پاسخ مراجع تقلید درباره سلام مرد به زن نامحرم

باشگاه جوانی برنا/حامد حسن زاده خراسانی

کرامت خداوند و انبیای الهی جاری است. به همین دلیل دین اسلام به عنوان کامل‌ترین و دین مهربانی شناخته شده است. قوانین اجتماعی اسلام همه مسلمانان را موظف نموده تا در جامعه اسلامی به تمام شهروندان مسلمان و غیرمسلمان احترام گذارند و آنها را محترم بشمارند.

پیامبر اعظم(ص) نیز پیامبر رحمت نامیده شد و پیام آوران رحمت و مهربانی خداوند در میان مخلوقات است و به دلایل فضایل اخلاقی پیامبر اعظیم الشان حضرت محمد(ص) برای بسیاری از مردم نه تنها در صدر اسلام بلکه امروزه با مطالعه قرآن، احادیث و فضایل اخلاقی آن پیامبر به دین اسلام گرویده و مجذوب آن شده اند. خداوند نیز به واسطه این فضایل و مکارم اخلاق حضرت محمد(ص) را به عنوان الگوی کامل تمام مسلمانان، آزادگان و روشن دلان قرار داده است. لَقَدْ كانَ لَكُمْ فی رَسُولِ اللّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ.(احزاب :21)
به تحقیق، برای شما در زندگی رسول خدا (ص) الگوی نیكویی است .(1)

یکی از این فضایل اخلاقی که جزو سنت پیامبر اعظم(ص) است و در میان مسلمانان نهادینه شده، سلام کردن به مردم است و احادیث بسیاری پیرامون ثواب این کار نقل شده و بسیاری از احادیث درباره سبقت گرفتن پیامبر(ص) در سلام کردن آمده است. در این میان نیز خداوند می فرماید "هر گاه کسانی که به آیات ما ایمان دارند نزد تو آیند، به آنها بگو سلام بر شما! پروردگارتان رحمت را بر خود فرض کرده؛ هر کس از شما کار بدی از روی نادانی کند سپس توبه و اصلاح نماید مشمول رحمت خداوند می شود. چرا که آمرزنده مهربان است."(2)

رهبر فرزانه انقلاب در مورد تصویر كیفیت برخورد زن و مرد می فرمایند: "تصویر كیفیت برخورد زن و مرد در اخلاق اسلامى و قانون اسلامى هم به نظر ما بایستى بیشتر رویش كار شود. بعضى متدین هم هستند، اما چون با مفاهیم اسلامى درست آشنا نیستند و اخلاقیات مرتبط با روابط زن و مرد را در اسلام درست نمی دانند، تدینشان موجب نمی شود كه از غلظت‌شان كم شود، از تحكم و زورگویى‏شان بكاهد؛ نه، هم متدینند، هم آن تحكم ها و زورگوئى‏ها را دارند؛ این هم باید اصلاح شود. اخلاق اسلامى در روابط زن و مرد - به‌خصوص در داخل خانواده - باید مورد توجه قرار گیرد. البته مسأله‏ حجاب خیلى مهم است. من مسأله‏ حجاب را واقعا مهم می دانم. اهمیت مسأله‏ حجاب در جاهاى باواسطه‏اى خودش را نشان می دهد؛ از جمله در مسأله‏ خانواده خودش را نشان می دهد.(3)
 
سلام کردن و جواب سلام که از نظر اسلام واجب است دارای احکامی است در همین رابطه خبرنگار خبرگزاری برنا حکم فقهی به پاسخ مراجع تقلید را درباره یکی از مسایل این فضیلت اخلاقی و اجتماعی پرسیده است که سؤال و پاسخ آن را در زیر می توانید ببینید.

سوال: سلام کردن مرد به زن نامحرم چه حکمی دارد؟

رهبر فرزانه انقلاب اسلامی حضرت آیت الله العظمی خامنه ای (مدظله العالی): فى نفسه مانعى ‌ندارد، مگر اینكه خوف ارتكاب گناه و یا مفسده‌ای در میان باشد.

حضرت آیت الله مکارم شیرازی: از بعضی از اخبار استفاده می شود که سلام کردن به زن جوان مکروه است.

حضرت آیت الله سیستانی: مکروه است.

حضرت آیت الله صافی گلپایگانی:اگر مفسده نداشته باشد کراهت دارد و اما اگر در معرض مفسده باشد(مثل سلام کردم مرد جوان به دختر نامحرم) حرام است.

حضرت آیت الله نوری همدانی:اشکال ندارد مگر قصد ریبه باشد و مفسده داشته باشد و بهتر است به زنان جوان سلام داده نشود.

همچنین یک تن از مجتهدین و مدرسین حوزه علمیه این گونه پاسخ داده اند:

آیت الله علوی گرگانی: سلام مرد نامحرم به زن جوان کراهت دارد.




پی‌نوشت1- (احزاب :21)

پی‌نوشت2- قرآن کریم، سوره انعام، آیه 154.

پی نوشت3- بیانات رهبر فرزانه انقلاب در دیدار هزاران نفر از زنان نخبه و فعالِ در عرصه های مختلف (۱۳۸۶/۰۴/۱۳ )




***