صندوق ۳۰۰ میلیارد دلاری و آزادسازی داراییها، دو دستاورد مهم اقتصادی تفاهمنامه است
ابوالقاسم دلفی، سفیر اسبق ایران در فرانسه در گفتوگو با خبرنگار سیاست خارجی خبرگزاری برنا درباره متنفع شدن ایران از صندوق سرمایهگذاری ۳۰۰ میلیارد دلاری بازسازی پس از جنگ گفت: یکی از بندهای تفاهمنامه، تشکیل یک صندوق مشترک سرمایهگذاری برای بازسازی خسارات ناشی از جنگ است. بر اساس این تفاهمنامه، موضوعات مختلفی که طی سالهای گذشته میان ایران و آمریکا بهعنوان اختلافات و مسائل مناقشهآمیز مطرح بوده، به شکلی مورد توجه قرار گرفته است.
دلفی با اشاره به طرح موضوع غرامتهای جنگی افزود: پس از جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه، موضوع خسارات جنگی و ضرورت جبران آن مطرح شد. ایران معتقد بود که در این جنگها مورد تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفته و باید خسارات پرداخت شود، اما آمریکاییها در ابتدا حاضر به پذیرش این موضوع و عنوان متجاوز نبودند و این مسئله به یکی از موارد اختلافی در مذاکرات تبدیل شد.
وی ادامه داد: راهحلی که برای این موضوع در نظر گرفته شد، تشکیل یک صندوق مشترک سرمایهگذاری بود تا مبلغی در آن قرار گیرد و از منابع آن برای بازسازی خسارات ناشی از جنگ استفاده شود.
سفیر اسبق ایران در فرانسه خاطرنشان کرد: از زمانی که موضوع خسارات جنگی و بازسازی مطرح شد، علاوه بر پاکستان، قطر نیز به این روند اضافه شد. قطریها در مذاکرات سوئیس حضور داشتند و چند بار نیز به تهران سفر کردند و بیشتر پیگیر مباحث اقتصادی مربوط به تشکیل این صندوق بودند.
دلفی درباره میزان منابع پیشبینیشده برای این صندوق گفت: در حال حاضر مبلغ ۳۰۰ میلیارد دلار برای این صندوق پیشبینی شده است که قرار است برای جبران خسارات ناشی از جنگ و بازسازی مورد استفاده قرار گیرد. اجرای این بند منوط به آن است که مجموعه موارد مطرحشده در یادداشت تفاهم، در مذاکرات دو ماه آینده، یعنی تا زمان تمدید آتشبس، بررسی شود و درباره نحوه اجرا و سازوکار عملیاتی آنها تصمیمگیری شود.
این دیپلمات پیشین کشورمان درباره دور بعدی مذاکرات نیز گفت: مذاکراتی که قرار بود در روزهای شنبه و یکشنبه در سوئیس برگزار شود، فعلاً به نظر میرسد به سهشنبه موکول شده و قرار است در دوحه برگزار شود. در صورت برگزاری، جزئیات آن باید بهصورت رسمی اعلام شود.
دلفی با بیان اینکه اولویت فعلی مذاکرات، تثبیت آتشبس و توقف جنگ در تمامی جبهههاست، گفت: ممکن است در این دور از مذاکرات موضوعات دیگر نیز مطرح شود، اما در شرایط کنونی مسئله اصلی، نهایی شدن آتشبس و توقف درگیریهاست.
وی همچنین به موضوع آزادسازی داراییهای ایران اشاره کرد و افزود: یکی دیگر از محورهای اقتصادی این تفاهمنامه، آزاد شدن داراییهای ایران در بانکهای غربی و منابع مالی مسدودشده توسط آمریکاست. ارقام مختلفی درباره این موضوع مطرح شده که آخرین رقم اعلامشده حدود ۲۴ میلیارد دلار است؛ بر اساس این طرح، حدود ۱۲ میلیارد دلار در مرحله نخست و ۶ میلیارد دلار دیگر در جریان مذاکرات دوماهه مورد بررسی قرار میگیرد.
دلفی تصریح کرد: بنابراین دو محور مهم اقتصادی در این تفاهمنامه وجود دارد؛ یکی موضوع صندوق تأمین هزینههای بازسازی و دیگری موضوع آزادسازی داراییهای ایران. برای پیگیری مباحث اقتصادی، رئیسکل بانک مرکزی نیز به هیئت جمهوری اسلامی ایران اضافه شده است و علاوه بر معاون اقتصادی وزارت امور خارجه، مسئولیت پیگیری موضوعات اقتصادی مذاکرات را بر عهده خواهد داشت.
سفیر اسبق ایران در پاریس، در ادامه درباره درگیریهای اخیر در منطقه اظهار کرد: این درگیریهایی که طی دو سه روز گذشته اتفاق افتاد، در محدوده تنگه هرمز رخ داد. پس از برگزاری دور نخست مذاکرات در سوئیس، قرار بر این شد که جنگ متوقف شود و تنگه هرمز نیز به شرایط پیش از جنگ بازگردد؛ به این معنا که تردد کشتیها در این مسیر از سر گرفته شود.
دلفی ادامه داد: با این حال، ایران اعلام کرد که عبور و مرور کشتیها از تنگه هرمز به دلایل امنیتی باید با هماهنگی و اجازه ایران انجام شود. در همین فاصله، عمانیها اعلام کردند که مسیر جدیدی را در تنگه ایجاد کردهاند که کشتیها میتوانند از آن عبور کنند.
وی با اشاره به اعلام سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO) درباره این مسیر گفت: بر اساس بیانیه این سازمان، مسیری که عمان ایجاد کرده، یک مسیر یکطرفه بوده و صرفاً برای خروج کشتیها از تنگه هرمز در نظر گرفته شده بود، نه اینکه رفت و برگشت کشتیها از آن انجام شود.
سفیر اسبق ایران در فرانسه اظهار کرد: ایران اعلام کرده بود که دستکم در دوره ۶۰ روزه مذاکرات، کنترل تنگه هرمز باید با هماهنگی و نظارت ایران انجام شود. بر همین اساس، به کشتیهایی که قصد داشتند از مسیر اعلامشده توسط عمان عبور کنند، هشدار داده شد.
دلفی افزود: پس از آن، طرف آمریکایی اقدام به حمله به برخی مناطق ساحلی و نقاط نظامی مورد نظر خود کرد و ایران نیز در پاسخ، حملاتی را به پایگاههای آمریکا در منطقه انجام داد. در نتیجه، طی دو سه روز گذشته وضعیت جنگی در منطقه دوباره شکل گرفت.
وی با بیان اینکه طرفین در نهایت به جمعبندی برای توقف ادامه این وضعیت رسیدند، گفت: در حال حاضر توافق بر این است که از سوی آمریکا حمله نظامی جدیدی صورت نگیرد و ایران نیز حملات خود را متوقف کند، هرچند هنوز بهصورت رسمی از سوی طرفین اعلام نشده است.
دلفی تصریح کرد: بر اساس اطلاعاتی که از رسانهها منتشر شده، ظاهراً توافقی حاصل شده و فعلاً قرار نیست وضعیت جنگی در منطقه ادامه پیدا کند.
وی تأکید کرد: هدف ایران این است که کشتیها با هماهنگی جمهوری اسلامی ایران و از مسیر اعلامشده توسط ایران عبور کنند. اگر این شرایط ادامه پیدا کند، مشکلی برای تردد کشتیها وجود نخواهد داشت، اما اگر طرف مقابل بخواهد مسیر دیگری را دنبال کند و باعث کاهش کنترل و اشراف ایران بر تنگه هرمز شود، طبیعتاً در دوره ۶۰ روزه مذاکرات با آن مخالفت خواهد شد.
وی در پایان درباره مذاکرات آینده اظهار کرد: مذاکراتی که قرار بود شنبه و یکشنبه در سوئیس برگزار شود، به سهشنبه موکول شده و قرار است در دوحه برگزار شود. در صورت برگزاری این مذاکرات، موضوعات مالی، اقتصادی و دیگر محورهای مورد توافق، پیگیری خواهد شد.
انتهای پیام
