گفتاری دربارۀ سیاق زنانیکه به فارسی نوشتهاند
به گزارش گروه فرهنگ و هنر برنا؛ معصومه امیرزاده با اشاره به زنانهنویسی در ادبیات داستانی، بیان کرد: زنانهنویسی و جهان زنانه در واقع زبان بازنمایی دارد و در چند لایه قابل بررسی است، یکی در ساحت واژگان است و اگر بسامد واژهای در اثری بیشتر باشد ما آن را به جهان زنانه یا زبان زنانه اتصال میدهیم و بخش دیگر واژگان عاطفی متصل به زنان است.
این نویسنده دربارۀ تأثیر جنسیت بر زبان، اظهار کرد: زبان در ذات خود جنسیت ندارد اما زمانی که اجتماعی میشود، مؤلفۀ جنسیت روی آن تأثیر میگذارد. مسئلۀ ما در اینجا صرفاً زبان نیست، مسئلۀ ما جهان زنانه و نوع نگاهی است که یک زن در مواجهه با مسائل دارد و آن را به سمت انتخاب واژگانی سوق میدهد که از زاویهدید پژوهشگر مخفی نمیماند. زن به دلیل حُجب ذاتی که دارد از کلمات ناپسندکمتر استفاده میکند و مرد به دلیل مواجهۀ اجتماعی بیشتری که دارد اساساً بار کلامی خشونت او بیشتر است.
امیرزاده در ادامه گفت: پژوهشگران با بررسی کتاب «سووشون» از سیمین دانشور به این نتیجه رسیدند که تنها ۱۱ کلمۀ ناپسند در این اثر به کار برده شده است که گویندۀ آن مردان هستند. سیمین دانشور واقف به جهان زنانه است و زمانی که میخواهد گونۀ زبانی شخصیت را طراحی کند، متناسب با کلیشههای جنسیتی یا ابداعات فردی این کلمات ناپسند را در دهان مردان قرار میدهد. همچنین دانشور زمانی که بخواهد این دُشواژه ها را در دهان زنان بگذارد، نگاهش به مؤلفههایی غیر از زن بودن مانند تحصیلات و پیشینۀ اجتماعی او است.
این نویسنده تصریح کرد: مرد از موضع اطلاع و خبر دربارۀ قدرت و زن از موضع جلب حمایت و همکاری صحبت میکند. یک زن همواره تلاش میکند در عین حال که جهان را کنترل میکند ولی پنهان باشد که این حالت مراقبت گونۀ زن را نشان میدهد.
وی افزود: اگر بخواهیم نگاه علمی به آن داشته باشیم به این گفتۀ یونگ میرسیم که شخصیت انسان متشکل از آنیما و آنیموس است و هر مردی در درون خود یک زن و هر زنی در درون خود یک مرد دارد. منظور از مرد و زن بودن در واقع ویژگیهایی است که به صورت عمومی به زنان اتصال دارد. حسین پاینده همیشه درکلاسهای نظریهپردازی خود این نکته را یادآور میشود که خواندن آثار زنان به مردان کمک میکند که با جهان زنانه آشنا شوند تا بتوانند بر انسجام و مفاهمۀ اجتماعی تأثیر مثبتی بگذارند.
امیرزاده در پایان بیان کرد: رسانه در تلاش است که انگارههای جنسیتی را محو کند و از بین ببرد به همین دلیل ممکن است زنهایی را داشته باشیم که از دُشواژه یا مردهایی را داشته باشیم که از عباراتی با بار عاطفی بیشتری استفاده میکنند.
گفتنی است، برنامۀ میز داستان هر هفته چهارشنبهها ساعت ۱۸ در ketab.tv پخش میشود. علاقهمندان میتوانند برنامه را از آرشیو این تلویزیون مشاهده کنند.
انتهای پیام/
