کاخ سفید: گزینه نظامی درباره گرینلند «همیشه روی میز است»/ مخالفت شدید رهبران اروپایی با تصرف گرینلند
به گزارش برنا، ترامپ از زمان نخستین دوره ریاستجمهوریاش ایده خرید گرینلند را مطرح کرده بود؛ سرزمینی که بخشی از پادشاهی دانمارک است. اما پس از اقدام نظامی آمریکا در ونزوئلا در آخر هفته گذشته، او بار دیگر با استناد به دلایل راهبردی خواستار در اختیار گرفتن گرینلند از سوی آمریکا شده است. مته فِردریکسن، نخستوزیر دانمارک، گفته است اظهارات ترامپ درباره تمایلش به گرینلند باید جدی گرفته شود.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، در بیانیهای گفت: «رئیسجمهور ترامپ بارها بهروشنی اعلام کرده که بهدست آوردن گرینلند یک اولویت امنیت ملی برای ایالات متحده است و برای بازدارندگی از دشمنان ما در منطقه قطب شمال حیاتی به شمار میرود. رئیسجمهور و تیمش در حال بررسی طیفی از گزینهها برای پیشبرد این هدف مهم سیاست خارجی هستند و البته استفاده از ارتش آمریکا همواره در اختیار ترامپ است.»
این موضعگیری در حالی مطرح میشود که فرستاده ویژه تازهمنصوب ترامپ برای گرینلند و نیز استیون میلر، معاون رئیس دفتر کاخ سفید، پیشتر گفته بودند اقدام نظامی ضروری نخواهد بود. همچنین مایک جانسون، رئیس جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا، در پاسخ به پرسشی درباره اقدام نظامی در گرینلند گفت: «خیر. فکر نمیکنم کار درستی باشد.»
اظهارات لیویت پس از آن بیان شد که رهبران فرانسه، آلمان، ایتالیا، لهستان، اسپانیا و بریتانیا به همراه نخستوزیر دانمارک بیانیهای مشترک صادر کردند و بار دیگر تأکید کردند که این جزیره راهبردی و غنی از منابع معدنی «متعلق به مردم است».
در این بیانیه از حاکمیت گرینلند دفاع شده و آمده است: «گرینلند متعلق به مردم آن است. تنها دانمارک و گرینلند حق دارند درباره مسائل مربوط به دانمارک و گرینلند تصمیم بگیرند.» گرینلند قلمرویی خودگردان تحت حاکمیت دانمارک و در نتیجه بخشی از ائتلاف نظامی ناتو است.
در همین حال، جف لندری، فرماندار ایالت لوئیزیانا که ترامپ ماه گذشته او را بهعنوان فرستاده ویژه آمریکا در امور گرینلند منصوب کرد، گفت برای رسیدن به توافق با گرینلند علاقهای به گفتوگو با مقامهای دانمارکی یا دیپلماتهای اروپایی ندارد. او تأکید کرد ترجیح میدهد مستقیماً با ساکنان گرینلند صحبت کند. لندری در برنامهای رادیویی در فاکسنیوز گفت: «میخواهم با کسانی حرف بزنم که به دنبال فرصتی برای بهبود کیفیت زندگی در گرینلند هستند.» او افزود که تاکنون با برخی از گرینلندیها که با او تماس گرفته بودند ایمیل رد و بدل کرده است و با شوخی گفت: «میگویند شکار و ماهیگیری را دوست دارند و خوشگذرانی را. بهشان گفتم شما به لوئیزیانا میخورید؛ اسمش را میگذارم دیپلماسی آشپزی.»
*کاخ سفید کوتاه نمیآید!
بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، استیون میلر، معاون رئیس دفتر کاخ سفید، روز دوشنبه گفت گرینلند باید بخشی از ایالات متحده باشد، حتی با وجود هشدار نخستوزیر دانمارک که تصرف گرینلند توسط آمریکا به معنای پایان ناتو خواهد بود. میلر در گفتوگو با سیانان گفت: «رئیسجمهور ماههاست روشن گفته که ایالات متحده باید گرینلند را بهعنوان بخشی از سازوکار امنیتی کلی خود در اختیار داشته باشد.»
نخستوزیر دانمارک به همراه نخستوزیر گرینلند بار دیگر این درخواست ترامپ را بهطور قاطع رد کردهاند. ترامپ استدلال میکند آمریکا برای تضمین امنیت خود در برابر تهدیدهای فزاینده چین و روسیه در قطب شمال به کنترل گرینلند نیاز دارد. او روز یکشنبه به خبرنگاران گفت: «الان از نظر راهبردی بسیار مهم است.»
ترامپ افزود: «گرینلند پر از کشتیهای روسی و چینی است. ما از منظر امنیت ملی به گرینلند نیاز داریم و دانمارک قادر به انجام این کار نیست.»
میلر نیز این پرسش را مطرح کرد که آیا دانمارک اساساً میتواند ادعای حاکمیت بر گرینلند داشته باشد و گفت: «مبنای ادعای سرزمینی آنها چیست؟ مبنای داشتن گرینلند بهعنوان یک مستعمره دانمارک چیست؟» با این حال او تأکید کرد نیازی به بحث درباره عملیات نظامی نیست و گفت: «هیچکس قرار نیست بر سر آینده گرینلند با آمریکا وارد جنگ نظامی شود.»
*اهمیت راهبردی گرینلند
گرینلند قرنها مستعمره پادشاهی دانمارک بود و در سال ۱۹۵۳ بهطور کامل بخشی از آن شد. دولت آمریکا در آغاز قرن بیستم حق دانمارک بر سراسر گرینلند را به رسمیت شناخت. قانون سال ۲۰۰۹ که خودگردانی بیشتری به گرینلند اعطا کرد، حق استقلال بر اساس حقوق بینالملل را نیز به رسمیت شناخت؛ گزینهای که اکثریت مردم گرینلند از آن حمایت میکنند.
گرینلند در شمالشرق کانادا و عمدتاً در داخل دایره قطب شمال قرار دارد و از زمان جنگ جهانی دوم برای دفاع از آمریکای شمالی اهمیت حیاتی داشته است. وزارت دفاع آمریکا پایگاه فضایی دورافتاده پیتوفیک را در شمالغرب گرینلند اداره میکند؛ پایگاهی که پس از توافق دفاعی ۱۹۵۱ میان دانمارک و آمریکا ساخته شد و در حوزه هشدار موشکی، دفاع موشکی و پایش فضایی برای آمریکا و ناتو نقش دارد.
این جزیره همچنین بخشی از شکاف «GIUK» (گرینلند، ایسلند و بریتانیا) را پوشش میدهد؛ منطقهای که ناتو در آن تحرکات دریایی روسیه در اقیانوس اطلس شمالی را رصد میکند. گرینلند دارای ذخایر بزرگ عناصر نادر خاکی است که برای تولید رایانهها، تلفنهای هوشمند و باتریها و فناوریهای خورشیدی و بادی ضروریاند. سازمان زمینشناسی آمریکا نیز به وجود ذخایر بالقوه نفت و گاز در آبهای اطراف آن اشاره کرده است.
*افزایش نگرانیها درباره تصمیم ترامپ
آنچه ابتدا با یک پست در شبکههای اجتماعی آغاز شد، بهسرعت به موضوعی تبدیل شد که دانمارک اکنون آن را تهدیدی واقعی تلقی میکند. کیتی میلر، همسر استیون میلر، نقشهای از گرینلند با رنگهای پرچم آمریکا منتشر کرد و زیر آن نوشت: «بهزودی.»
اظهارات ترامپ در روز یکشنبه، از جمله اینکه به خبرنگاران گفت «۲۰ روز دیگر درباره گرینلند صحبت میکنیم»، نگرانیها درباره احتمال مداخله قریبالوقوع آمریکا را تشدید کرد. فردریکسن گفت اظهارات ترامپ باید «کاملاً جدی» گرفته شود و هشدار داد اگر آمریکا به یک کشور عضو ناتو حمله نظامی کند، «همهچیز متوقف میشود»، از جمله امنیتی که از پایان جنگ جهانی دوم برقرار بوده است.
ینس-فردریک نیلسن، نخستوزیر گرینلند، نیز بر ضرورت حفظ روابط خوب با آمریکا تأکید کرد و گفت: «ما فکر نمیکنیم قرار است یکشبه کشور تصرف شود، به همین دلیل بر همکاری خوب پافشاری میکنیم.»
دو نماینده کنگره آمریکا، استنی هُیر و بلیک مور، روسای مشترک گروه دوحزبی دوستان دانمارک، نیز خواستار خویشتنداری شدند و گفتند «لحن تهدیدآمیز درباره الحاق گرینلند بیدلیل و خطرناک است» و حمله به گرینلند به معنای حمله به ناتو خواهد بود.
اولریک پرام گاد، کارشناس امنیت بینالملل در مؤسسه مطالعات بینالمللی دانمارک، نیز ادعای ترامپ درباره حضور روسیه و چین را زیر سؤال برد و نوشت: «کشتیهای روسی و چینی در قطب شمال حضور دارند، اما آنقدر دور هستند که با دوربین یا بدون دوربین هم از گرینلند دیده نمیشوند.»
انتهای پیام/





