چطور میتوان جرأتمندانه رفتار كرد
کارشناس مسئول سلامت روان مرکز بهداشت شهرستان ایلام : جرأتمندی چیست؟ به چه دردی میخورد؟ چطور میشود جرأتمندانه رفتار كرد.
به گزارش خبرگزاری برنا از ایلام، مریم السادات دربندی، کارشناس مسئول سلامت روان مرکز بهداشت شهرستان ایلام با توضیح این مطلب گفت: در زندگی روزمره ممكن است كلمات گوناگونی را به كار برده و یا با آنها مواجه شویم كه در ظاهر گمان می بریم معنی آن را می دانیم ولی در واقع مفهوم آن كلمه یا عبارت برای ما ناآشنا باشد سلامت روان مهارتهای زندگی و هوش عمده كلمات روانشناختی هستند كه به كرات طی گفتار روزمره توسط ما به كار گرفته می شوند ولی احتمال كمی دارد كه ما با آگاهی به مفهوم و معنی شان آنها را به كار گیریم.
کارشناس مسئول سلامت روان مرکز بهداشت شهرستان ایلام: یكی دیگر از این گونه كلمات مبهم جرأتمندی است بدین معنی كه احتمالاً با شنیدن كلمه جرأتمندی، كلمات دیگری نظیر قاطعیت، جسارت، دلیری، بیباكی، شجاعت، نترس یودن یا بی مهابا بودن به ذهنمان آمده و گمان ببریم كه می دانیم جرأتمندی چیست حال آنكه جرأتمندی به لحاظ مفهومی با كلمات اشاره شده و تفاوت دارد بیان افكار، عقاید، برداشتها یا احساساتی كه فرد نسبت به یك رفتار موقعیت و یا یك موضوع داشته و آن رابدون احساس نگرانی و ترس از عواقب مطرح كردن آنها به زبان میآورد، جرأتمندی تعریف می شود.
وی گفت: واقعیت این است كه همین تعریف نیز میتواند برداشتهای متفاوتی را ایجاد كرده و بر این اساس هر كسی از «ظن خود» جرأتمندانه رفتار نماید شاید لازم باشد كه به منظور پرداختن دقیقتر به مفهوم جرأتمندی، به این نكته اشاره شود كه در وهله اول، جرأتمندی« سبكی ارتباطی» است وقتی كه از سبك ارتباطی سخن به میان می آید، منظور شیوهای است كه ما در ارتباط با دیگران به كار می گیریم از این رو «درك مفهومی» جرأتمندی میطلبد كه در ابتدا به انواع سبكهای ارتباطی بپردازیم پیش از خواندن ادامه مطلب سؤال زیر را خوانده و پاسخ خود را بنویسید: به نظر شما ما آدمیان در زندگی روزمره خود و در ارتباط با یكدیگر از چه سبكهایی استفاده میكنیم؟ انواع سبكهای ارتباطی سبك ارتباطی پرخاشگرانه سبك ارتباطی پرخاشگرانه و یا به اختصار«ساپ» سبكی است كه فرد و مراودات اجتماعی و موقعیتهای ارتباطی همیشه حق را به خود داده و برای برآورده كردن آن از هیچ عملی فروگذار نمیكند بدین ترتیب افرادی كه سبك ارتباطی پرخاشگرانه را به كمك می گیرند و هر گاه حقی از آنها ضایع شود (و یا گمان برند كه حقی از آنها ضایع شده است) به منظور دستیابی به حق خود بدون در نظر گرفتن حقوق انسانی طرف مقابل هر شیوهای را به كار میگیرند تا به حق خود برسند اهانت و بیاحترامی تهدید و دروغ از بارزترین ویژگیهای افراد پرخاشگر است.
سبك ارتباطی منفعلانه سبك ارتباط منفعلانه و یا به اختصار «سام» سبكی است كه فرد با مراودات اجتماعی و موقعیتهای ارتباطی همیشه حق را به طرق مقابل داده و برای برآورده كردن آن هیچ واكنشی نشان نمیدهد اعتماد به نفس پایین، كم رویی، احساس گناه، از بارزترین ویژگیهای افراد منفعل است.
سبك ارتباطی منفعلانه-پرخاشگرانه سبك ارتباطی منفعلانه- پرخاشگرانه و یا به اختصار «سامپ» سبكی است كه فرد چون نمیتواند در مراودات اجتماعی و موقعیتهای ارتباطی برای احقاق خود مستقیماً واكنشی نشان دهد، پرخاشگری خود را به شكل منفعلانه منتقل میكند غیبت و بدگویی بارزترین ویژگی این سبك است.
سبك ارتباطی جرأتمندانه سبك ارتباطی جرأتمندانه و یا به اختصار «ساج» سبكی است كه فرد در مراودات اجتماعی و موقعیتهای ارتباطی برای احقاق خود دارای چارچوب و ضوابطی است كه با ممارست به آنها تسلط یافته است انصاف و ارزش قائل شدن برای آدمی، بارزترین ویژگی این سبك است.
همانطوری كه به یاد دارید در ابتدای مقاله به تعریف جرأتمندی پرداخته شد، ولی باید گفت كه اگر ما ندانیم جرأتمندی از چه عناصری تشكیل شده است صرف تعریف ارائه شده نمیتواند مانع از سوء تعبیرهای مربوط شود.
اجزای جرأتمندی 1- احترام اولین جز ساج محترمانه رفتار كردن است. 2- صداقت دومین جز ساج این است كه راوی دقیقی از یك موقعیت، چالش یا بگومگوی ارتباطی باشیم. 3- آگاهی به حقوق فردی خود فردی را در نظر بگیرید كه به خودش حق اشتباه كردن ندهد هر وقت كسی از او خواسته ای داشت بدون میل و رغبت شخصی آن خواسته را برآورده كند و حق تغییر نظری برای خودش قائل نشود.
4- آگاهی به مسئولیتهای فردی اگر ما در مراودات اجتماعی حقی را برای خود قائل هستیم، پس بدیهی است كه لازم است همین حق را برای دیگران هم مد نظر قرار دهیم مسئولیتپذیری دقیقاً به همین معناست كه ما چقدر حقوق فردی دیگران را پذیرفته، به آن احترام گذاشته و آن را مخدوش نمیكنیم. جالب است كه بدانید بنا به گفته آموزشگران مهارتهای زندگی و روان درمانگران، بسیاری از اوقات وقتی كه از شركتكنندگان در كارگاه و یا فرد مراجعه كننده به مركز مشاوره پرسیده میشود كه جرأتمندانه چیست، بسیاری از آنها با بالا بردن تن صدای خود و حالتهای چهرههای مشخص میگویند «یعنی توانایی نه گفتن» حال آنكه توانایی نه گفتن فقط از مصداقهای «ساج» است و در واقع باید به این نكته تأكید شود كه جرأتمندی سبكی است كه تمامی ابعاد فكری، احساسی و رفتاری ما را به تكاپوی می کشاند و بنا به همین دلیل است كه ظرافتهای بیشماری در آن وجود دارد و این ظرافتها به اندازهای پرتعداد است كه یك عمر ممارست بیوقفه را میطلبند.