میمه؛ شهر تاریخی ترانزیتی ایران با قدمتی ۲۵۰۰ ساله

به گزارش خبرگزاری برنا از اصفهان، بخش میمه شامل سه شهر میمه – وزوان و لای بید و ۱۳ روستا در دو دهستان ونداده و زرکان در فلصله ۷۰ کیلومتری مرکز شهرستان و ۹۰ کیلومتری شمال اصفهان واقع شده است . از مناطق زیبا و جالب و حفاظت شده ی میمه حیات وحش موته با مناظر زیبای کوهستانی چون سخره سرخی ، تخته محمد جعفر و . . . و گله های آهو و حیواناتی چون پلنگ و . . . است .

 شهر میمه که مرکز بخش می باشد با قدمتی بیش از هزار سال در کنار جاده ترانزیت شمال جنوب ایران و ورودی شهرستان شاهین شهر ومیمه مورد توجه خاص است .این شهر با داشتن بناهای تاریخی چون مسجد جامع مربوط به دوران زندیه – خانه های تاریخی و حمام قدیمی و قنات مزدآباد است .

 کاروانسرای آغا کمال وزوان و حمام تاریخی ونداده از دیگر آثار تاریخی این بخش می باشد .

 معروفترین صنایع دستی بخش میمه قالی بافی آن است که با طرح و رنگ خاص خود در ابعاد گوناگون معروف به قالی میمه ای می باشد.

برای اینکه از تهران خود را به این شهر برسانید، باید وارد آزادراه خلیج فارس شده و به سمت قم بروید، سپس در جاده قم-اراک مسیر خود را تا سلفچگان ادامه داده و سپس از جاده سلفچگان-دلیجان به سمت دلیجان رفته و بعد از دلیجان به طرف میمه حرکت کنید. فاصله دلیجان تا این شهر حدود 80 کیلومتر است.

محققین بر این باور هستند که این سرزمین قدمتی 2500 ساله دارد. در نزدیکی این منطقه مسکونی قناتی به نام اهورامزدا دیده می‌شود که همین قنات قدمت شهرستان را نشان می‌دهد. بنابراین احتمالا داستان‌های زیادی باید راجع ‌به آن وجود داشته باشد. جالب است بدانید که مردمان این شهر با گویش راجی صحبت می‌کنند؛ زبانی از دوران ایران باستان که با لهجه مردم منطقه ترکیب شده است. 

در این شهر تاکستان‌های زیادی وجود دارند که تولیدکننده انگوری باکیفیت هستند؛ محصولاتی که از گذشته به‌ عنوان بهترین انگورها در قاره آسیا شناخته می‌شدند و در زمان حکومت ساسانی و هخامنشی از آنها برای تهیه شراب استفاده می‌کردند. به همین علت به این شهر "میمه" (به معنی شراب ناب) می‌گویند.

جاهای دیدنی میمه

به طور کلی این شهر جاذبه‌های تاریخی و باستانی زیادی در دل خود دارد که هر کدام چیزی برای گفتن از تاریخ کشورمان دارند. مساجد، موزه‌ها، خانه‌های تاریخی و کوچه‌باغ‌های زیبا همه و همه در کنار هم زیبایی این شهر را دوچندان کرده‌اند. از جاذبه‌های دیدنی این منطقه که گردشگران زیادی را مجذوب خودش می‌کند، می‌توانیم به موارد زیر اشاره کنیم:

مسجد جامع میمه: مسجد جامع این شهر یکی از قدیمی‌ترین و باستانی‌ترین آثار شهر به حساب می‌آید. قدمت این مسجد به دوران زندیه باز می‌گردد.

حمام گرده (حمام بزرگ): جاذبه بعدی حمام گرده نام دارد؛ حمامی تاریخی که معادل فارسی آن حمام بزرگ بوده و متعلق به دوران صفوی است.

قنات مزدآباد: قنات مزدآباد یا همان قنات اهورامزدا که پیشتر به آن اشاره شد، قناتی تاریخی با قدمت 2500 سال است که در واقع رودخانه‌ای زیرزمینی، نشات گرفته از دامنه‌های کرکس محسوب می‌شود. این قنات منبع زندگی باغات و زمین‌های حاصلخیز این شهر به شمار می‌رود. 

آخرین بازسازی این بنای تاریخی، در سال ۱۴۰۰ بود. این قنات در اسفند سال ۱۳۸۵ در لیست آثار ملی ایران قرار گرفت و ده سال بعد، در تیر ماه سال ۱۳۹۵ و در نشست چهلم یونسکو، به ثبت جهانی رسید.

جالب است بدانید که کیفیت آب این قنات با کیفیت آب‌های معدنی برابری می‌کند. یکی از علل وجود محصولات متنوع کشاورزی در این شهر همین قنات است؛ از گندم و انگور گرفته تا سیب و صیفی‌جات. قابل ذکر است که قنات اهورامزدا یا در سال 1395 به ثبت سازمان جهانی یونسکو رسیده و به‌ عنوان یکی از جاذبه‌های این شهر شناخته می‌شود.

کاروان‌سرای شیخ علی خان زنگنه

کاروانسرای شیخ علی خان زنگنه یا کاروانسرای چاله سیاه، در روستای جهاد آباد قرار دارد که در شاهین شهر و میمه واقع شده است. این کاروانسرا در دوران صفویه ساخته شده است و در اسفند سال ۱۳۶۴ هم در لیست آثار ملی ایران قرار گرفت. اگر به بناهای تاریخی و معماری صفوی علاقه دارید، پیشنهاد می‌کنم حتما سری به این مورد از جاهای دیدنی شاهین شهر و میمه بزنید که فاصله زیادی هم با قنات مزدآباد ندارد.

قلعه مورچه خورت اصفهان

قلعه تاریخی مورچه خورت اول برای استفاده به‌عنوان یک دژ نظامی ساخته شده بود؛ به مرور زمان کاربری قلعه عوض شده است و از آن به‌عنوان مکانی مسکونی استفاده کردند. این بنا یک قلعه خشتی بزرگ است که برج‌های بلند دارد و در ۵۰ کیلومتری شمال اصفهان قرار گرفته است.

این قلعه با ۳۰ هزار مترمربع مساحت، یکی از بزرگ‌ترین و کامل‌ترین قلعه‌های فلات مرکزی ایران است که ویژگی‌های خاص معماری و شهرسازی دارد. در این قلعه فضایی وجود دارد که مردم را از گرمای طاقت‌فرسای کویر حفظ می‌کند. قلعه مورچه خورت هم قلعه‌ای با ایمنی بالا است و هم محل مناسبی برای سکونت.

– حمام گرده میمه

حمام گرده میمه هم آثاری از دوران صفویه است که ۳۰۰ مترمربع مساحت دارد. این حمام در سال‌های اخیر بازسازی شده و به یک موزه تبدیل شده است. در این حمام کلاس‌های آموزش صنایع دستی هم برگزار می‌شود. برگزاری کلاس‌ها و وجود موزه در این حمام، باعث شده است که گردشگران و مردم محلی خیلی بیشتر از قبل به این مکان توجه کنند.

بنای حمام گرده، از آجر و آهک ساخته شده است. سربینه آن چهارضلعی است و سقف گنبدی‌اش، روی چهار ستون استوار مانده است. جالب است بدانید حمام گرده میمه یک میاندر هم دارد؛ میاندر راهروی ارتباطی بین گرم‌خانه و سربینه است که برای حفظ حرارت داخل گرم‌خانه ساخته شده است.

قنات وزوان

قنات وزوران همراه با قنات مزدآباد، تمام آب منطقه را تامین می‌کنند؛ به همین علت می‌توانید مطمئن باشید که زیاد از هم دور نیستند. قنات تاریخی وزوان مثل قنات مزدآباد هم به ثبت ملی و هم در یونسکو به ثبت جهانی رسیده است. وزوان هم مانند مزدآباد قسمتی برای ذخیره آب دارد؛ به همین دلیل خیلی موردتوجه مردم و کشاورزان قرار گرفته است.

از طرفی، قنات وزوان یکی از قنات‌های قدیمی ایران است و حدود ۲۵۰۰ الی ۳۰۰۰ سال قدمت دارد. این قنات در قسمت شمالی شهر وزوان قرار گرفته 

پناهگاه حیات وحش موته: این منطقه که با وسعت ۲۲۰ هزار هکتار به عنوان بزرگ‌ترین زیستگاه آهوی اصیل ایرانی شناخته می‌شود، در 45 کیلومتری میمه و در مجاورت روستای موته قرار دارد. علاوه بر پوشش گیاهی و جانوری منحصربه‌فرد این منطقه، غارهای زیبا و متعددی در آن وجود دارد که از میان آنها می‌توان غار دمه، غار یکه‌چاه و غار سوخته صالح پیغمبر را نام برد.

از دیگر دیدنی‌های این منطقه می‌توان به موزه مردم‌شناسی و میدان تعزیه اشاره کرد. 

دیدنی‌های اطراف میمه

پیشنهاد می‌کنیم در سفرتان به این منطقه سری هم به مکان‌های جذاب و دیدنی اطراف میمه بزنید. برخی از این اماکن عبارتند از: 

کارونسرای مادرشاه

قنات وزوان

ارگ مورچه خورت

امامزاده سیده صالحه خاتون

آبشار آبتاف

بهترین زمان برای سفر به میمه

از نظر جغرافیایی این شهر ارتفاعی 2005 متری از سطح دریا دارد و میانگین دمای سالانه آن 20 درجه بالای صفر است. این شهر آب‌وهوای مشابهی با استان اصفهان و شهرستان شاهین‌شهر دارد. در واقع زمستان‌های این منطقه درست مانند تمامی شهرهای کویری و مرکز ایران سرد و سوزناک است. در نتیجه اگر به دنبال سفر به منطقه‌ای با آب‌وهوای معتدل بوده و خیلی با گرمای کویر و مرکز ایران سازگار نیستید، پیشنهاد می‌کنیم که اوایل فصل بهار و ماه‌های فروردین و اردیبهشت به این مکان سفر کنید. 

سوغات میمه

یکی از سوغاتی‌های شهر نان محلی این منطقه بوده که در زبان محلی مردمان این منطقه به آن اگردک می‌گویند. نانی که عطر آن در کوچه پس کوچه‌های شهر و مخصوصا خانه‌های قدیمی زیاد به مشام‌تان می‌خورد. 

علاوه ‌بر محصولات کشاورزی باکیفیت این شهر، از دیگر سوغاتی‌های این منطقه می‌توانیم به قالی معروف میمه اشاره کنیم؛ قالی‌هایی که پر از نقش و نگار هستند و طرح‌هایی از تاریخ ایران و باستان در آنها مشاهده می‌شود