پایان ماموریت ۲۲ ساله تلسکوپ فضایی ناسا/ سوئیفت به زمین بازمی‌گردد
گروه علمی و فناوری برنا/ رصدخانه فضایی نیل گرلز سوئیفت ناسا پس از ۲۲ سال فعالیت در فضا قرار است امروز چهارم نوامبر وارد جو زمین شود. تلاش ناسا برای نجات این تلسکوپ فضایی و افزایش ارتفاع مداری آن چند ماه پیش با شکست مواجه شد و اکنون ماموریت علمی این رصدخانه به پایان رسیده است.
بر اساس پیش‌بینی نیرو‌های مسلح ایالات متحده زمان احتمالی ورود این فضاپیما به جو زمین حدود ساعت ۳:۳۰ بامداد به وقت منطقه شرقی آمریکا اعلام شده است. با این حال زمان دقیق بازگشت آن هنوز مشخص نیست و پیش‌بینی‌ها با عدم قطعیت حدود ۱۱ ساعت همراه هستند.
این فضاپیمای ۳۲۰۰ پوندی (حدود ۱۴۵۰ کیلوگرمی) پس از ۲۲ سال فعالیت در فضا در حالی به پایان ماموریت خود رسیده است که تلاش ناسا برای نجات آن و افزایش ارتفاع مداری‌اش نیز چند ماه پیش با شکست مواجه شد.
تلاش ناموفق ناسا برای نجات رصدخانه سوئیفت
در اوایل ماه ژوئیه ناسا مأموریتی با عنوان Swift Boost را با هدف نجات این رصدخانه فضایی آغاز کرد. دلیل اجرای این مأموریت، کاهش سریع ارتفاع مداری سوئیفت بود، شرایطی که می‌توانست به ورود زودهنگام این تلسکوپ به جو زمین و پایان فعالیت علمی آن منجر شود.
ناسا امیدوار بود با اجرای این ماموریت و افزایش ارتفاع مداری سوئیفت امکان ادامه فعالیت آن و جمع‌آوری داده‌های علمی برای چند سال دیگر فراهم شود.
در این طرح قرار بود فضاپیمای رباتیک LINK متعلق به شرکت فضایی Katalyst Space به رصدخانه سوئیفت متصل شود و با کشیدن آن به مداری بالاتر شرایط لازم برای ادامه فعالیت این تلسکوپ را فراهم کند.
با این حال فضاپیمای LINK با مشکلاتی در سامانه کنترل وضعیت و جهت‌گیری مواجه شد. این اختلال باعث شد فضاپیما نتواند جهت‌گیری خود را در فضا به‌درستی کنترل کند و به چرخش غیرقابل‌کنترل ادامه دهد. چرخش مداوم آن همچنین مشکلاتی در برقراری ارتباط با فضاپیما ایجاد کرد. در نهایت چند هفته پس از بروز این مشکلات ناسا تصمیم گرفت ماموریت نجات سوئیفت را متوقف کند. به این ترتیب تلاش برای افزایش ارتفاع مداری رصدخانه و تمدید عمر عملیاتی آن به نتیجه نرسید.
پایان فعالیت رصدخانه‌ای که بیش از ۲۰۰۰ فوران پرتو گاما را ثبت کرد
رصدخانه سوئیفت در اواخر ماه اکتبر پس از ورود به وضعیت ایمن (Safe Mode) و آماده‌سازی برای ورود مجدد به جو زمین فعالیت عملیاتی خود را متوقف کرد.
این رصدخانه طی بیش از دو دهه فعالیت نقش مهمی در مطالعه برخی از پرانرژی‌ترین و شدیدترین رویداد‌های کیهانی داشته است.
یکی از مهم‌ترین دستاورد‌های سوئیفت شناسایی و بررسی بیش از ۲۰۰۰ فوران پرتو گاما (Gamma-Ray Bursts) بود. فوران‌های پرتو گاما از قدرتمندترین انفجار‌های شناخته‌شده در جهان به شمار می‌روند که می‌توانند در کمتر از دو ثانیه به بیشترین میزان درخشندگی خود برسند.
پیش از فعالیت سوئیفت شناسایی و ثبت به‌موقع این درخشش‌های بسیار سریع و کوتاه‌مدت با دشواری زیادی همراه بود. این رصدخانه با قابلیت شناسایی سریع چنین رویداد‌هایی امکان بررسی دقیق‌تر آنها را برای دانشمندان فراهم کرد.
علاوه بر این سوئیفت اطلاعات مربوط به حدود ۱۴۰۰ انفجار ابرنواختری (Supernova) را جمع‌آوری کرد و در مطالعه طیف گسترده‌ای از پدیده‌های کیهانی نقش داشت. از جمله دیگر موضوعاتی که این رصدخانه به بررسی آنها پرداخت می‌توان به سیارک‌ها، دنباله‌دارها، ستارگان و رویداد‌های مربوط به متلاشی‌شدن ستارگان بر اثر نیرو‌های گرانشی سیاه‌چاله‌ها و سایر فعالیت‌های کیهانی اشاره کرد.
داده‌های جمع‌آوری‌شده توسط این رصدخانه در طول فعالیت ۲۲ ساله آن به دانشمندان کمک کرد تا درک دقیق‌تری از انفجار‌های پرانرژی و دیگر پدیده‌های جهان داشته باشند.
آیا سقوط بقایای رصدخانه سوئیفت برای زمین خطرناک است؟
بر اساس اعلام ناسا، بخش عمده رصدخانه سوئیفت هنگام عبور از جو زمین بر اثر گرمای ناشی از ورود مجدد به جو خواهد سوخت. با این حال احتمال دارد برخی از قطعات و اجزای مقاوم‌تر فضاپیما از این فرایند جان سالم به در ببرند و به سطح زمین برسند.
ناسا تاکید کرده است که احتمال آسیب‌دیدن افراد بر اثر برخورد بقایای احتمالی این فضاپیما بسیار اندک است و خطر قابل‌توجهی برای جمعیت انسانی پیش‌بینی نمی‌شود.
این سازمان فضایی به همراه نیرو‌های مسلح آمریکا مسیر بازگشت رصدخانه را زیر نظر دارد و اعلام کرده است که با دریافت اطلاعات جدید پیش‌بینی‌های مربوط به زمان ورود مجدد آن به جو زمین را به‌روزرسانی خواهد کرد.
منبع: انگجت
انتهای پیام/
