مشکلات روحی روانی دانشجویان خارج از کشور را تهدید میکند
سرویس دانش و فناوری برنا/
بر اساس آمارهای غیر رسمی حدود 80 هزار نفر از دانشجویان ایرانی در دانشگاههای خارج از کشور در حال تحصیل هستند که تنها 2 درصد از این دانشجویان، بورسیه و تحت پوشش وزارت علوم بوده و مابقی به صورت آزاد و با هزینه شخصی تحصیل میکنند.
این دانشجویان غیر بورسیه که تقریبا 98 درصد دانشجویان ایرانی مشغول به تحصیل در خارج کشور را به خود اختصاص دادهاند، با هزینه شخصی و در مقاطع پایینتر از کارشناسی مشغول به تحصیل هستند و میانگین سنی آنها کم تر از 25 سال است. با توجه به جوان بودن این دانشجویان و تجربه کمشان طبیعی است که با انواع آسیبهای اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و امنیتی در خارج از کشور مواجه باشند که درصورت غفلت مسوولان اثرات جبران ناپذیری به جا خواهد گذاشت.
گفتوگویی که در ادامه میخوانید گزارش تفصیلی با حجت الاسلام عین الله عابدی معاون فرهنگی اجتماعی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در امور دانشجویان ایرانی خارج از کشور در مورد آسیبهایی است که دانشجویان ایرانی خارج از کشور را تهدید میکند. این گزارش به تشریح برنامههای نهاد نمایندگی رهبری در این زمینه میپردازد که ماحصل آن به شرح زیر است.
اکنون چه تعداد از دانشجویان ایرانی در دانشگاههای خارج از کشور مشغول به تحصیل هستند؟
نزدیک به هشتاد هزار نفر از دانشجویان ایرانی در خارج از کشور مشغول به تحصیل هستند که حدود نیمی از دانشجویان در مقطع تحصیلات تکمیلی تحصیل میکنند.
چه تعداد از این دانشجویان بورسیه بوده و تحت نظر وزارت علوم مشغول به تحصیل هستند؟
تعداد دانشجویان بورسیه نسبت به دانشجویان دیگر بسیار کمتر است. دانشجویان بورسیه تنها 2 درصد از دانشجویانی را که به تحصیل در خارج از کشور مشغولند، تشکیل میدهند و مابقی دانشجویان به صورت آزاد و یا اینکه با بورسهای کشورهای خارجی مشغول به تحصیل هستند.
البته باید این نکته را ذکر کنم این جمعیت دانشجویی که از تعداد دانشجویان ایرانی خارج از کشور اعلام شد، مختص دانشجویانی است که خودشان از ایران برای ادامه تحصیل خارج شدهاند و مقیم کشورهای خارجی نیستند. اگر بخواهیم دانشجویان ایرانی مقیم کشورهای خارجی را در این آمار لحاظ کنیم، تعداد آنها 3 الی 4 برابر آماری میشود که اعلام شد.
دانشجویانی که در سنین پایین برای ادامه تحصیل عازم کشورهای خارجی میشوند با چه آسیبهایی مواجه هستند؟
اکثر دانشجویان که راهی کشورهای خارجی میشوند هدفشان درس خواندن است و نمیتوانیم بگوییم که دنبال مسایل دیگرند، اما به هر حال جوان هستند و از آسیبهای مختلفی که وجود دارد در امان نیستند. آسیبهای مختلفی این دانشجویان را تهدید میکند که در حوزههای اخلاقی قرار دارد. دانشجویان باید مراقب بوده و حواس خود را جمع کنند. گاهی ممکن است یکسری آسیبها در حوزه امنیتی این دانشجویان را تهدید کند.
جدیترین آسیبی که این دانشجویان با آن مواجهند کدام است؟
این دانشجویان جوان و کم تجربه هستند و مشکلات روحی روانی بیشترین آسیبی است که با آن مواجه میشوند و چون در غربت و در یک فضای فرهنگی متفاوت به سر میبرند، مشکلات خاصی برای آنها به وجود میآید که مانع تحصیل آنها میشود و دانشجو از آن هدفی که به خاطر آن در کشور خارجی حضور پیدا کرده است دور میشود.
توصیه شما به خانوادههایی که فرزندان خود را در سنین پایین برای ادامه تحصیل عازم کشورهای خارجی میکنند چیست؟
متاسفانه گاهی خود خانوادهها در این زمینه مشوق هستند و توصیه ما این است که خانوادهها حتما قبل از راهی کردن فرزندانشان برای ادامه تحصیل در خارج از کشور با کسانی که در این زمینه مطلع هستند مشورت کرده و ابعاد فرهنگی مساله را بررسی کنند. گاهی رشتههایی که مدنظر دانشجو است در داخل کشور وجود ندارد. این منطقی و معقول است که خانوادهها در این رشتهها دانشجویان خود را برای ادامه تحصیل راهی کشورهای خارجی کنند، اما برخی خانوادهها بدون اطلاع فرزندان خود را به دیار غربت اعزام میکنند این درحالی است که دانشگاههای داخل ظرفیت کافی را دارند و ما توصیه نمیکنیم که والدین فرزندان خود را پایینتر از مقطع کارشناسی به کشورهای خارجی اعزام کنند.
مواردی مشاهده شده که خانوادهها فرزندان خود را در مقطع دبیرستان عازم کشورهای خارجی کرده و وی را تنها رها کرده و بازگشتهاند. تجربه نشان داده این فرزندان دچار بحرانهای روحی و روانی شده و خطرهای بسیاری گریبانگیر آنها میشود.
برنامه نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در امور دانشجویان ایرانی خارج از کشور در خصوص حمایت از این دانشجویان چگون است؟ آیا تنها از دانشجویان بورسیه حمایت میکند؟
نهاد نمایندگی مقام مقام معظم رهبری از تمام دانشجویان حمایت میکند. نهاد برای تمام دانشجویان برنامه فرهنگی دارد و فرقی نمیکند که دانشجو بورسیه یا غیر بورسیه باشد. دانشجویانی که به صورت آزاد در حال تحصیل هستند و حتی دانشجویان ایرانی مقیم خارج از کشور میتوانند از تمام برنامههای فرهنگی نهاد استفاده کنند.
عموم این برنامهها توسط خود دانشجویان برگزار میشود. اکنون بیش از 70 انجمن اسلامی و بیش از 100 تشکل دانشجویی به همراه 4 اتحادیه دانشجویی در خارج از کشور فعال هستند و دانشجویان ایرانی به واسطه انجمنهای اسلامی، کانونهای مذهبی و فرهنگی و هیاتهای مذهبی با یکدیگر مرتبط هستند.
دانشجویان ایرانی در خارج از کشور بیشتر در کدام کشورها حضور دارند؟
دانشجویان ایرانی در اکثر کشورهای خارجی حضور دارند، اما بیشتر تراکم جمعیت دانشجویی در کشورهای مالزی، هندوستان، کانادا و اکراین بوده و از این تعداد 40 درصد در مقاطع تحصیلات تکمیلی و 60 درصد در مقاطع کارشناسی و پایینتر قرار دارند.
