معاونت هنری فرزند خواندگی تصویرگری را برعهده بگیرد/دستمزد تصویرگران به اندازه تره بار رفتن هم نیست

به گزارش خبرنگار تجسمی برنا،محمدعلی بنی‌اسدی،نقاش،تصویرگر و کاریکاتوریست است.او عضو هیأت علمی دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران است و در رشته‌های طراحی، گرافیک، مجسمه‌سازی و انیمشین نیز فعالیت دارد.وی هم چنین از اعضایی موسس انجمن تصویرگران کتاب و نوجوان نیز هست.بنی اسدی در سال ۲۰۱۲ نامزد جایزه «هانس کریستین اندرسن» شد.این هنرمند علاوه بر تدریس در دانشگاه و تصویرگری کتاب به تصویرگری در مجله‌های «باران»؛« کیهان بچه‌ها» و «سروش کودکان و نوجوانان» نیز مشغول است.بنی اسدی تاکنون حدود ۸۰ کتاب ویژه کودکان و نوجوانان را تصویرسازی کرده است که از میان آن می توان به آثاری چون «بادبادک و کلاغه»؛«خدا با دوستان خود صمیمی است»، «قصه های شیرین موش و گربه»و... اشاره کرد.او امسال یکی از اعضای شورای سیاست گذاری ششمین دوسالانه تصویرگری نیز هست.دوسالانه ای که طی روزهای اخیر بعد از یازده سال تاخیر در موسسه فرهنگی  هنری صبا برپا شده است.افتتاح این دوسالانه بهانه ای شد تا درباره جایگاه تصویرگری در شرایط کنونی با این تصویرگر پیشکسوت به گفت وگو بنشینیم.

آقای بنی اسدی! یازدهمین دوسالانه تصویرگری درحالی طی روزهای اخیر افتتاح شده که تاخیر زیادی در جریان برگزاری این دوسالانه به وجود آمد.به نظر شما این تاخیرها برای برگزاری چنین دوسالانه ای ناشی از بروز چه مشکلاتی بوده است؟
پیش از هر چیز می خواهم به این نکته اشاره کنم که نفس برگزاری دوسالانه تصویرگری پس از یازده سال اتفاق مطلوبی قلمداد می شود.طی سال های اخیر به دلیل عدم توافق میان مرکزهنرهای تجسمی و انجمن تصویرگران شاهد تاخیر در برگزاری این دوسالانه بودیم.در زمینه برگزاری این دوسالانه همواره مشکلاتی نظیر این که از بین سیاست گذاران فرهنگی و انجمن تصویرگران چه کسی باید تصدی و برپایی این دوسالانه را برعهده بگیرد،در کدام شهر برگزار شود و ...وجود داشته است و بالاخره امسال شاهد برگزاری این دوسالانه بوده ایم.

به عنوان عضو شورای سیاست گذاری این دوره از دوسالانه آثار نمایشگاه را چطور ارزیابی می کنید؟
ببینید،آثار به لحاظ کیفی در سطح مطلوبی قرار دارد.دوسالانه یازدهم در حالی برگزار شده است که تصویرگران برای برپایی آن زحمات بسیاری کشیده اند.طبیعی است که به فراخور داوری و گزینش که در هر دوسالانه ای صورت می گیرد تعداد محدودی از آثار به بخش نمایشگاه راه می یابند و کارشان در معرض دیده شدن قرار می گیرد.متاسفانه به دلیل کمبود فضای نمایشگاهی همواره شاهد این مسئله بوده ایم که تعداد محدودی از آثار بر روی دیوارهای نمایشگاه دوسالانه ها قرارگرفته اند.در حالی که جا دارد آثار دیگر هنرمندان خاصه جوانانی که تازه در رشته تصویرگری فارغ التحصیل شده اند نیز مجال بیشتری برای دیده شدن در نمایشگاه هایی ازاین دست پیدا کند.

پیشنهاد شما برای دیده شدن بیشتر آثار به ویژه کار تصویرگران جوان چیست؟
شاید برگزاری نمایشگاه های فصلی و دوره ای در طول یکسال بتواند عرصه را برای ظهور و بروز آثار جوانان بیشتر باز کند.زیرا این طبیعی است که در یک دوسالانه
نمی توان همه آثار به ویژه آن دسته از کارهایی که از ویژگی های کیفی خوبی برخوردارند نمایش داده شود.در عین حال،برگزاری نمایشگاه های فصلی در طول سال می تواند صرف نظراز این که به دیده شدن آثار جوانان کمک کند در پویایی و استمرار هنر تصویرگری نیز نقش داشته باشد.

مسئله ای که تصویرگری طی سال های اخیر با آن دست به گریبان بوده این است که دو معاونت فرهنگی و هنری در وزارت ارشاد در پذیرفتن مسئولیت و تولی این هنر دچار تردید بوده اند.نظر شما در این باره چیست؟
درست است.از آنجایی که دو معاونت فرهنگی و هنری در وزارت ارشاد فعالیت می کنند طی این سال ها هریک تصویرگری را تحت پوشش خود قرار داده اند ولی واقعیت این است که هنوز هیچ کدام به طور مشخص تصویرگری را به فرزندخواندگی خود قبول نکرده اند.با این حال،تصور می کنم هرکدام از معاونت ها که بتواند دست محبت بیشتری به سر تصویرگری بکشد.با این حال،طبعا تصویرگری باید زیر مجموعه معاونت هنری قرار بگیرد.شاید به این خاطر که یک اثر تصویرگری در نهایت بر روی دیوار نصب
می شود و در ردیف آثار تجسمی تلقی می شود.

از این بحث که بگذریم می خواستم دیدگاه شما را نسبت به جایگاه تصویرگری در کتاب ها بدانم؟
تصویرگری دربین دیگر شاخه های هنر تجسمی از هنرهایی است که همواره از سوی جوانان با اقبال خوبی مواجه شده و از طرفی توانسته قداست خود را درقالب کتاب ها حفظ کند.هرچند دستمزدی که برای تصویرگران کتاب ها در نظرگرفته می شود اندک است.خود من تصویرگری بوده ام که در دو حیطه کتاب های بزرگسال و کودک ونوجوان به تصویرگری پرداخته ام و حتی گاه برای امرار معاش ناچار بودم در برهه ای از زمان یعنی در سال های شصت تا هفتاد در طول یک ماه،تصویرگری چهل فریم تصویری را بپذیرم تا بتوانم از رهگذر تصویرگری این کتاب ها،زندگی معمولی داشته باشم.مبلغ دریافتی یک تصویرگر در حال حاضر به رغم زحمات او برای تصویرگری یک کتاب حتی به اندازه یک تره بار رفتن هم نیست و به جرات می توان گفت تصویرگران به دلیل همین مشکلات نمی توانند تنها بر این هنر برای امرار معاش خود متمرکز باشند.

بزرگ ترین مشکل تصویرگری در حال حاضر چیست؟
بخش عمده تصویرگری از کتاب تغذیه می شود و وقتی آمار کتابخوانی درجامعه کاهش یابد،نویسنده و ناشر حرفه ای وجود نداشته باشند و نشر نیز همچنان با معضلات مخصوص به خود دست و پنجه نرم کند طبیعی است که تصویرگری نمی تواند به اندازه ای که باید به بالندگی دست یابد.

رویکرد شما در حال حاضر نسبت به تصویرگری به ویژه تصویرگری برای یک کتاب شعر یا رمان چگونه است؟یعنی سعی می کنید بیشتر چه المان هایی را به کار ببرید تا تصویرگری تان دراین آثار جذاب تر جلوه داده شود؟
همیشه براین باور بوده ام که یک تصویرگر باید برای ادامه حیات هنری خود دست به ابداعاتی بزند که به کلیشه ای شدن منجر نشود.یعنی باید از کارهای تکراری در دایره تصویرگری پرهیز کرد.خود من درحال حاضر تصویرگری ام را ملهم از محتوای اثر مولف می دانم.به عنوان مثال،اکنون کتاب شعری برای تصویرگری در دست دارم و سعی می کنم براساس ذهنیت شاعر و درونمایه اشعارش،تصویرگری این کتاب را انجام دهم.درحالی که در سال های جوانی که تازه این کار را شروع کرده بودم بیش از مولف،سعی
می کردم دیدگاه خود را درحین تصویرگری در کار اعمال کنم.

اگر مایل باشید سوال پایانی گفت وگو را به جایگاه آموزشی تصویرگری در کرسی دانشگاه های هنر اختصاص دهیم.با توجه به این که استاد دانشکده هنرهای زیبای تهران هستید جایگاه این هنر را چطور ارزیابی می کنید؟
بی تردید تصویرگری به لحاظ آکادمیک جایگاه شایسته ای دردانشگاه ها دارد و دانشجویان نسبت به این هنر خیلی استقبال می کنند.
گفت وگو:آزاده صالحی