ساز «شه تور» حاصل ۲۴ سال کار است

ساز «شه‌تور» که نوع تکامل یافته سنتور است از سال 69 در حال ساخت است و حالا که تکمیل شده وزارت ارشاد شرط گذاشته است در صورتی ثبت می شود که نمونه ای از آن برای موزه موسیقی ساخته شود!

سیدعلیرضا حجازی ابداع کننده ساز «شه‌تور» در گفت‌و‌گو با خبرنگار موسیقی خبرگزاری برنا گفت: ابداع کننده ساز سنتور معلم ثانی ابونصر فارابی است و این ساز با وجود قابلیت‌هایی که در تکنوازی و همنوازی دارد اما مهمترین نقصش محدود بودن در گام موسیقی است. به این معنی که اگر نوازنده از یک دستگاه موسیقی قصد داشته باشد به دستگاه دیگر وارد شود قادر نیست بدون اینکه قطع کند این کار را انجام دهد و باید حتماً سنتور را با وقفه‌ای مجدداً کوک کند.

این نوازنده موسیقی در ادامه افزود: ساخت ساز جدید «شه‌تور» 24 سال به طول انجامید.  این تلاش منجر به تولید سازی حجیم در ابعاد بیش از یک متر در طول و ارتفاع شد که علاوه بر بروز مشکل در حمل و نقل، اشراف هنرمند نوازنده را برای کار روی آن به وسیله مضراب کم می‌کرد.

حجازی اظهار کرد: تصمیم گرفتم که «شه‌تور» را در سه تکه از هم جدا ابداع کنم که متشکل از یک سنتور پایه (بِیس)، یک سنتور تینور و یک سنتور سپرانو است که در جوانب آن قرار می‌گیرند.

او در ادامه تصریح کرد: حاصل کار بسیار مطلوب از آب درآمد صدای حاصل از ارتعاش تارهای این سنتور که در طراحی مضراب مناسب آن نیز وقت زیادی صرف کرده‌ام به گونه‌ای بود که علاوه بر قطعات موسیقی ایرانی و شرقی قادر خواهیم بود بسیاری از قطعات موسیقی مغرب‌زمین به ویژه آثار کلاسیک را نیز بنوازیم به شکلی که گاهی تصور نمی‌کنیم این نوای موسیقی تاری است و همه تصور نواخته شدن پیانو را دارند.

حجازی خاطر نشان کرد: تور به معنای کنار هم قرار گرفتن تعداد زیادی تار است، فارابی نیز نام سنتور را شاهتور گذاشت من نیز به منظور وفاداری نام این ساز ابداعی را «شه‌تور» گذاشتم. 

او تاکید کرد: تلاشی برای معرفی بین‌المللی «شه‌تور» به انجام رسیده و استقبال از این ساز و نوای آن در خارج از مرزهای ایران مطلوب بوده است.

حجازی بیان کرد: وزارت ارشاد برای ثبت اختراع این ساز شرطی گذاشته مبنی بر این که ابتدا باید نمونه‌ای از آن ساخته شود و در موزه به نمایش درآید. کتابی آموزشی در مورد استفاده از «شه‌تور» نیز تألیف کرده‌ام که زیر چاپ است، من می‌توانم همه ویژگی‌ها و قابلیت‌های این ساز را در اختیار ارشاد بگذارم تا به نام خودم به ثبت برسد و آنگاه ارشاد با توجه به این اطلاعات و بیان ویژگی‌های این ساز قادر خواهد بود که آن را به تولید برساند. 

ابداع کننده ساز «شه تور» در پایان گفت: مراسم رونمایی از ساز شه تور به زودی با حضور هنر دوستان و اهالی رسانه و موسیقی در خانه هنرمندان ایران برگزار می شود.
گفت و گو از نسرین بخت پور