برای بهتر شدن وضعیت اقتصادی یارانهها به صورت واقعی هدفمند شود
«جمشید پژویان» در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری برنا، در خصوص نتایج هدفمندی یارانه ها، در کنار ارائه آمار سال های 89 به بعد، گفت: متوسط هزینه های خانوارهای روستایی کشور در سال 89، 68,477,229 میلیون تومان بوده که این میزان در سال 91به 108,187,676 رسیده است که نشان دهنده رشد 58 درصدی است. در مقابل هزینه ها، درآمدها قرار دارد که از رقم 59,336,875 میلیون تومان به 101,281,363میلیون تومان رسیده است که میزان رشد آن 70% می باشد.
این استاد دانشگاه اضافه کرد: هزینه های خانوارهای شهری نیز از 68,477,229میلیون تومان در سال 89 به 164,280,621میلیون تومان رسیده است که 44% رشد را نشان می دهد. البته درآمدها نیز از 106,155,974میلیون تومان به 167,241,442میلیون تومان رسیده اند که رشد 57% را نشان می دهند.
وی ادامه داد: با توجه به این آمار ها می بینیم که از سال 89 به بعد مصرف محصولات یارانه ای کاهش یافته، و همچنین مصرف داخلی سوخت های مایع حدود 3 درصد در سال 90 در مقایسه با سال 88 کاهش داشته که عمدتا منجر به کاهش مصرف بنزین و سوخت نفتی شده است. مصرف گاز طبیعی نیز همچنان رو به رشد بوده اما رشد آن به میزان قابل توجهی کند شده است.
وی ادامه داد: همچنین رشد مصرف برق در سال90 دو درصد کاهش داشته و به کندترین روند در یک دهه گذشته رسیده است. مصرف گندم که یکی از کالاهای اساسی هدف گرفته شده، در اصلاحات یارانه بود نیز در سال 90 برای نخستین بار در یک دهه گذشته کاهش یافت و افزایش قیمت گندم از قاچاق آرد به کشورهای همسایه به میزان قابل توجهی جلوگیری کرد.
پژویان تصریح کرد: با وجود واکنش مثبت اولیه قیمت، رشد مصرف محصولات یارانه ای در سال 91 احیا شد زیرا افزایش قیمت در مرحله دوم اصلاح یارانه معلق شده و قیمت های انرژی بدون تغییر مانده و تورم و درآمد اسمی افزایش یافته است. بعضی شاخص ها نشان می دهد که کثرت انرژی به مدت کوتاهی در مرحله نخست اصلاحات کاهش داشته و پرداخت نقدی مستقیم به خانوارها توزیع درآمد را بهبود بخشیده است، و همچنین نرخ فقر حدود پنج درصد در سه ماه اول اجرای این برنامه کاهش یافت. پرداخت یارانه ماهانه 445 هزار ریال برای هر شخص درآمد بسیاری از خانواده های بزرگ و فقیر را دو برابر کرد و درآمد سرانه خانواده های فقیر را به دو دلار در روز رساند. اگرچه هیچ آمار رسمی وجود ندارد اما رشد منفی اقتصاد، افزایش سریع تورم و کاهش ارزش واقعی حقوق ها و پرداخت های نقدی یارانه از سال 90، بر پیشرفت حاصل شده از توزیع درآمد تاثیر نامطلوب گذاشته است.
وی در پایان خاطرنشان کرد: برای اینکه شرایط بهتر شود می بایست یارنه ها به صورت جدی هدفمند شود. یعنی به هرکسی که واجد دریافت یارانه است یارانه پرداخت کنیم و کسانی که کوچکترین نیازی به دریافت یارانه ندارد، پرداخت نکنیم. البته به نظر می رسد که نتوان افراد ثروتمند را به طور کامل شناسایی کرد، هرچند گفته می شود 2 تا 3 میلیون از ثروتمندان قابل شناسایی هستند اما باز هم نمی توان با شرایط موجود یارانه ها را به درستی هدفمند کرد.
