سه بازه زمانی احتمالی برای تنش نظامی ایران و آمریکا / آمادگی نیروهای مسلح ایران در برابر هرگونه تهدید
اکبر معصومی، کارشناس مسائل بینالملل، در گفتوگو با خبرنگار سیاست خارجی برنا، درباره گمانهزنیها پیرامون آغاز دور جدید رویارویی نظامی میان تهران و واشنگتن اظهار کرد: بر اساس دادههای اطلاعاتی و رویکرد رفتاری آمریکا در منطقه، به نظر میرسد احتمال آغاز دور جدیدی از رویارویی نظامی میان ایران و آمریکا وجود داشته باشد؛ با این حال، مهمترین مسئله در شرایط کنونی، زمان احتمالی وقوع این درگیری است.
وی افزود: اگر بخواهیم از امروز چشمانداز زمانی این رویارویی را بررسی کنیم، سه بازه زمانی مهم وجود دارد که در هر یک از آنها احتمال افزایش تنش و آغاز درگیری نظامی مطرح است. بازه نخست، از زمان حاضر تا پنجم آبانماه و همزمان با انتخابات رژیم صهیونیستی است؛ بازه دوم، به تحولات پس از این انتخابات و نتایج آن مربوط میشود و بازه سوم نیز به پیامدهای انتخابات میاندورهای آمریکا بازمیگردد.
احتمال افزایش تنش نظامی پیش از انتخابات رژیم صهیونیستی
معصومی با تشریح نخستین بازه زمانی مورد اشاره گفت: انتخابات رژیم صهیونیستی میتواند با سه سناریوی اصلی همراه باشد. در سناریوی نخست، هیچیک از احزاب اصلی نتوانند اکثریت لازم برای تشکیل کابینه را به دست آورند و روند تشکیل دولت با بنبست مواجه شود.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی، ممکن است حزب لیکود به رهبری بنیامین نتانیاهو و جریان سیاسی رقیب نتوانند آرای لازم را برای تشکیل دولت کسب کنند و هیچیک از دو جریان اصلی به اکثریت قابل اتکا دست نیابند. اگر انتخابات با چنین بنبستی مواجه شود، این احتمال وجود دارد که نتانیاهو برای تغییر فضای سیاسی و افزایش حمایت عمومی، به سمت تشدید تنشهای امنیتی با ایران حرکت کند.
این کارشناس مسائل بینالملل تصریح کرد: در چنین سناریویی، ممکن است نتانیاهو تصور کند که امنیتیتر شدن فضای منطقه میتواند به افزایش آرای او کمک کند یا زمینه تعویق انتخابات را فراهم سازد. بر همین اساس، احتمال دارد وی پیش از پنجم آبانماه به دنبال ایجاد یک تنش جدید در منطقه باشد؛ تنشی که به گفته او، میتواند در قالب عملیات غافلگیرانه در تهران یا ترور یکی از چهرههای محور مقاومت در منطقه دنبال شود.
پیروزی احتمالی نتانیاهو و افزایش فشار بر دولت ترامپ
معصومی در تشریح سناریوی دوم انتخابات رژیم صهیونیستی اظهار کرد: در صورتی که حزب نتانیاهو بتواند در انتخابات به نتیجه مطلوب دست یابد، احتمال آغاز فوری جنگ با ایران از سوی این جریان کمتر خواهد بود؛ اما چنین نتیجهای میتواند به افزایش اعتمادبهنفس سیاسی نتانیاهو و تشدید فشارهای او بر دولت دونالد ترامپ برای ورود مستقیم آمریکا به تقابل نظامی با ایران منجر شود.
وی افزود: در این وضعیت، ممکن است نتانیاهو با اتکا به نتیجه انتخابات تلاش کند دولت آمریکا را به سمت اتخاذ رویکردی تهاجمیتر سوق دهد و زمینه اجرای سناریوهای نظامی پرهزینهتر علیه ایران را فراهم کند.
این کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به سناریوی سوم گفت: اگر جریان مخالف نتانیاهو بتواند با اتکا به ائتلاف با سایر احزاب به پیروزی برسد، بهویژه اگر این پیروزی شکننده باشد، احتمال دارد فضای سیاسی داخلی رژیم صهیونیستی همچنان با بیثباتی و اختلافات جدی مواجه بماند.
به گفته وی، در چنین شرایطی، احتمال فاصله گرفتن ترامپ از گزینه جنگ نیز وجود دارد و جریانهای مخالف درگیری نظامی در منطقه و داخل آمریکا ممکن است از موقعیت سیاسی مناسبتری برای تقویت رویکردهای ضدجنگ برخوردار شوند.
بازه دوم؛ پس از انتخابات رژیم صهیونیستی
معصومی با تأکید بر اهمیت تحولات پس از پنجم آبانماه خاطرنشان کرد: اگر نتانیاهو در انتخابات پیروز شود، ممکن است فشارهای خود بر ترامپ را برای تغییر رویکرد دولت آمریکا در قبال ایران افزایش دهد. به اعتقاد او، دولت ترامپ در شرایط کنونی درباره نحوه مواجهه با ایران با نوعی سردرگمی روبهروست و هنوز نتوانسته است به تصمیمی نهایی میان ادامه تقابل نظامی و عقبنشینی از این مسیر برسد.
وی ادامه داد: در حال حاضر، به نظر میرسد دولت آمریکا نه تصمیم قطعی برای آغاز جنگی جدید دارد و نه توانسته است بهطور کامل گزینه عقبنشینی از تقابل با ایران را در دستور کار قرار دهد. این وضعیت بلاتکلیفی میتواند در صورت مشخص شدن نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی و پیروزی احتمالی نتانیاهو تغییر کند.
این کارشناس مسائل بینالملل افزود: یکی از سناریوهای مطرح در این بازه زمانی، اجرای یک عملیات نظامی محدود اما شدید علیه ایران است؛ عملیاتی که به گفته او، ممکن است با هدف ایجاد تغییر در فضای سیاسی آمریکا، اعلام پیروزی سریع و پایان دادن به درگیری در کوتاهمدت طراحی شود.
معصومی با اشاره به اهمیت هزینههای انرژی در سیاست داخلی آمریکا اظهار کرد: کاهش هزینههای انرژی، بهویژه قیمت بنزین، از جمله عواملی است که میتواند بر محاسبات دولت ترامپ اثر بگذارد. از این منظر، احتمال دارد طرفهای حامی تشدید تقابل نظامی به دنبال سناریویی باشند که ضمن وارد کردن ضربه به ایران، امکان اعلام پیروزی و پایان سریع عملیات را فراهم کند.
انتخابات میاندورهای آمریکا و تأثیر آن بر احتمال جنگ
وی در ادامه، انتخابات میاندورهای آمریکا را سومین بازه زمانی مهم در ارزیابی احتمال رویارویی نظامی دانست و گفت: ترکیب جدید کنگره و بهویژه وضعیت اکثریت در سنا میتواند بر تصمیمگیریهای دولت ترامپ در قبال ایران تأثیرگذار باشد.
معصومی افزود: اگر نتایج انتخابات به تقویت موقعیت جمهوریخواهان منجر شود، ممکن است ترامپ با محدودیتهای سیاسی کمتری برای پیگیری گزینه نظامی مواجه باشد. در چنین شرایطی، به اعتقاد او، احتمال اتخاذ رویکردی تهاجمیتر و حتی برنامهریزی برای جنگی طولانیتر، با مدتزمانی بیش از دو ماه، افزایش خواهد یافت.
وی ادامه داد: در مقابل، اگر دموکراتها در انتخابات میاندورهای به موفقیت دست یابند و موقعیت آنها در کنگره تقویت شود، ممکن است فشارهای سیاسی و تلاشها برای استیضاح ترامپ افزایش یابد. این وضعیت میتواند قدرت مانور رئیسجمهور آمریکا را در اتخاذ تصمیم برای ورود به جنگ با ایران محدود کند.
این کارشناس مسائل بینالملل تأکید کرد: بنابراین، نتایج انتخابات رژیم صهیونیستی و انتخابات میاندورهای آمریکا، در کنار تحولات میدانی منطقه، از جمله عواملی هستند که میتوانند بر محاسبات سیاسی و نظامی طرفهای درگیر و احتمال افزایش تنش میان تهران و واشنگتن اثرگذار باشند.
آمادگی نیروهای مسلح ایران و احتمال اقدام پیشدستانه
معصومی در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به وضعیت آمادگی دفاعی ایران اظهار کرد: نباید فراموش کرد که جمهوری اسلامی ایران در شرایط کنونی در سطح بالایی از آمادگی قرار دارد و نیروهای مسلح کشور تحولات منطقه را بهصورت مستمر رصد میکنند.
وی افزود: اگر نشانههایی از احتمال آغاز حمله نظامی علیه ایران در نقاط مختلف منطقه مشاهده شود، ممکن است گزینه اقدام پیشدستانه نیز در محاسبات جمهوری اسلامی ایران قرار گیرد. از این منظر، ایران میتواند برای جلوگیری از تکرار حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی یا کاهش توان عملیاتی طرف مقابل، سناریوی حملات پیشدستانه را بررسی کند.
این کارشناس مسائل بینالملل در پایان تأکید کرد: در مجموع، تحولات سیاسی در سرزمینهای اشغالی، نتیجه انتخابات میاندورهای آمریکا و ارزیابیهای نظامی طرفهای درگیر، سه عامل مهم در بررسی چشمانداز رویارویی احتمالی میان ایران و آمریکا هستند؛ هرچند تعیین زمان دقیق هرگونه درگیری، بدون شواهد قطعی و اطلاعات قابل راستیآزمایی، امکانپذیر نیست.
انتهای پیام/