی صاحبنظر هستند این حوزهها عبارتند از کرسی فقه و حقوق، معرفت دینی، فلسفه، اقتصاد، علوم اجتماعی، اخلاق، تاریخ و جغرافیا، فرهنگ و تمدن، فلسفه علم و فناوری و کرسیهای علوم سیاسی.
وی یادآورشد: همه شاخه های علوم انسانی که امکان نظریه پردازی در آن وجود دارد در هیئت دارای مسند و کرسی شده اند که در هر یک حداقل 11 عضو متشکل از رییس، دبیر و اعضا حضور دارند که به فعالیت علمی می پردازند. برخی از شاخه های علمی که به ظاهر علوم انسانی نیستند اما دستاورد آنها با انسان ها در ارتباط است و یا سلایق و باور افراد را هدف قرار می دهند به نحوی در این کرسی ها گنجانده شده است مانند کرسی های معماری، شهر سازی، هنر و رشته های مهندسی که در حوزه فلسفه علم و فناوری جای می گیرد. بحث اخلاق پزشکی، فلسفه طبابت و حقوق پزشکی نیز جزء موضوعات مطرح در کرسی های علوم انسانی هستند که به تازگی شکل گرفته است.
واسعی پیرامون وظیفه این کرسی ها گفت: این کرسی ها یافته صاحبنظران را در فرایند اعتبار سنجی قرار می دهند تا بتواند نو بودن نظریه را نشان و مورد حمایت قرار دهند.
دبیر هیأت حمایت از كرسیهای نظریهپردازی، نقد و مناظره تصریح کرد: بیش از 200 طرح تا کنون به دبیرخانه حمایت از کرسی های نظریه پردازی رسیده که نزدیک به 90 مورد در فرایند اعتبار سنجی پذیرفته شده است و 16 طرح موفق به اجلاسیه رسیده است که از میان این تعداد 7 طرح جزءنوآوری و 8 طرح جزء نظریه و یک مورد نیز نقد است.
واسعی پیرامون امضای تفاهم نامه با دانشگاه ها گفت: هم اکنون با بیش از 34 دانشگاه در تهران و استان ها تفاهم نامه منعقد کرده ایم. این تفاهم نامه ها با این هدف صورت می گیرد که دانشگاه های مربوطه در جریان کار کرسی های نظریه پردازی قرار بگیرند. و در واقع می توان گفت این تفاهم نامه ها به منظور شناسایی و حمایت از صاحب نظران علوم انسانی؛ ایجاد فرصت های مناسب در مراكز علمی جهت ارتقاء اعضای هیات های علمی؛ نهادینه سازی فرهنگ نظریه پردازی، نقد و مناظره همچنین ایجاد بسترهای مناسب در جهت تولید علوم انسانی متناسب با فرهنگ ایرانی- اسلامی؛ توسعه نظریه پردازی، نوآوری و نقد در میان دانش ورزان حوزه علوم انسانی و معارف دینی و گسترش آن به مجامع علمی انجام می شود.
وی با ابراز تاسف از اینکه درک درستی از فعالیت های علمی در میان جامعه علمی و مجامع دانشگاهی وجود ندارد گفت: حداقل تعداد اعضای هیئت علمی دانشگاه باید 100 نفرباشد تا هیئت حمایت از کرسی های نظریه پردازی با تعامل خود با آن دانشگاه این تفاهم نامه را منعقد کند. دانشگاه تربیت معلم به دلیل قدمت و جایگاه علمی و آموزشی که در میان دانشگاه ها کشور دارد در این جایگاه قرار دارد و در ابتدای کار پس از انعقاد تفاهم نامه باید با برگزاری یک کارگاه آموزشی برای اعضا، هیئت علمی دانشگاه تربیت معلم را ترغیب به حضور در این هیئت کنیم.
واسعی یادآور شد: اعضای هیئت علمی عضو در کرسی ها باید دغدغه این را داشته باشند که با پردازش دانش های علمی به بومی سازی علوم انسانی و تحول علوم انسانی و کاربردی سازی یافته های علمی که هدف غایی هیئت است برسیم.
وی اظهار کرد: بحث الگوی ایرانی و اسلامی با پیشرفت زمانی شکل می گیرد و قوام و دوام می یابد که افراد و اعضای هیئت علمی با حضور در چنین مجامعی بتوانند در تحقق آن تلاش کنند.
دبیر هیأت حمایت از كرسیهای نظریهپردازی، نقد و مناظره گفت: متاسفانه علوم انسانی زاده جامعه اسلامی ما نیست. باید وارد حوزه های میان رشته ای شد تا نظریه پردازی صورت بگیرد و تشکیل کرسی ها کمک زیادی در تولید نظریه دارد.
وی خاطر نشان کرد: بعد از انعقاد توافق نامه علمی_ پژوهشی میان دبیرخانه هیأت و دانشگاه تربیت معلم، کمیته دستگاهی برای حمایت از دانشگاه شکل می گیرد که متشکل از رییس دانشگاه، معاون پژوهشی، معاون آموزشی، معاون پشتیبانی و دو یا سه نفر از اعضای برجسته هیات علمی است. طرح ها ابتدا در این کمیته مورد بررسی قرار می گیرد و سپس به هیات ارایه می شود. اگر کمیته ای موفق عمل کند تشویق می شود چرا که در هیئت برای این مسئله هم رویکردهای حمایت هایی در نظر گرفته شده است.
وی بااشاره به اینکه 150 نیرو متخصص برای کرسی های مختلف معرفی شده است گفت: سعی شده روند گزینش اعضای کرسیها علمی باشد. هم اکنون در کرسیها از دانشگاههای مختلف حضور دارند و دانشگاه تربیت معلم در رشتههای روانشاسی و علوم تربیتی به عنوان قطب قوی در عرصه علمی می تواند در کرسی های موجود به خوبی فعالیت کند.
بنابراین گزارش در این جلسه، محمد رضایی (مدیر برگزاری كرسی ها و همایش ها) و دكتر زهرا بیگم حجازی زاده (ریاست دانشگاه) دكتر جهانبخش دانشیان (معاون پشتیبانی و برنامه ریزی)، دكتر پروین كدیور(معاون پژوهش و فناوری)، دكتر علیرضا محمودنیا (معاون آموزشی و تحصیلات تكمیلی )،دكتر عزیز الله حبیبی (معاون دانشجویی و فرهنگی) و حجت الاسلام و المسلمین رزاقی (مسئول نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه تربیت معلم ) و هیات های همراه حضور داشتند؛ طرفین، دیدگاه ها و نظرات خود را درباره مفاد توافق نامه مطرح كردند و در نهایت، توافق نامه همكاری علمی_ پژوهشی دوجانبه میان دبیرخانه و دانشگاه تربیت معلم در حوزه نظریه پردازی، نقد و مناظره و تعامل های مرتبط با آن منعقد شد.
