فرهنگسازی جایگزین فیلترینگ شود
به گزارش گروه جامعه و جوان خبرگزاری برنا، در روزهای اخیر برخی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی و خبرگزاریهای مختلف از نظارت نکردن وزارت ارتباطات بر محتوای شبکههای اجتماعی گله کردهاند و برخی از آنان خواستار نظارت بیشتر بر فضای مجازی شدهاند.این در حالی است که بسیاری از کاربران اینترنتی در این سالها از مسدود بودن سایتهای مختلف و فیلترینگ بسیاری از شبکههای اجتماعی ناراضی بودهاند. در این میان دولت یازدهم با طرح اینترنت هوشمند سعی کرده تا با کنترل نسبی فضای مجازی کمترین محدودیت را برای دسترسی علاقمندان به اینترنت ایجاد کند.
دغدغه دسترسی به اینترنت و اطلاعات آزاد، منحصر به ایران نمیشود، در بیشتر کشورهای توسعه یافته اقشار مختلف جامعه بدون هیچ مشکلی به اطلاعات دسترسی دارند.در این میان در کشورهای پیشرفته سعی میشود با استفاده از ابزارهای فرهنگی به نوعی آنچه را که از طریق اینترنت در اختیار قشرهای سنی مختلف جامعه قرار میگیرد، کنترل کنند.کاری که به نظر میرسد دولت یازدهم نیز در پیش گرفته است.
فیلترینگ خانوادگی شود
بحث فیلترینگ و طرح اینترنت پاک که در سالهای اخیر زیاد شنیده میشود با موافقتها و مخالفتهای زیادی روبرو شده است.موافقان طرح معتقدند با اجرای فیلترینگ در فضای مجازی امنیت وحریم افراد حفظ میشود و افراد زیر 18 سال کمتر آسیب میبینند.این در حالی است که گروه مخالف معتقدند محدودیت در فضای مجازی نمیتواند فرهنگ درست استفاده از فضای مجازی و شبکههای اجتماعی در جامعه را ترویج کند. به اعتقاد بسیاری از کارشناسان بهتر است فیلترینگ از دولت به سطح خانوادهها منتقل شود.این گروه معتقدند اگر آموزش، کنترل و فیلترینگ در سطح خانواده باشد دیگر دولت نیازی به این همه هزینه کردن برای فیلترینگ و محدود کردن دسترسیها ندارد.
مریم یوسفی،جامعه شناس در این ارتباط به برنا میگوید:«من معتقدم که استفاده از شبکههای اجتماعی نیاز به فرهنگسازی دارد.تا فرهنگ استفاده از اینترنت و دسترسی به اطلاعات آزاد در جامعه و میان خانوادهها نهادینه نشود،هیچ راهحل دیگری نمیتواند چارهساز باشد.همه ما در این سالها دیدهایم که فیلتر کردن شبکههای اجتماعی تاثیری بر جامعه نداشته است.فرهنگسازی از دورن خانوادهها و جامعه تنها راه ممکن برای کنترل فضای مجازی است.با این شیوه میتوان امیدوار بود که خانوادهها بر محتوایی که در دسترس نوجوانان و جوانان قرار میگیرد نظارت کنند.»
یوسفی تولید محتوا برای سنین مختلف را یکی از راههای فرهنگسازی میداند:«همه ما میدانیم که با گسترش تکنولوژی ارتباطی، اطلاعاتی در فضای مجازی منتشر میشود که ممکن است با اخلاق عمومی یا پارهای از مسائل مربوط به امنیت ملی مغایرت داشته باشد اما بستن فضای مجازی کاری از پیش نمیبرد.بسیاری با دور زدن فیلترینگها به اطلاعاتی که میخواهند دست پیدا میکنند.به همین دلیل باید برای متقاضیان اطلاعات در هر گروه سنی اطلاعات متنوع و متکثر را داخل کشور تولید کنیم. در واقع فضا باید بهگونهای باشد که اطلاعات استاندارد و صحیحی و مورد نیاز مردم در هر موضوعی به آنان عرضه شود.»
فیلترینگ هوشمند تاثیر بیشتری دارد
ملیحه هاشمی، کارشناس ارشد علوم ارتباطات نیز در این باره نظری مشابه یوسفی دارد:«ما حتی در فضای حقیقی هم نمیتوانیم به طور کمال بر همه چیز کنترل داشته باشیم. فضای مجازی هم مثل فضای حقیقی خطراتی دارد.تنها راه حل، فرهنگسازی است. باید هزینه کلانی را که در حال حاضر برای فیلترینگ انجام میدهیم به سمت فرهنگسازی ببریم. کشور ما صاحب تمدن و فرهنگی غنی است و از نظر اعتقادی هم به اندازه کافی غنای فرهنگی داریم. بنابراین میتوانیم با تولید محتوا برای گروههای مختلف فرهنگسازی کنیم. وقتی محتوای جذاب برای نیاز مردم فراهم باشد استفاده از اینترنت به سمت محتوای مناسب و مطلوب میرود.با فرهنگسازی میتوانیم امید داشته باشیم که خانوادهها بتوانند بر استفاده فرزندان خود از اینترنت مراقبت داشته باشند.چون در فضای مجازی نیز درست مثل فضای حقیقی، ارشاد و فرهنگسازی بهتر از منع کردن است.»
هاشمی طرح اینترنت هوشمند را از فیلترینگ کارسازتر میداند و میگوید:«در حال حاضر با اینکه تعداد زیادی از سایتها مسدود هستند ولی این موضوع، مانع دسترسی کاربران به محتوای این سایتها نمیشود.هر روز نسخههای جدیدی از فیلترشکنها در فضای مجازی در دسترس کاربران قرار میگیرد.به این دلیل که دسترسی به اطلاعات خواسته جوانان است.من فکر میکنم طرح فیلترینگ هوشمند در این شرایط تاثیر بیشتری دارد.با این کار به جای مسدود کردن همه شبکههای اجتماعی و فضای مجازی، بخشی از محتوای سایتها و شبکههای اجتماعی که با اخلاق و منافع عمومی منافات دارد،مسدود میشود.»