خرمای ایرانی در بستهبندیهای تایلندی، اماراتی و فرانسوی
به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری برنا، هماکنون در فروشگاهها و سوپرمارکتهای برخی از شهرهای جنوبی کشور خرمای بستهبندی شدهای به فروش میرسد که روی بستهبندی آنها نوشته شده است،« محصول نخلستانهای ایران، بسته بندی در تایلند» این خرماها بخشی ناچیزی از محصول خرمای ایران است و سراغ بخش قابل توجه دیگر آن در حدود 500 هزار تن را باید در ایران و در دامداریها و خوراک دامها گرفت.
در آستانه فرا رسیدن ماه مبارک رمضان موضوع کنترل بازار اقلام مصرفی و خوراکی در این ماه در صدر اخبار و سخنان مسئولان قرار گرفته است و خرما و قیمت آن در بازار از جمله این اقلام مصرفی است که چند روزی است کنترل قیمت آن ذهن متولیان را به خود مشغول کرده است.
اگرچه قیمت این محصول به همراه بسیاری از مواد خوراکی دیگر در طول چند ماه گذشته با آهنگ تورم افزایش یافته است،ولی با فرا رسیدن ماه مبارک رمضان احتمال دارد که بار دیگر شاهد افزایش قیمت خرما خواهیم باشیم و شاید به دلیل امر باشد که برخی مسئولان از یکی دو هفته گذشته از توقف صادرات این محصول برای جلوگیری از افزایش قیمت آن در ماه رمضان خبر داده اند.
براساس یک پژوهش دانشجویی در دانشگاه زاهدان میزان مصرف خرما در کشور به حدود ۴۰۰ هزار تن میرسد که با احتساب صادرات ۱۰۰ هزار تنی، و تولید یک میلیون تنی خرما در کشور میزان تلفات و ضایعات خرمای کشور حدود ۵۰۰ هزار تن محاسبه میشود که در نوع خود فاجعهای ملی به شمار میرود.
حال اینکه برخی از مسئولان تنها چاره کار برای تنظیم بازار در ماه مبارک رمضان را که تنها به دلیل افزایش ناچیز میزان تقاضای خرما در این ماه کمی بیثبات میشود را در تعطیل کردن و توقف صادرات این محصول میدانند، در نوع خود کمنظیر و قابل تأمل است.
رتبهای که از دست رفت
تا ۲۰ سال پیش بین ایران و عراق برای کسب رتبه اول تولید خرما رقابت سختی در میان بود که ایران بیش از یک دهه از عراق پیشی گرفت و تا چند سال این مقام برای ایران ثبت شد اما در سالهای اخیر کشورهایی مثل پاکستان، مصر و تونس و الجزایر و برخی از کشورهای اروپای شرقی در رقابتی نفس گیر برای تصاحب مقام اول جهان، مسابقهای را آغاز کردند و به این ترتیب ضمن بیرون راندن ایران از بازار رقابت، عراق را نیز از گردونه رقابت خارج کردند و به این ترتیب رقبای جدید برای خرمای ایران در سطح بینالمللی پیدا شد و ایران هماکنون رتبهای را که سالها از آن خود کرده بود از دست داده است.
ضعف بستهبندی و الگوی یکجا فروشی کالا
هماکنون بیش از 60 درصد از صادرات خرمای کشور به صورت فله و کاملا غیراصولی به کشور امارات صادر میشود. این کشور برای خرمای ایران دو برنامه عمده دارد: در بخش اول پس از سلکیون (به گزینی و انتخاب)، خرمای سالم و شیره دار را در بسته بندیهای ۲۰ تا ۵۰ کیلویی به کشورهای دیگر ترانزیت میکنند و در برخی از گزارشها، خرمای ایران تا فرانسه و مصر نیز میرود و پس از بسته بندی مجدد در بستههای یک پوندی (۴۵۰ گرمی) بار دیگر به امارات بازگردانده میشود و برخی از محمولهها به داخل ایران نیز منتقل میشود به طوری که در برخی از سوپر مارکتهای شیراز و اهواز خرمای بسته بندی شده امارات که روی آن نوشته شده؛ «از بهترین خرمای ایران».
امارات بخشی از خرمای ایران را به کارگاه های محلی تولید سرکه و خوراک دام منتقل می کند و برای مصرف آن بازار محلی دارد.
به ازای هر کیلو خرمای ایران در امارات بین ۳ تا 3.5 درهم (۸۰ تا ۹۰ سنت) پرداخت میشود و امارات این خرما را پس از بسته بندی به حدود ۳ تا ۴ دلار به فروش میرساند.
شرکتهای خارجی مستقر در امارات هر تن خرمای ایران را ۸۰۰ دلار خریداری می کنند و این در حالی است که تا ۵ سال پیش همین شرکت ها تا هزار و ۴۰۰ دلار به ازای هر تن خرمای ایران پرداخت می کردند که این موضوع نیز نشان از نداشتن برنامه برای صادرات این محصول استراتژیک است.
با این حال ماه مبارک رمضان در راه است و سفره افطار ایرانیان بار دیگر بیش از هر زمانی با خرمای با کیفیت ایرانی تزیین میشود، خرمایی که همچون زعفران ، شناسنامه کشاورزی ایران زمین است و اگر اندکی برنامه ریزی و مسئولیت پذیری در این بخش از سوی مدیران و برنامه ریزان به کار گرفته شود این محصول با کیفیت که زینت بخش سفره افطار تمام ایرانیان است و بسیاری در جهان برای خرید اندکی از آن بهای گزافی را پرداخت میکنند، تبدیل به خوراک دام نخواهد شد.
