مرهمی موقت برای زخم کهنهای که درمان نمیشود
شنبه نهم بهمن ماه بود که رییس پلیس راهور تهران از اجرای طرح جید زوج و فرد در پایتخت خبر داد و به برنا گفت: طرح جدید زوج و فرد از امروز در مناطق جدید شامل بزرگراه ها و شریان های سطح یک و 2 پایتخت اجرا می شود و در طرح جدید، مأموران از ورود خودروها به محدوده جلوگیری کرده و آنها را به خارج از این منطقه هدایت خواهند کرد.
سردار حسین رحیمی با تاکید بر این که در هفته اول اجرای این طرح در مناطق جدید با تأکید ویژه، مأموران فقط به هدایت شهروندان به بیرون از محدوده و تذکر بسنده می کنند، اعلام کرد: سعی کردیم کمتر رانندگان را اعمال قانون کنیم. به گفته وی در طرح جدید بزرگراه شهید همت و زین الدین از شمال، بزرگراه بسیج، رودکی و شهید باقری از شرق جزء محدوده زوج و فرد محسوب می شوند و محدوده جنوبی این طرح نیز شامل بزرگراه های بعثت، میدان بهمن، تندگویان تا نواب می شود. ضمن اینکه از غرب نیز این طرح در بزرگراه های نواب و چمران اجرا می شود.
پس از اعلام این خبر واکنش ها به اجرای طرح در بین مسئولان متفاوت بود. عده ای آن را مرهمی کوتاه مدت می دانستند و عده ای دیگر بر اجرای آن پافشاری می کردند، اما آنچه حاصل شد سردرگمی شهروندان با اجرای این طرح آن هم بدون اطلاع رسانی بود.
به همین منظور در گام اول راهنمایی و رانندگی این طرح را به صورت آزمایشی به اجرا در آورد و اول اسفند اجرا آن را به صورت رسمی و سراسری آغاز کرد.
از حمایت دولت تا مخالفت شهرداری
هنوز چند روزی از اجرای طرح نگذشته بود که موافقت ها و مخالفت ها با اجرای طرح آغاز شد. ابتدا مسئولان وزارت کشور و پلیس که تجربه موفق اجرای طرح سراسری در تهران را داشتند اجرای اینگونه طرح ها را موفقیت آمیز و عاملی برای کاهش ترافیک و آلودگی کلانشهر تهران دانستند. به عنوان نمونه از نظر سردار رحیمی اجرای این طرح سهم عمده ای در کاهش ترافیک داشته و براساس پیش بینی کارشناسان پلیس اجرای این طرح می تواند ترافیک تهران را تا 30 درصد در ایام نوروز کاهش دهد.
به اعتقاد وی تا هنگامی که حمل و نقل عمومی به اندازه کافی در پایتخت وجود نداشته باشد، شهروندان به استفاده از خودروی شخصی روی می آورند که همین امر مسئولان راهنمایی و رانندگی را در پایتخت ناگزیر به اجرای طرح زوج و فرد و اعمال محدودیت های بیشتر می کند. البته اظهار نظر های رییس پلیس راهور به همین جا ختم نشد بلکه وی اجرای این طرح راهکاری برای کاهش آلودگی هوا و روان سازی ترافیک معابر در محدوده طرح دانست و از شهروندان نیز خواست تا پلیس را علاوه بر عدم ورود غیر مجاز به طرح، با ماموران راهور نیز همکاری کنند.
در حالی که پلیس راهنمایی و رانندگی اجرای این طرح را در کاهش آلودگی هوا و ترافیک موثر می دانست، مسئولان شهرداری با غیر کارشناسی خواندن اجرای این طرح معتقد بودند اجرای طرحی که در آن قادر به انجام کار اجرایی نباشیم را قبول نداریم و اجرای این طرح به تصویب شهرداری نرسیده و ما هم از آن اطلاعی نداریم.
در ادامه روند اعتراضات معاون حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران نیز اجرای این طرح را غیر ممکن دانست و اعلام کرذ که کنترل تک تک خودروها در این طرح کاری دشوار است. ضمن این که اجرای این طرح بازدارنگی محدوده قبلی را زیر سوال خواهد برد.
در همین حال بود که راهور تهران از اجرای طرح تشدید برخورد با تخلفات رانندگی در محدوده قدیم خبر داد و به گفته مسئولان در این حوزه طرح قبلی هیچگاه متوقف نشده و ماموران در معابر آن حضور دارند و هم اکنون نیز 400 نقطه طرح توسط ماموران کنترل می شود.
شورایعالی ترافیک محکمه مخالفان و موافقان
بالاخره پس از روزها جنجال و کشمکش، شورایعالی ترافیک روز بیستم بهمن ماه اجرای این طرح را مصوب کرد. براساس پیشنهاد پلیس راه این درطرح در شریان های اصلی و بزرگراه ها اجرا شد و برخورد با متخلفان برابر قانون در دستور کار ماموران پلیس راهنمایی و رانندگی پایتخت قرار گرفت. این در حالی بود که محمودی معاون استاندار تهران با اعلام این دکه سخنان مسئولان شهرداری بی اساس است تاکید کرد؛ شهرداری هیچگاه دعوت مسئولان را برای شرکت در کمیته اضطرار نپذیرفته است، بنابراین با نصب تابلوها و استقرار نیروها ر معابر ورودی طرح جدید این طرح از یک اسفند آغاز شد.
کلید خوردن طرح در 120 نقطه پایتخت
اجرای این طرح برای انضمام بخشی به وضعیت ترافیکی شهر همچنین به عنوان تدبیری برای کاهش آلودگی هوا مصادف با میلاد پیامبر اعظم(ص) آغاز شد. البته مسئولان راهور با استفاده از این تعطیلات اقدام به اطلاع رسانی در قالب رسانه های ملی و گروهی به شهروندان کردند، تا آنها از مبادی جدید آگاه شوند. برای اجرای این طرح به گفته جانشین معاون عملیات راهور تهران ماموران راهور در 120 نقطه جید سطح شهر مستقر شدند. البته همانطور که سرهنگ حمید رضا صیفی می گوید، در روزهای نخست ماموران از ورود خودروها ممانعت و فقط به تذکر بسنده می کردند، اما از روز شنبه، 7 اسفند، با گذشت یک هفته از اجرای آزمایش طرح، خودروهای متخلف در صورت ورود به محدوده به ازای هرساعت 13هزار تومان جریمه شدند.
این در حالی است که جانشین معاون عملیات راهور تهران ماموران با گذشت بیش از یک هفته از اجرای آزمایش و 2 روز از اجرای رسمی طرح در محدوده های جدید از شهروندان به دلیل همکاری در کاهش ترافیک تشکر می کند و اعلام می کند که رانندگان باید بدانند اجرای این طرح که از ساعت 6:30 تا 19 هر روز به جزء ایام تعطیل با توجه به نزدیک شدن به نوروز بسیار ضروری است.
شهروندان:چاره ای همیشگی بیاندیشید
در حالی اجرای طرح جدید در تهران ادامه دارد که بسیاری از شهروندان اجرای آن را عاملی موثر در کاهش ترافیک و آلودگی هوا می دانند.
حمید راننده خودروی سوناتا در این باره به خبرنگار برنا می گوید: اجرای صحیح طرح می تواند در کاهش ترافیک در ساعات اوج بار موثر باشد. اگر چه در این یک هفته محله ما در خیابان ریحانی با کاهش ترافیک مواجه شد.
حسین نیز که برای تردد خود ار خودروی پراید شخصی استفاده می کند معتقد است؛ ماموران پلیس رفتار مناسبی را با رانندگان دارند و ما را برای تعیین مسیر جایگزین راهنمایی می کنند. او هم این طرح را برای کاهش آلودگی هوا موثر می داند.
مهدوی یکی دیگر از رانندگان است که در این باره حرف هایی برای گفتن دارد، وی همانطور که پشت فرمان خودروی پژو نشسته است، خواستار برخورد با خوروهای ودزا می شود و می گوید: نباید از تردد من که دارای خودروی استاندارد هستم جلوگیری کنند. در این طرح به جای پلاک، براساس میزان آلایندگی دسته بندی کنند و از تردد خودروهای آلوده جلوگیری کنند.
اگر چه بسیاری از شهروندان از اجرای این طرح رضایت نسبی دارند اما آن را راهکاری که دارای قابلیت اجرای بلند مدت باشد نمی دانند. تعداد زیادی از رانندگان معتقدند باید چاره ای اساسی برای پایتخت اندیشید. مریم رضایی فرهنگی و هر روز برای رسیدن به محل کار از خودروی شخصی اش استفاده می کند. از نظر وی اجرای این طرح به صورت موقت اگر چه خوب است اما باید یک فکر اساسی کرد، به عنوان مثال ساخت خودروها را باید کنترل یا از تردد خودروهای فرسوده جلوگیری کرد.
نکته ای که شاید در اجرای این طرح از نظر طراحان پنهان مانده است شرایط برخی از شهروندان برای تردد در محدوده طرح زوج و فرد است. به عنوان نمونه برخی از زنان شاغل که در ساعت های مانند صبح زود یا ساعات پایانی شب مجبور به آمد و شد در تهران هستند و مسیر آنها به گونه ای است که نمی توانند از وسایل حمل و نقل عمومی به علت وجود ضعف هایی در پوشش مناطق مختلف شهری یا تراکم جمعیت استفاده کنند. همانطور که زهرا موحدی می گوید این طرح مشکلات زیادی را برای خانم های شاغل ایجاد می کند، خود من حتی به این نتیجه رسیده ام که به همسرم بگویم بهتر است به همسرم بگویم یک خودرو با شماره پلاک فرد خریداری کند تا مشکل رفت و آمدم برطرف شود و دیگر مجبور نباشم با استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی مسیر خانه تا مدرسه را به سختی و در مدت طولانی چند ساعته طی کنم.
بر این اساس می توان گفت به نظر می رسد اگر چه اجرای این طرح موافقان و مخالفان زیادی دارد، اما آنچه مسلم است این است که این طرح نیز مرهمی کوتاه مدت برای دو زخم کهنه تهران ترافیک و آلودگی است و برای برون رفت از این بحران باید چاره ای علمی و اساسی اندیشید.
برای مشاهده فیلم و عکس کلیک کنید:
گسترش محدوده طرح ترافیکی زوج و فرد در تهران
طرح زوج و فرد از اجرا تا خواست شهروندان
