قیمتگذاری دستوری، مانع توسعه صنعت لبنیات
به گزارش برنا، صرافی، کارشناس صنعت غذا وعضو هیأتمدیره انجمن صنایع لبنی، در گفتوگو با برنا از ظرفیتهای مغفول صنعت لبنیات، فرصتهای صادراتی و موانعی سخن میگوید که به اعتقاد او میتواند آینده این صنعت ارزآور را تحت تأثیر قرار دهد.
صنعت لبنیات ایران امروز نسبت به سه دهه گذشته چه جایگاهی پیدا کرده است؟
صنعت لبنیات ایران طی سه دهه اخیر تحول بزرگی را تجربه کرده است. اگر سالهای ابتدایی فعالیت بخش خصوصی را با امروز مقایسه کنیم، میبینیم که در گذشته حتی تصور صادرات گسترده محصولات لبنی چندان جدی نبود، اما اکنون محصولات ایرانی در بازارهای منطقه، کشورهای حاشیه خلیج فارس و حتی برخی کشورهای اروپایی حضور دارند. این دستاورد نتیجه سرمایهگذاری در فناوری، ارتقای کیفیت و توسعه محصولات جدید است.
صادرات چه نقشی در بقای صنعت لبنیات ایفا میکند؟
امروز صادرات دیگر یک انتخاب نیست، بلکه به یکی از ارکان اصلی ادامه فعالیت صنعت لبنیات تبدیل شده است. در برخی بازارها مانند عراق، برندهای ایرانی سهم قابلتوجهی از بازار را در اختیار دارند. درآمدهای صادراتی علاوه بر تأمین ارز، نقدینگی موردنیاز شرکتها را فراهم میکند و به حفظ اشتغال و استمرار تولید کمک میکند.
مازاد تولید شیر خام چه تأثیری بر توسعه صنایع فرآوری داشت؟
در سال ۱۳۹۷ روزانه حدود دو هزار تن شیر خام مازاد در کشور تولید میشد و این موضوع نشان داد که بدون ایجاد صنایع تکمیلی، بخشی از ظرفیت تولید کشور بلااستفاده میماند. به همین دلیل ایجاد پالایشگاه شیر و توسعه زنجیره ارزش در دستور کار قرار گرفت تا بتوان از اجزای مختلف شیر، محصولات با ارزش افزوده بالا تولید کرد.
پالایشگاه شیر چه دستاوردی برای صنعت لبنیات داشته است؟
راهاندازی پالایشگاه شیر، امکان جداسازی و فرآوری تخصصی اجزای شیر را فراهم کرد. پیش از آن، بخشی از کره و چربی موردنیاز کشور از طریق واردات تأمین میشد، اما امروز ایران در این حوزه به صادرکننده تبدیل شده و محصولات فرآوریشده به بازارهایی مانند روسیه و برخی کشورهای اروپایی صادر میشود.
وضعیت صادرات محصولات دانشبنیان لبنی چگونه است؟
امروز علاوه بر محصولات سنتی، ماهانه حدود هزار تن انواع پروتئینهای لبنی به چین صادر میشود. همچنین تولید لاکتوز و سایر مشتقات شیر ظرفیت ارزشمندی برای توسعه صادرات و افزایش درآمد ارزی کشور ایجاد کرده است. آینده صنعت لبنیات در حرکت به سمت محصولات فرآوریشده و دانشبنیان است.
مهمترین مانع توسعه صنعت لبنیات از نگاه شما چیست؟
بدون تردید مهمترین چالش، قیمتگذاری دستوری است. در شرایطی که هزینههای تولید، بستهبندی، حملونقل، انرژی، دستمزد و مواد اولیه بهطور مستمر افزایش پیدا میکند، کنترل قیمت محصولات نهایی، فشار سنگینی بر تولیدکننده وارد میکند و امکان برنامهریزی و سرمایهگذاری را از بین میبرد.
آیا آزادسازی قیمتها به معنای افزایش بیضابطه قیمت لبنیات خواهد بود؟
خیر. هدف، ایجاد سازوکاری مبتنی بر واقعیتهای اقتصادی و رقابت سالم است. اگر عرضه و تقاضا بهدرستی مدیریت شود و سیاستهای حمایتی بهصورت هدفمند اجرا شود، هم تولیدکننده قادر به ادامه سرمایهگذاری خواهد بود و هم مصرفکننده از کیفیت و پایداری عرضه بهرهمند میشود.
صادرات تا چه اندازه در حفظ اشتغال صنعت لبنیات نقش دارد؟
بخش قابلتوجهی از اشتغال شرکتهای بزرگ لبنی به درآمدهای صادراتی وابسته است. اگر صادرات محدود شود، تأمین نقدینگی دشوار خواهد شد و در نهایت تولید و اشتغال نیز آسیب میبیند؛ بنابراین توسعه صادرات، یک ضرورت اقتصادی برای این صنعت محسوب میشود.
چشمانداز صنعت لبنیات را چگونه ارزیابی میکنید؟
صنعت لبنیات ایران از ظرفیت بالایی برای رشد برخوردار است. اگر فضای کسبوکار منطقیتر شود، محدودیتهای غیرضروری کاهش یابد و سیاستهای قیمتگذاری اصلاح شود، این صنعت میتواند علاوه بر تأمین کامل نیاز بازار داخلی، سهم بسیار بیشتری از بازارهای صادراتی منطقه و جهان را به دست آورد و به یکی از صنایع پیشرو ارزآور کشور تبدیل شود.
انتهای پیام/
