چوگان؛ میراثی برای همگان، فرصتی برای همدلی و همبستگی ملی
به گزارش گروه ورزشی برنا، در این یادداشت اصغر ناظری رئیس فدراسیون چوگان می خوانیم:
چوگان، میراثی ریشهدار در تاریخ و فرهنگ ایران و ورزشی با هویتی فراملی است؛ میراثی که نه در مرزهای جغرافیایی یک استان محدود میشود و نه میتوان آن را به یک رویداد یا برنامه خاص تقلیل داد. از همین رو، هر اقدامی در مسیر معرفی، ترویج و توسعه این ورزش کهن، باید با نگاهی ملی، فراگیر و مبتنی بر مشارکت همه ظرفیتهای جامعه چوگان کشور دنبال شود.
برگزاری جشن ویژه چوگان در اصفهان، به واسطه پیوند تاریخی این شهر با چوگان و جایگاه میدان نقشجهان بهعنوان یکی از مهمترین نمادهای تاریخی این ورزش، اقدامی ارزشمند و قابل تقدیر است. نقشجهان، یادآور شکوه چوگان در چهارصد سال پیش و نمادی از پیوند ورزش، هنر و تمدن ایرانی است؛ اما نباید فراموش کنیم که این میراث متعلق به تمام ایران و بخشی از میراث فرهنگی جهان است، نه صرفاً یک استان یا منطقه جغرافیایی.
با این حال، در جریان برگزاری این رویداد، عدم بهرهگیری شایسته از ظرفیت نیروهای بومی و پیشکسوتان چوگان استان اصفهان، موجب شکلگیری برخی گلایهها و دلخوریها در میان جمعی از چوگانبازان قدیمی، فعالان و علاقهمندان این رشته شد؛ موضوعی که بازتاب آن را در پیامها و مطالب منتشرشده طی روزهای اخیر در جمعهای مختلف جامعه چوگان شاهد بودیم. بدون تردید، سرمایه انسانی، پیشکسوتان و فعالان باسابقه هر منطقه، بخشی جداییناپذیر از هویت و اعتبار چوگان هستند و مشارکت دادن این سرمایهها میتواند به افزایش همدلی و تقویت جایگاه چنین رویدادهایی کمک کند.
فدراسیون چوگان همواره بر رویکرد عدالتمحور و استفاده از ظرفیت تمام نیروهای ارزشمند این رشته در سراسر کشور تأکید داشته است. باور ما این است که توسعه چوگان با مشارکت و همافزایی همه استانها، باشگاهها، پیشکسوتان، ورزشکاران و علاقهمندان امکانپذیر خواهد بود و هیچ منطقهای نباید خود را بیرون از دایره این میراث ملی بداند. در این مسیر، پرهیز از اقدامات جزیرهای و حرکت در چارچوب برنامهای هماهنگ و مشترک، ضرورتی انکارناپذیر است. توسعه پایدار چوگان زمانی محقق میشود که ظرفیتها در کنار یکدیگر قرار گیرند، تجربهها به اشتراک گذاشته شوند و همه فعالان این رشته خود را عضوی از یک خانواده واحد بدانند.
از نگاه فدراسیون، تمامی دوستداران و دلسوزان چوگان ارزشمند و شایسته احترام هستند؛ چه افرادی که در اوج محرومیت، با کمترین امکانات و بدون هیچ چشمداشت مالی، عاشقانه برای زنده نگه داشتن این فرهنگ تلاش میکنند و چه کسانی که از سر علاقه به تاریخ، فرهنگ و تمدن ایران، برای پاسداشت و معرفی این میراث کهن قدم برمیدارند. هر یک از این افراد به سهم خود در حفظ و اعتلای چوگان نقش دارند و نمیتوان ارزش تلاش هیچکدام را نادیده گرفت. باور داریم چوگان بیش از هر چیز به سرمایه انسانی، عشق، تعهد و همراهی همه این دلسوزان نیازمند است و شایسته نیست میان خدمتگزاران این میراث ارزشمند، مرزبندی یا تفاوتی قائل شویم.
از سوی دیگر، حضور بنگاههای اقتصادی، برندها و حامیان مالی در رویدادهای چوگان را ارج مینهیم و معتقدیم حمایت بخش خصوصی میتواند نقش مؤثری در احیای ظرفیتهای این ورزش داشته باشد. با این حال، باید مراقب بود که موضوع مهم و ارزشمند چوگان، به برگزاری یک رویداد در راستای اهداف تجاری و تبلیغاتی برندها تقلیل پیدا نکند. حمایت اقتصادی زمانی ارزشمند و ماندگار است که در خدمت چوگان باشد، نه اینکه چوگان صرفاً به بستری برای تحقق اهداف تبلیغاتی و تجاری حامیان تبدیل شود.
طبیعتاً همافزایی میان ورزش و اقتصاد امری ضروری و قابل حمایت است، اما ماهیت فرهنگی، تاریخی و ورزشی چوگان باید همواره در جایگاه اصلی خود باقی بماند. حضور برندها باید به توسعه زیرساختها، حمایت از ورزشکاران، معرفی میراث چوگان و گسترش این رشته منجر شود و جنبههای تبلیغاتی نیز در چارچوب همین اهداف تعریف شوند. ارزش واقعی یک رویداد را نمیتوان صرفاً با میزان تبلیغات، تشریفات یا حضور نامهای تجاری سنجید؛ بلکه دستاوردهای ماندگار آن در توسعه ورزش و تقویت جامعه چوگان اهمیت دارد.
اعتقاد داریم حتی برگزاری رویدادی ساده با حداقل امکانات، اگر با مشارکت واقعی جامعه چوگان، احترام به پیشکسوتان و هدفگذاری درست برای توسعه این ورزش همراه باشد، ارزشی بهمراتب بیشتر از برنامهای پرهزینه، اما فاقد دستاورد پایدار خواهد داشت.
در کنار همه این موضوعات، نباید از یکی از مهمترین ارزشهای تاریخی و اخلاقی چوگان، یعنی روح جوانمردی، غافل شویم. چوگان صرفاً یک رقابت ورزشی نیست؛ این رشته در بستر فرهنگ ایرانی، همواره با مفاهیمی همچون اخلاق، فتوت، احترام، رفاقت و جوانمردی پیوند داشته است.
پاسداشت این ارزشها باید در رفتار، تصمیمگیریها، تعاملات و مناسبات میان فعالان این رشته نیز تجلی پیدا کند. حفظ حرمت پیشکسوتان، قدردانی از تلاش دیگران، رعایت انصاف و پرهیز از حاشیهسازی، بخشی از همان فرهنگ جوانمردانهای است که باید به نسلهای آینده منتقل شود.
نکته دیگری که باید مورد توجه قرار گیرد، پیشینه برگزاری جشن روز ملی چوگان است. رویدادی که امسال در روزهای اخیر و به مناسبت ۲۷ آبان تصویب روز ملی چوگان در تقویم رسمی کشور برگزار شد، نخستین تجربه در این زمینه نبود. دوستداران و فعالان چوگان از سال ۱۳۹۳ بهصورت مستمر و متوالی برای پاسداشت این روز و معرفی جایگاه تاریخی و فرهنگی چوگان اقدام به برگزاری برنامههای مرتبط کردهاند. تصویب روز ملی چوگان در تقویم رسمی کشور، گامی ارزشمند در به رسمیت شناختن این میراث است، اما شایسته است پیشینه و تلاش سالیان گذشته فعالان این عرصه نیز مورد توجه و احترام قرار گیرد.
امروز بیش از هر زمان دیگری به همدلی، وحدت رویه، همافزایی و پرهیز از نگاههای محدودکننده و اقدامات جزیرهای نیاز داریم. چوگان متعلق به همه ایران است؛ از اصفهان و میدان نقشجهان تا شمال، جنوب، شرق و غرب کشور. هیچ رویداد، مجموعه یا جریانی نباید خود را جدا از بدنه اصلی جامعه چوگان تعریف کند. موفقیت هر بخش از این خانواده، زمانی به موفقیت کل مجموعه تبدیل میشود که بر پایه مشارکت، احترام متقابل و منافع مشترک شکل گرفته باشد.
باید از هر فرصتی برای معرفی این میراث بهره ببریم، اما در عین حال مراقب باشیم که رقابتهای استانی، ملاحظات تبلیغاتی و حاشیهها، اصل مأموریت ما را تحتتأثیر قرار ندهد. هدف نهایی باید اعتلای نام چوگان ایران، توسعه این ورزش در سراسر کشور و انتقال شایسته این میراث به نسلهای آینده باشد.
چوگان میراث مشترک ماست؛ میراثی که پاسداشت آن تنها با وحدت، همدلی، عدالت، مشارکت همگانی و زنده نگه داشتن روح جوانمردی امکانپذیر است. چوگان باید محور همبستگی باشد، نه زمینهساز فاصله و اختلاف؛ و همه تلاشها، اعم از فرهنگی، ورزشی و اقتصادی، باید در خدمت اعتلای این میراث ارزشمند قرار گیرد.
انتهای پیام/