از مگاپروژههای نفتی تا هوش مصنوعی؛ تلاشی برای پیوند دانشگاه شیراز با صنعت و جامعه / دولت از استقلال مالی دانشگاهها حمایت کند
به گزارش خبرگزاری برنا از فارس، علیرضا افشاریفر، در نشست با خبرنگاران با اشاره به ظرفیت و پیشینه موفق این دانشگاه در ارائه راهکار برای پروژههای دولتی، گفت: نفت، پتروشیمی و آب رشتههای مزیتی دانشگاه شیراز برای کمک به حل مسائل کشور هستند و دانشگاه شیراز میتواند بهطور خاص در مسائل مربوط به این رششتهها نقش مهمی ایفا کند.
او یادآور شد: هنگامی که شرکت توتال خدماترسانی به صنعت نفت ایران را تحریم کرد و کشور را ترک نمود، وزارت نفت وقت بر اساس توان و ظرفیت علمی، پروژهها را بین ۱۵ دانشگاه کشور توزیع کرد و ۲ مگاپروژه را نیز به دانشگاه شیراز سپرد.
افشاریفر با اشاره به عملکرد موفق دانشگاه شیراز در این پروژههای نفتی، اظهار کرد: این نمونههایی از اعتماد دولت به دانشگاهها بود.
۳۰۰ میلیارد تومان قراردادهای پژوهشی دانشگاه شیراز در یک سال گذشته
رئیس دانشگاه شیراز ادامه داد: این دانشگاه در یک سال گذشته ۳۰۰ میلیارد تومان قرارداد پژوهشی با بخش خصوصی، صنعت و جامعه منعقد کرده است. او افزود: اما ظرفیتهای علمی دانشگاه شیراز بیش از اینهاست و این رقم رضایتبخش نیست؛ در صورتی که رضایتمندی اساتید و دانشجویان تحصیلات تکمیلی تأمین شود، امکان افزایش این درآمدزایی وجود دارد.
افشاریفر اضافه کرد: در زمان حاضر، اعتبارات پژوهشی دانشگاه شیراز تنها ۱۰ درصد از مجموع این اعتبارات است که کافی نیست و باید افزایش یابد. رئیس دانشگاه شیراز اظهار کرد: چنانچه ارتباط صنعت و جامعه بهخوبی با دانشگاه برقرار شود، دیگر پایاننامههای دانشجویان تحصیلات تکمیلی نیز انتزاعی نخواهد بود و علاوه بر حل مسائل عینی جامعه، منجر به درآمدزایی خواهد شد.
نمونههایی از مشارکت دانشگاه شیراز در حل مسائل استان
او با بیان اینکه سازوکار منسجمی برای ارتباط دانشگاه با دستگاههای اجرایی وجود ندارد، گفت: اخیراً دولت دو طرح «طرح محکم» (مدیریت و حل کلان مسالهها) و «آییننامه شبکه ملی دانشگاه، جامعه و دولت (مجد)» را به استانداریها ابلاغ کرده است که در صورت اهتمام جدی مدیریت استان، میتواند زمینه را برای ارتباطی سیستمی بین دانشگاهها و دستگاههای اجرایی فراهم کند.
او همچنین اشاره کرد که در زمان حاضر حدود ۳۰۰ دانشجوی خارجی در این دانشگاه تحصیل میکنند و با وجود تقاضا برای جذب حدود ۲ هزار نفر، زیر بار پذیرش بیرویه این دانشجویان نخواهیم رفت.
افشاریفر اظهار کرد: مهمترین رسالت دانشگاه، حل مسائل جامعه است که ۹۰ درصد وظیفه آن را شامل میشود؛ تنها ۱۰ یا ۲۰ درصد رسالت مراکز آموزش عالی، حرکت در لبه دانش است. او افزود: این رسالت اساسی باید در جامعه احیا شود و در این مسیر نیز مهمترین نقش بر عهده دولت است که بارها مورد تأکید رئیسجمهور قرار گرفته است؛ اما برای برقراری ارتباط سیستمی باید زیرساختهای لازم فراهم شود تا این روند قائم به فرد نباشد و دچار افت و خیز نشود.
رئیس دانشگاه شیراز ادامه داد: تا وقتی که دانشگاهها نتوانند از لحاظ مالی روی پای خود بایستند، دولت باید بهصورت هوشمندانه از آنها حمایت کند و برای حل مسائل کشور به آنها اعتماد داشته باشد، چرا که دانشگاهها تنها نهادی مصرفکننده نیستند.
افشاریفر گفت: نمایندگان دانشگاه شیراز در همه کارگروههای علمی و اجرایی که دعوت شدهاند حضور یافته و راهکارهای اجرایی برای حل مسائل استان ارائه کردهاند؛ ارائه طرحهایی برای احیای تالابهای بختگان و طشک با همکاری سازمان محیط زیست، اقداماتی درباره باغات قصر و دشت، و فعالیت در حوزه گردشگری و مدیریت آسیبهای اجتماعی، بخشی از مشارکت ملموس این دانشگاه بوده است.
او بیان کرد: اما باید از مسئولان دستگاههای اجرایی استان پرسید که چرا از ظرفیت دانشگاه شیراز و دیگر دانشگاههای استان استفاده نمیکنند؛ بهعنوان نمونه، دانشگاه شیراز در رشته آب از توانمندیهای بسیاری برخوردار است و از سوی دیگر، استان فارس بیشترین مشکل را در همین زمینه دارد.
جایگاه بینالمللی دانشگاه شیراز
رئیس دانشگاه شیراز در پاسخ به پرسش دیگری از خبرنگار ایرنا درباره جایگاه بینالمللی این دانشگاه، گفت: وضعیت کاهشی دانشگاه شیراز و بسیاری از دانشگاههای دیگر عوامل متعددی دارد، اما این دانشگاه در حوزههای سلامت و رفاه، انرژی و آب، در سطح بینالمللی وضعیت نسبتاً قابل قبولی دارد. افشاریفر افزود: معاونت علمی رئیسجمهور اعتبار خوبی را برای ارتقای جهانی دانشگاهها تخصیص داده است که بهطور خاص مربوط به تولید مقالات برای انتشار در عرصه بینالمللی است.
دانشگاه شیراز زیر بار افزایش بیرویه دانشجوی خارجی نمیرود
او با بیان اینکه با وجود گذراندن دو جنگ تحمیلی، امسال تغییر محسوسی در کاهش جمعیت دانشجویان خارجی مشاهده نشده است، اظهار کرد: اما باید برای هر سناریویی آمادگی داشته باشیم؛ ممکن است کلاسهای این دانشجویان بهصورت هیبریدی (ترکیب حضوری و مجازی) برگزار شود.
رئیس دانشگاه شیراز گفت: در زمان حاضر حدود ۳۰۰ دانشجوی خارجی در این دانشگاه تحصیل میکنند و با وجود تقاضا برای جذب حدود ۲ هزار نفر، زیر بار پذیرش بیرویه این دانشجویان نخواهیم رفت. افشاریفر با بیان اینکه تقاضای بالایی برای پذیرش در رشتههای کامپیوتر، برق، حقوق و روانشناسی وجود دارد، ادامه داد: اگرچه پذیرش دانشجوی خارجی منجر به کسب درآمد میشود، اما باید کیفیت و استاندارد را هم در جذب دانشجو و هم در آموزش آنها حفظ کرد.
دانشگاه شیراز آماده حضور دانشجویان در مهر تحصیلی
افشاریفر با اشاره به مصوبه وزارت علوم برای آموزش حضوری دانشجویان در نیمسال پیشرو، گفت: این ترم تحصیلی از ۲۸ شهریورماه آغاز میشود و دانشجویان نوورود نیز از نیمسال دوم (آذرماه) وارد دانشگاه خواهند شد. او ادامه داد: دانشجویانی که از ترم گذشته درس عملی داشتند، از ۱۴ شهریور در دانشگاه حضور یافتهاند و دو هفته برای حضور در کلاسهای علمی آماده هستند.
افشاریفر با اشاره به مزایا و معایب آموزشهای حضوری و مجازی، اظهار کرد: زیرساختهای دانشگاه شیراز از لحاظ آموزش مجازی در میان ۱۵ دانشگاه برتر کشور است، اما گاهی دانشجو به تجهیزات و اینترنت دسترسی ندارد؛ اگرچه اکنون آموزش حضوری در اولویت کشور است، اما آموزش ترکیبی میتواند بهترین حالت باشد.
خوابگاههای متاهلی شیراز در دست ساخت و بهسازی
رئیس دانشگاه شیراز درباره روند ساخت و بهسازی خوابگاههای متاهلی گفت: این دانشگاه از معدود دانشگاههایی است که دارای خوابگاه متاهلی است و در این میان نیز اولویت استقرار با دانشجویان دارای فرزند است. وی یادآور شد: دانشگاه شیراز از سه باب خوابگاه متاهلی با ظرفیت ۱۵۰ واحد برخوردار است و دو فاز خوابگاه جدید نیز با مشارکت بخش خصوصی و ظرفیت ۶۷ واحد در حال ساخت است که فاز نخست آن ۷۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد.
او با اشاره به فرسودگی زیرساختهای رفاهی و دانشجویی دانشگاه شیراز، گفت: بهسازی خوابگاهها در دستور کار است و نوسازی بلوک سی (۳۰) خوابگاه پسرانه مفتح ۹۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد که برای تکمیل آن نیازمند ۳۰ میلیارد تومان اعتبار است. افشاریفر اضافه کرد: تعمیرات اساسی بلوک دی (D) این خوابگاه نیز برنامهریزی شده و برای نوسازی خوابگاههای دخترانه ارم ۱۰ نیز بهشدت نیازمند تأمین اعتبار هستیم که در حال تلاش برای جذب این اعتبارات با کمک نمایندگان فارس در مجلس شورای اسلامی هستیم.
*بسته فرهنگی دانشگاه شیراز برای افزایش نشاط دانشجویی و فضای باز گفتوگو
رئیس دانشگاه شیراز درباره تأثیر شرایط سال گذشته و امروز کشور بر نشاط و آرامش دانشجویی گفت: معاونت فرهنگی این دانشگاه با کمک معاونت فرهنگی وزارت علوم، یک بسته سیاستی تدارک دیده است که اجرای آن نیازمند تأمین اعتبار است؛ بر این اساس، رویدادها و اردوهای فرهنگی طراحی شدهاند که با کمک شهرداری شیراز اجرا خواهند شد. او افزود: برنامههایی نیز برای اعتمادسازی و ایجاد فضای گفتوگو با دانشجویان در این بسته تعریف شده است که با کمک اساتید دارای مرجعیت اجتماعی اجرایی میشود.
مهمترین چالشهای پیش روی دانشگاه شیراز*
افشاریفر اظهار کرد: دانشگاههای کشور در چند دهه اخیر با چالشهای متعددی از جمله کمبود منابع مالی پایدار روبهرو هستند؛ بهگونهای که امکان برنامهریزی برای یک سال آینده را نیز ندارند و این شرایط باید بهبود یابد. او گفت: دانشگاه شیراز نمیتواند تا ابد برای تأمین اعتبار چشم به دولت داشته باشد و به همین دلیل پیشنهاد راهاندازی «سازمان سرمایهگذاری دانشگاه» را ارائه کرده است تا پس از آن، دولت تنها نقش مکمل را داشته باشد؛ این درخواست هنوز در مجلس شورای اسلامی مصوب نشده و این طرح را با جدیت پیگیری خواهیم کرد.
وی اشاره کرد: برخی از اساتید دانشگاه شیراز میتوانند با تدریس در دانشگاههای خارج از کشور (از جمله عمان)، ماهانه ۸ هزار دلار درآمد داشته باشند، اما در صورت تحقق طرح افزایش حقوق اساتید، در ایران تنها ۳۰۰ دلار دریافت میکنند.
رئیس دانشگاه شیراز افزود: مولدسازی اراضی معطوف به تجمیع واحدها، تنوعبخشی به درآمدها، سرمایهگذاری روی پروژههای پژوهشی و راهاندازی «انجمن خیران دانشگاه» نیز در دستور کار این دانشگاه قرار دارد. او فرسودگی امکانات خوابگاهی و آزمایشگاهی دانشگاه شیراز را که روزی در کشور بینظیر بود، از دیگر چالشهای این دانشگاه دانست و گفت: به تدریج در تأمین مواد آزمایشگاهی مورد نیاز نیز مشکلاتی ایجاد شده است که همه اینها منجر به افت انگیزه دانشجویان تحصیلات تکمیلی و اساتید خواهد شد.
افشاریفر با اشاره به مشکلات معیشتی و مسکن اساتید گفت: دولت باید یک بسته حمایتی و معیشتی در حوزه مسکن و خودرو برای اساتید در نظر بگیرد و تسهیلات حداقلی را برای آنها فراهم کند تا از بیانگیزگی و مهاجرت نخبگان پیشگیری شود. وی با بیان اینکه زنگ خطر مهاجرت در سیستم آموزشی ما به صدا درآمده است، افزود: نخبگان چقدر باید در برابر این شرایط مقاومت کنند؟
*چشمانداز ۲۰ ساله دانشگاه شیراز*
او درباره آینده پیش روی دانشگاه شیراز گفت: در چشمانداز پنجساله، کیفیتبخشی به پژوهش، افزایش سهم ایران در تولید علم، حفظ مرجعیت علمی و البته حل مسائل کلان استان و کشور، از محوریترین اهداف این دانشگاه است.
رئیس دانشگاه شیراز عنوان کرد: در این مسیر، تغییر فناورانه با تحول دیجیتال در حوزه آموزش مد نظر قرار گرفته و شورای هوشمندسازی دانشگاه ایجاد شده است تا تمامی فعالیتهای این حوزه را مدیریت کند. رشته هوش مصنوعی راهاندازی شده و جذب هیأت علمی در این رشته تخصصی در اولویت قرار دارد.
افشاریفر افزود: تحول دیجیتال و هوشمندسازی در همه گرایشها نیز بهنحوی گنجانده میشود و به دنبال ایجاد رشته «کشاورزی دقیق» و راهاندازی دانشکده هوش مصنوعی هستیم. وی در پایان خاطرنشان کرد: یکی دیگر از برنامههای دانشگاه شیراز، تربیت نیروی انسانی متناسب با اقتصاد آینده است تا فاصله بین آموزش دانشگاهی و نیازهای بازار کار کاهش یابد. در یک نگاه هوشمندانه، برنامه جامع این دانشگاه با افقی ۲۰ ساله طراحی شده و در این قالب، توسعه پژوهش و فناوری مد نظر قرار گرفته است.