علیرضا خمسه زنگ افتتاح نمایش حسین پارسایی را نواخت

آیین افتتاح نمایش «آرسنیک و تور کهنه» به کارگردانی حسین پارسایی، شنبه 11 مرداد ماه با حضور این کارگردان، دکتر مجید سرسنگی و جمعی از هنرمندان عرصه تئاتر و سینما، در تماشاخانه ایرانشهر برگزار شد. در این مراسم علیرضا خمسه زنگ افتتاح نمایش را به صدا درآورد.

به گزارش خبرنگار سرویس تاتر خبرگزاری برنا، شنبه یازدهم مردادماه نمایش آرسنیک و تور کهنه با حضور مدیرعامل خانه هنرمندان ایران و علیرضا خمسه برای نواختن زنگ افتتاح کار خود را آغاز کرد. در این مراسم که با اجرای مسعود فروتن برگزار شد، ابتدا حسین پارسایی کارگردان این نمایش به سخنرانی پرداخت و گفت: «آرسنیک و تور کهنه» همان‌طور که از سبقه فرهنگی‌اش پیداست، یکی از کمدی‌های شناخته‌شده برادوی است که از دهه 40 میلادی نسخه‌های بسیاری بر اساس آن تولید شده است. زمانی که من و پیمان قاسم‌خانی در حال گفت‌وگو برای یک کمدی دیگر بودیم، با پیشنهاد ایشان مواجه شدم، او به من گفت این متن یکی از کمدی‌های خوب است که ظرفیت بالایی برای اجرا دارد.

حسین پارسایی در ادامه صحبت های خود افزود: می‌خواستم نخستین تجربه کمدی خودم را دنبال کنم، به دلایلی که همیشه نمایش‌هایی را در موضوع‌ها و ژانرهای دیگر دنبال می‌کردم، وقتی نمایشنامه را خواندم، به شدت جذب آن شدم. بنده به همراه آقای قاسم‌خانی سعی کردیم از داستانی که در دهه 40 میلادی می‌گذرد، در بازه زمانی اکنون بهره‌برداری کنیم. بعد محمدرضا کوهستانی به جمع ما پیوست و با راهنمایی پیمان قاسم‌خانی، این نمایشنامه دراماتورژی شد. حدود سه ماه از زمان پیش‌تولید تا امشب که برای اجرا آماده‌ایم، روزی هفت تا هشت ساعت مدام برای تمرین وقت گذاشته ایم.

وی همچنین ضمن تشکر از دکتر سرسنگی، خاطرشان ساخت: از جناب دکتر سرسنگی به دلیل امکاناتی که در اختیار ما گذاشتند تشکر می‌کنم، و همین‌طور از پیمان قاسم‌خانی که به من جرات کار کمدی داد، ممنونم، چون من همیشه دوست داشتم کمدی کار کنم، ولی می‌ترسیدم. حتا هم‌اکنون هم احساس می‌کنم که تا بازخورد تماشاگر نسبت به آرسنیک دیده نشود، من نمی‌توانم بفهمم چه کار کرده‌ام اما همیشه راهنمایی‌ها و مشاوره پیمان به من و تیم اجرایی کمک کرد. دیگر همکارانی که در این نمایش با ما همراه هستند، با وجود کمبود وقت و تعدد فعالیت‌های‌شان، برای ما وقت کافی گذاشتند و ما با یک نمایش جدی روبه‌رو بودیم تا کمدی. برای این‌که نمایش ما یک تراژدی هولناک انسانی و یک تراژدی است که پشت نقاب کمدی جلوه‌گر می‌شود. بنابراین در نمایش «آرسنیک...» که به نظرم ما خیلی مدیون متن و اندیشه اجرا هستیم، در واقع کمدی صرف مفرح نمی‌بینیم. این نوعی از کمدی است که ما را بیش‌تر به چالش می‌کشاند تا به موضوع‌هایی فراتر از یک کمدی توجه کنیم.

پس از توضیحات پارسایی، مسعود فروتن از علیرضا خمسه دعوت کرد تا دقایقی درباره حضور خود در افتتاحیه نمایش «آرسنیک ...» صحبت کند. خمسه در سخنان کوتاه خود گفت: سال‌ها بود که ما کار می‌کردیم و حسین پارسایی نمایش ما را می‌دید و مدیریت می‌کرد و حالا برعکس شده. پارسایی کار می‌کند و ما تماشا. وقتی آقای پارسایی تماس گرفتند که برای نواختن زنگ افتتاح بیایم، با آن‌که سفری به شمال را در پیش داشتم اما پذیرفتم، چون قرار بود امشب یک نمایش کمدی آغاز بشود و هیچ چیز قشنگ‌تر از این نیست که نمایشی را برای نخستین‌بار ببینیم.

دکتر مجید سرسنگی آخرین سخنران مراسم دیشب بود. او پس از عرض خیر مقدم به مهمانان و مدعوین حاضر در تماشاخانه ایرانشهر، گفت: خیلی خوشحالم، چون هنوز چند روزی از عید فطر نگذشته که ما شاهد افتتاح نمایش تازه‌ای در تماشاخانه ایرانشهر هستیم. باید بگویم معتقدم اگر قرار باشد تئاتر ما از هویت تکنیکی خود دربیاید و خودش را به سمت استانداردهای جهانی نزدیک کند، همه شئونات تئاتر باید حرفه‌ای باشد. از جمله این که من اعتقاد دارم شب اول اجرا باید همان کیفیتی را داشته باشد که شب آخر اجرا دارد. در همه جای دنیا این‌گونه است، که در واقع کارگردان نمایش در شب اول اجرا، خودش در سالن نیست و کار را می‌سپارد به گروه و تهیه‌کننده و خودش برای پروژه بعدی کار می‌کند. این به آن معناست که شب اول اجرا باید همه کارها تمام شده باشد و نمایش به کیفیت اصلی خود رسیده باشد. ما سعی کرده‌ایم با برگزاری این برنامه و فشاری که به خودمان و گروه می‌آوریم، این فرهنگ را جا بیندازیم که شب اول اجرا تمام کارها با کیفیت مطلوب اجرا بشوند.

رییس تماشاخانه ایرانشهر در بخش دیگری از سخنان خود گفت: باید از آقای خمسه تشکر کنم که امشب به ما افتخار دادند تا زنگ افتتاح نمایش را به صدا دربیاورند. خیلی‌ها ایشان را با چهره کمیک‌شان می‌شناسند، در حالی که برخلاف چهره کمیکی که ما از ایشان می‌بینیم، انسان و هنرمند بسیار فرهیخته‌ای است که عمیق فکر می‌کند و این عمق را در کمدی‌ها خود نشان داده است. اگر کارهای کمدی ایشان را ببینید، الحق والانصاف چند پله بالاتر از کمدی‌هایی است که ما به صورت کمدی‌های صرفاً برای خنده می‌بینیم.

دکتر سرسنگی در نکته پایانی خود، اصحاب رسانه و خبرنگاران حاضر در مراسم را مورد خطاب قرار داد و ضمن تشکر از آنها چنین گفت: یک ضلع از شکلی که ما تئاتر را اجرا و عرضه می‌کنیم، وابسته به رسانه‌های گروهی است. باید تشکر کنم از انتقادهای آنها؛ چه انتقادهایی که دوستانه و نرم و از باب تذکر داده می‌شود و چه انتقادهای تند و سفت و سختی که از ما می‌کنند. فراموش نکنیم که یک مدیر اگر از نعمت انتقاد برخوردار نباشد، نمی‌تواند کار خود را درست انجام بدهد. انتقاد است که ما را می‌سازد. خیلی از اتفاقاتی که در تماشاخانه ایرانشهر یا خانه هنرمندان ایران می‌افتد، بر مبنای انتقاداتی بوده که رسانه‌های گروهی انجام داده‌اند و من صمیمانه از آنها تشکر می‌کنم. امیدوارم همچنان این تماشاخانه را با انتقادهای خود مورد تفقد قرار بدهند و اشتباهات ما را به خودمان گوشزد کنند.

وی در ادامه با اشاره به ماجرای لفظی که توسط دو کارگردان نام‌دار تئاتر در مطبوعات شروع شده بود، خطاب به خبرنگاران و هنرمندان تشریح کرد: چندی پیش یکی از کارگردان‌های مشهور کشور گلایه کرده بودند که چرا آقای فلان و خانم بهمان در سال چند کار اجرا می‌کنند و ما نمی‌توانیم اجرا کنیم. به نظرم اگر ما مشکلات تئاتر را به چند دسته تقسیم کنیم، قطعاً یک دسته از مشکلات مربوط به خودِ ما تئاتری‌ها و نوع نگرشمان به تئاتر است. یعنی به جای این‌که ما نهادها و سازمان‌هایی را که متولی گسترش زیرساخت‌های تئاتر هستند، تحت فشار بگذاریم که سالن‌های بیش‌تری برای ما راه‌اندازی کنند، خودمان را مورد نقد قرار می‌دهیم یا دل‌مان می‌خواهد مثلاً آقای x به جای چهار کار، یک کار انجام بدهد! آدم‌ها زیاد حرف می‌زنند و ما هم از کنار این حرف‌ها می‌گذریم، بخصوص در تماشاخانه ایرانشهر که سعی کرده استانداردهای خود را رعایت کند، ولی گاهی وقت‌ها بعضی از این نکته‌ها، انحرافی به نظر می‌رسد که باید به آنها توجه کنیم.

مدیرعامل خانه هنرمندان ایران اضافه کرد: به نظرم اگر این جمله‌ها به آن معناست که امکانات کم داریم، باید امکاناتمان را زیاد کنیم. اگر به این معنا باشد که امروز تماشاگر نمایش من را نپسندید و کار دیگری را پسندید، من بیایم کار پسندیده شده را مورد نقد و حرف‌هایی قرار بدهم که نه علمی است و نه فرهنگی، همان نکته انحرافی است که اگر بین ما تئاتری‌ها جا بیفتد، متاسفانه آینده خوبی برای این هنر دیده نخواهد شد.

سرسنگی در ادامه به حضور بازیگران سینما در تئاتر اشاره کرد و یادآور شد: برخی می‌گویند چرا بازیگر سینما وارد تئاتر شده است؟ در کجای دنیا هنرمند را مقید می‌کنند که چون شما در سینما کار کرده‌اید، حق ندارید در تئاتر کار کنید یا برعکس. با آنکه خیلی از بازیگران بزرگ هالیوود، افتخارشان اینست که در سال یک یا دو نمایش در تئاتر برادوی یا سالن‌های دیگر کار کنند، و هیچ کس نه تنها آنها را مذمت نمی‌کند، که تشویق‌شان هم می‌کنند.

وی افزود: نسل جوانی که امروز در تئاتر است، باید حمایت بشود. همان حمایتی که در دهه شصت و هفتاد شامل همین افرادی بود که امروز بر پرکاری دیگران انتقاد دارند. آنها خودشان در دهه شصت، چهار تا کار با هم روی صحنه می‌بردند و آن زمان این موضوع هیچ مذمومیتی نداشت، ولی الان وقتی یک کارگردان جوان این کار را می‌کند و نمایشش هم تماشاگر دارد و اقتصاد تئاتر را بارور می‌کند، ما آدم‌هایی که نسل‌مان مربوط به گذشته است، به آنها با بغض نگاه می‌کنیم. همان حکایت مکرر پسرکشی که در افسانه‌های ماست، برعکس غرب که در اسطوره‌هایشان پدرکشی هست و این نسل جوان است که روی شانه‌های نسل قدیم می‌ایستد و بالنده می‌شود. همیشه از منظر اسطوره و فرهنگی ما، این نسل جوان بوده‌اند که باید قربانی بشوند، چون نسل قدیم این باور را نسبت به نسل جوان ندارد. یکی از همت‌ها اصلی ما در تماشاخانه ایرانشهر، ایجاد امکان اجرا برای نسل جوان است. هیچ هم نمی‎ترسیم. در عین حال که شما می‌بینید تماشاخانه ایرانشهر یک ریال کمک دولتی دریافت نمی‌کند و وابسته به گیشه است، امسال فقط پنج کارگردان جوان در تماشاخانه ایرانشهر قرار است نمایش اجرا کنند. با آن که می‌دانیم آنها شاید گیشه نداشته باشند. دو نمونه‌اش را همین یک ماه پیش شاهد بودیم که برگزیدگان جشنواره تئاتر دانشگاهی بودند و در سالن سمندریان اجرا کردند. من به دوستانم تاکید کردم که با این دانشجویان همان‌طور برخورد کنید که انگار یک آدم حرفه‌ای اجرا می‌کند، چون باید کارکردن در محیط حرفه‌ای را یاد بگیرند. وظیفه کیست که دست این نسل را بگیرد و از یک پایگاه آماتور به یک پایگاه حرفه‌ای برساند؟

پس از سخنرانی دکتر مجید سرسنگی، علیرضا خمسه زنگ افتتاح نمایش را به صدا درآورد و هنرمندان حاضر در مراسم، به رسم یادبود پوستر نمایش «آرسنیک و تور کهنه» را امضا کردند.

در آیین افتتاح دیشب، هنرمندانی مانند پیمان قاسم‌خانی، مریم معترف، علیرضا خمسه, سعید امیرسلیمانی، جمشید گرگین، رضا فیاضی و محمدرضا کوهستانی حضور داشتند.

گفتنی است «آرسنیک و تور کهنه» اجراهای خود را از امروز 12 مردادماه، ساعت 21 در تماشاخانه ایرانشهر، سالن استاد سمندریان آغاز خواهد کرد.علاقه‌مندان به تماشای این نمایش، می‌توانند برای تهیه بلیت به سامانه الکترونیکی www.tamashakhaneh.ir مراجعه کرده یا با شماره تلفن 88311600 تماس بگیرند.