اقتصاد ایران بیشترین بازده سرمایهگذاری را در بخشهای زیرساختی تجربه میکند
سهراب دلانگیزان، اقتصاددان، در گفتوگو با خبرنگار برنا درباره نحوه تخصیص احتمالی ۳۰۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری در اقتصاد ایران اظهار کرد: واقعیت این است که اقتصاد ایران بیش از هر چیز به تقویت زیرساختها نیاز دارد و این سرمایه باید به حوزههایی هدایت شود که هم ظرفیت جذب سرمایه را دارند و هم میتوانند موتور رشد سایر بخشهای اقتصادی باشند.
وی با اشاره به صنعت نفت و گاز به عنوان نخستین اولویت سرمایهگذاری گفت: بخش قابل توجهی از زیرساختهای نفت و گاز کشور در دوران تحریم از نظر فناوری و سرمایهگذاری عقب ماندهاند. این حوزه ظرفیت بالایی برای جذب سرمایه دارد، زیرا پروژهها و فازهای نیمهتمام متعددی در آن وجود دارد که آماده ورود منابع مالی هستند. به اعتقاد من، حدود یکسوم از این رقم باید به صنعت نفت اختصاص یابد.
دلانگیزان افزود: مزیت مهم سرمایهگذاری در صنعت نفت این است که اگر منابع بهدرستی هزینه شوند، خروجی این بخش میتواند به اندازهای مناسب باشد که تأمینکننده منابع مالی مورد نیاز سایر بخشهای اقتصادی کشور نیز باشد.
این اقتصاددان حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) را دومین اولویت سرمایهگذاری عنوان کرد و گفت: در سالهای تحریم، ایران به دلیل محدودیت در دسترسی به نرمافزارها و فناوریهای بینالمللی، ناچار شد بسیاری از زیرساختهای خود را بهصورت بومی توسعه دهد. امروز نظام بانکی، صنعت بیمه، دولت الکترونیک و بسیاری از خدمات دیجیتال کشور بر پایه توان داخلی فعالیت میکنند.
وی ادامه داد: این شرایط از یک سو باعث رشد توان داخلی شده، اما از سوی دیگر فاصله ما را با فناوریهای روز جهان افزایش داده است. بخشی از این سرمایهگذاری باید صرف ایجاد سازگاری میان زیرساختهای ارتباطی و اطلاعاتی کشور با استانداردهای جهانی شود.
دلانگیزان با تأکید بر نقش هوش مصنوعی در آینده اقتصاد جهان تصریح کرد: هوش مصنوعی به هدف آینده همه حوزههای اقتصادی تبدیل خواهد شد و توسعه آن نیازمند زیرساختهای قدرتمند ارتباطی، پردازشی و اطلاعاتی است؛ بنابراین سرمایهگذاری در حوزه ICT یک ضرورت راهبردی محسوب میشود.
وی گردشگری را سومین حوزه دارای ظرفیت بالا برای جذب سرمایه دانست و گفت: ایران از معدود کشورهایی است که همزمان از ظرفیتهای کوهستانی، ساحلی، کویری و تاریخی برخوردار است. وجود رشتهکوههای زاگرس و البرز، سواحل شمال و جنوب و همچنین بافتهای تمدنی و تاریخی، ظرفیت کمنظیری برای توسعه گردشگری ایجاد کرده است.
این اقتصاددان افزود: کشور میتواند از طریق جذب سرمایهگذاران بینالمللی، زمینه حضور زنجیرههای هتلداری، رستورانها و مجموعههای گردشگری استاندارد جهانی را فراهم کند. توسعه گردشگری ساحلی، کوهستانی و کویری میتواند سهم قابل توجهی در رشد اقتصادی و اشتغال کشور داشته باشد.
وی بخش برق و نیروگاهی را چهارمین اولویت سرمایهگذاری عنوان کرد و گفت: صنعت برق کشور نیز طی سالهای تحریم با محدودیتهای جدی در زمینه فناوری و خدمات تخصصی مواجه بوده است. هرچند در سالهای اخیر توان داخلی برای تعمیر و بازسازی تجهیزات شکل گرفته، اما همچنان بخشی از فناوریهای مورد نیاز بهروز نشدهاند.
دلانگیزان ادامه داد: امروز کشور در تأمین برق مورد نیاز بخشهای مختلف با چالشهایی مواجه است و به همین دلیل نوسازی زیرساختهای نیروگاهی و ارتقای فناوری در این حوزه باید مورد توجه جدی قرار گیرد.
وی اظهار کرد: پیشنهاد من این است که حدود یکسوم این سرمایه به صنعت نفت اختصاص یابد و بخش دیگری نیز به حوزه انرژی برق، گردشگری و فناوری اطلاعات هدایت شود. باقی منابع نیز میتواند صرف بخشهایی مانند دارو، معدن و سایر صنایع دارای ظرفیت رشد شود.
این اقتصاددان درباره آثار چنین سرمایهگذاریهایی بر رشد اقتصادی کشور گفت: آنچه امروز مطرح میشود هنوز در سطح برنامه و ایده قرار دارد و تا مرحله اجرا فاصله دارد، اما در صورت تحقق، میتواند نقش مهمی در افزایش رشد اقتصادی و توسعه زیرساختهای کشور ایفا کند.
دلانگیزان در پایان با اشاره به کشورهای مطرحشده برای مشارکت در این سرمایهگذاریها اظهار کرد: تاکنون نام کشورهایی مانند چین، مالزی و کره جنوبی مطرح شده است، اما هرچه تعداد کشورهای مشارکتکننده بیشتر باشد، روابط اقتصادی ایران گستردهتر و امکان بهرهگیری از منابع مالی و فناوریهای متنوع نیز بیشتر خواهد شد.
