هنرمندی که به زبالهها روح میدهد
به گزارش خبرنگار گروه فرهنگ و هنر برنا؛ استودیوی وو جین جو در لندن بیشتر از آنکه شبیه یک کارگاه هنری معمولی باشد به فضایی جادویی شباهت دارد؛ پاهای سبز سرامیکی موجودات افسانهای روی طاقچه قرار گرفتهاند، پاهای پشمالوی جداشده از بدن از دیوار بیرون زدهاند و موجودی بیسر با پالتوی مشکی، در حالی که دستهایش را بالا برده، گوشهای از استودیو نشسته است.
در کنار این موجودات عجیب، ردیفهایی از نخهای رنگارنگ و یک دستگاه گلدوزی آزاد دیده میشود؛ ابزاری که بخش مهمی از آثار جو با آن شکل میگیرند. او از گلدوزیهای برجسته و موجودات سهبعدی استفاده میکند تا مفاهیمی مانند اسطورههای کرهای، فلسفه و رابطه انسان با طبیعت را به تصویر بکشد.
جو درباره کار با دستگاه گلدوزی میگوید: «وقتی با دستگاه گلدوزی کار میکنم، احساس میکنم دارم نقاشی میکنم. انگار هر نخ، زندگی خودش را دارد.»
این هنرمند در کره جنوبی به دنیا آمده و بزرگ شده و بخش زیادی از کودکی خود را نزد مادربزرگش گذرانده است. او ۱۲ سال پیش برای تحصیل به بریتانیا رفت و در کالج سنترال سنت مارتینز و سپس آکادمی سلطنتی هنر لندن تحصیل کرد. مهاجرت از شرق آسیا به اروپای غربی، نگاه او را به تاثیر فرهنگ بر هویت و شیوه دیدن جهان تغییر داد.
او میگوید: «این تغییر باعث شد بخواهم کشف کنم چه کسی هستم و جهان را چگونه میبینم.»
نقطه عطف مسیر هنری جو در سال ۲۰۲۱ رقم خورد؛ زمانی که او ۱۰ نماد تائویی طول عمر را روی یک کیسه قدیمی ایکیا گلدوزی کرد. کیسهای پلاستیکی که ممکن است تجزیه آن تا هزار سال طول بکشد، به بخشی از یک اثر هنری تبدیل شد که پیوندی میان باورهای دینی، اسطوره و زندگی روزمره ایجاد میکرد.
جو میگوید: «همان اثر باعث شد احساس کنم ارتباطی میان ایدهها پیدا کردهام؛ راهی برای کنار هم قرار دادن آنها و ایجاد نوعی دگرگونی که هم با باورهای دینی و هم با اسطورهها ارتباط داشت.»
او پس از آن، با الهام از باورهای فولکلور و شمنیسم کرهای درباره «دوکائهبی» به سراغ اشیای دورریختهشده در لندن رفت. در فرهنگ عامه کرهای، دوکائهبی موجودی افسانهای است که میتواند با اشیای بیجان ارتباط پیدا کند و به آنها روح ببخشد.
جو اکنون از بسیاری از اشیای پیداشده در خیابانها و میان دورریختنیهای لندن در آثارش استفاده میکند؛ از آستین یک پیراهن قدیمی که موجودی چندپا از آن بیرون میآید تا یک میز چوبی دورریختهشده که به پای بزرگی از یک دوکائهبی تبدیل شده است.
او درباره این رویکرد میگوید: «عاشق این ایده هستم که چیزهای کوچک و معمولی هم روح داشته باشند. باید بفهمیم که چیزهای معمولی میتوانند خاص باشند.»
صنایعدستی؛ میان سنت و هنر معاصر
وو جین جو بخشی از موج تازه هنرمندانی است که تلاش میکنند مهارتهای سنتی و گاه قدیمی صنایعدستی را در قالبهایی معاصر، شاد و تجربهگرایانه به کار بگیرند. از نگاه او، صنایعدستی دیگر صرفا به شناخت مواد و تکنیکها محدود نیست و میتواند فضایی برای تجربه و بازی باشد.
او میگوید: «فکر میکنم بسیاری از هنرمندان امروز بسیار تجربهگرا شدهاند. صنایعدستی دیگر فقط درباره شناخت مواد نیست بلکه درباره تجربه کردن و بازیگوشی است. همین باعث شده افراد بیشتری به آن جذب شوند.»
جو قرار است نخستین نمایشگاه انفرادی خود را با عنوان «میانبودگی بدن» در گالری روآپ اند فرم لندن برگزار کند؛ نمایشگاهی که همزمان با هفته طراحی شوردیچ افتتاح خواهد شد.
او در این مجموعه به مفهوم روح، احساسات انسانی و شیوه بروز این احساسات میپردازد. پیکرههای بزرگی که حدود یکونیم متر ارتفاع دارند و تا حدی یادآور عروسکهای سنتی ساختهشده از ساقه ذرت هستند، از دیوارها بیرون زدهاند و به بخشی از فضای نمایشگاه تبدیل شدهاند.
جو درباره این آثار میگوید: «برای من، حس بازیگوشی همیشه میخواهد خودش را نشان دهد، اما برای بعضی آدمها این اتفاق دشوار است و این حس بهطور کامل بروز پیدا نمیکند.»
نخستین مجسمه این مجموعه با عنوان «چیزهایی را میشنوم که همراه من وجود دارند» یکی از آثار مورد توجه در نمایشگاه صنایعدستی Collect لندن در ماه فوریه بود. این اثر پیکرهای متفکر را نشان میدهد که اندکی در دیواری که به آن تکیه داده فرو رفته است.
جو همچنین از توجه جهانی به فرهنگ کرهای، از موسیقی پاپ گرفته تا حوزههایی مانند مراقبت از پوست، استقبال میکند و معتقد است این توجه بینالمللی به حفظ سنتهای کرهای نیز کمک کرده است.
او که ریشههای چینی و کرهای دارد، میگوید: «برای من بسیار معنادار بوده که میبینم هر دو فرهنگ مورد توجه و تحسین قرار گرفتهاند. فکر میکنم این توجه بینالمللی باعث شده، بهویژه در کره، علاقه بیشتری به حفظ و پاسداشت سنتها شکل بگیرد.»
جو همچنین تاکید دارد که خود را هم هنرمند و هم صنعتگر میداند؛ موضوعی که در دنیای هنر هنوز با نوعی مرزبندی همراه است.
او میگوید: «هنوز نوعی سلسلهمراتب وجود دارد. بسیاری از هنرمندان هنرهای تجسمی امروز از سفال یا منسوجات استفاده میکنند و این بخشی از دانش هنری آنها محسوب میشود. اما اگر کسی از پیشینه صنایعدستی آمده باشد، کاری که انجام میدهد بهندرت هنرهای تجسمی فاخر تلقی میشود. این مرزها باید از میان بروند.»
وو جین جو در ادامه سال نمایشگاه دیگری نیز در بنیاد هارلی در ناتینگهامشایر خواهد داشت. با این حال، بخش عمده زمان او همچنان در استودیو و در میان نخها، پارچهها، اشیای دورریختهشده و موجودات خیالی میگذرد؛ موجوداتی که به باور او، از دل همان زندگی روزمره متولد میشوند.
او در پایان میگوید: «فکر میکنم همین جریان آرام و روزمره زندگی است که شخصیت مرا شکل میدهد و تعیین میکند جهان را چگونه ببینم. در نهایت، تمام آثار من درباره همین موضوع هستند.»
انتهای پیام/