پایان محاصره در کانون تحولات؛ آمریکا بر سر دوراهی عقبنشینی یا تقابل
گروه سیاسی و بینالملل برنا/ انتشار اخبار و گمانهزنیها درباره حرکت کاروان نفتکشهای ایرانی به سمت مقاصد صادراتی و احتمال عبور از محدودیتهای دریایی آمریکا صرفنظر از صحت یا عدم صحت این گزارشها حامل پیامی مهم درباره فضای سیاسی و اجتماعی حاکم بر موضوع محاصره است.
اگرچه تاکنون اعلام رسمی و تأییدشدهای درباره اعزام چنین کاروانی منتشر نشده و برخی گزارشها نیز با تکذیب همراه بودهاند، اما گستردگی بازتاب این خبر نشان میدهد که مسئله پایان دادن به محاصره، به یک مطالبه جدی در فضای عمومی تبدیل شده است.
در واقع اهمیت این خبر را نباید تنها در احتمال وقوع یک عملیات دریایی جستوجو کرد بلکه نفس انتشار و استقبال از چنین اخباری چه در قالب شایعه و چه در صورت برخورداری از واقعیت بیانگر وجود خواست و انتظار برای تغییر وضعیت موجود است.
بازتاب این اخبار نشان میدهد موضوع عبور نفتکشها و پایان محاصره، دیگر صرفاً یک بحث کارشناسی در حوزه نظامی و دریایی نیست و ابعاد اجتماعی و سیاسی پررنگتری پیدا کرده است.
میتوان وضعیت کنونی را به ساعت شنی تشبیه کرد که با استمرار محاصره و نبود چشماندازی روشن برای پایان آن شنهای مخزن بالایی بهتدریج در حال تخلیهاند. هرچه زمان بیشتری سپری شود، فشار افکار عمومی برای تعیین تکلیف این وضعیت افزایش مییابد و انتظار برای اتخاذ تصمیمی قاطعتر پررنگتر میشود.
انتشار اخبار مربوط به نفتکشها نیز میتواند نشانهای از همین فضای مطالبهگری و افزایش حساسیت جامعه نسبت به تداوم محدودیتها باشد.
آمریکا در برابر دو انتخاب دشوار
منطق این اقدام بر اساس نظریه بازیهای راهبردی به مفهوم «بازی با لبه پرتگاه» نزدیک است. راهبردی که در آن یک طرف با ایجاد موقعیتی حساس رقیب را در برابر انتخابهایی قرار میدهد که هرکدام پیامدهای پرهزینهای دارند.
در این چارچوب آمریکا با دو گزینه روبهرو خواهد بود اگر برای متوقف کردن نفتکشهای ایرانی به رهگیری یا اقدام نظامی متوسل شود، خطر واکنش تلافیجویانه ایران و گسترش درگیری افزایش پیدا میکند اما اگر اجازه عبور این شناورها را بدهد، عملاً با تضعیف اعتبار محاصره دریایی خود مواجه خواهد شد؛ اتفاقی که میتواند زمینه تکرار چنین اقداماتی را فراهم کند.
از این منظر تهران تلاش میکند واشنگتن را از موقعیتی که در آن فشار اقتصادی بدون هزینه مستقیم نظامی اعمال میکند، خارج کرده و ادامه محاصره را برای آمریکا با ریسکهای امنیتی و سیاسی بیشتری همراه سازد.
انتهای پیام/