چالشهای یادگیری زبان فارسی برای دانشجویان عراقی؛ از تفاوتهای زبانی تا موانع فرهنگی
کمال ابراهیمی کاوری: با افزایش حضور دانشجویان عراقی در دانشگاههای ایران، موضوع یادگیری زبان فارسی به یکی از مهمترین عوامل موفقیت تحصیلی و اجتماعی آنان تبدیل شده است. اگرچه نزدیکی فرهنگی، مذهبی و تاریخی میان دو کشور زمینه مناسبی برای یادگیری زبان فراهم میکند، اما دانشجویان عراقی در مسیر فراگیری زبان فارسی با چالشهای متعددی روبهرو هستند که شناخت و مدیریت آنها میتواند به ارتقای کیفیت آموزش و تجربه تحصیل آنان کمک کند.
نخستین چالش، تفاوتهای ساختاری میان زبان فارسی و عربی است. هرچند دو زبان دارای واژگان مشترک فراوانی هستند، اما تفاوت در دستور زبان، شیوه جملهسازی، کاربرد افعال و برخی مفاهیم زبانی موجب میشود دانشجویان در مراحل اولیه یادگیری با دشواریهایی مواجه شوند. این مسیله بهویژه در مهارت نگارش دانشگاهی و درک متون تخصصی بیشتر نمایان میشود.
چالش دیگر، فاصله میان زبان آموزشی و زبان روزمره است. بسیاری از دانشجویان پس از گذراندن دورههای مقدماتی زبان فارسی، در محیط واقعی دانشگاه و جامعه با اصطلاحات محاورهای، واژگان تخصصی و لهجههای مختلف روبهرو میشوند که در کلاسهای آموزشی کمتر مورد توجه قرار گرفتهاند. این تفاوت گاهی موجب کاهش اعتمادبهنفس و دشواری در برقراری ارتباط مؤثر میشود.
کمبود برنامههای تخصصی"فارسی برای اهداف دانشگاهی" نیز از دیگر موانع موجود است. بسیاری از دانشجویان نیاز دارند مهارتهایی همچون نگارش مقاله، ارایه شفاهی، شرکت در مباحث علمی و مطالعه منابع تخصصی را به زبان فارسی فراگیرند، اما دورههای آموزشی موجود اغلب بر مهارتهای عمومی زبان تمرکز دارند و پاسخگوی نیازهای علمی آنان نیستند.
عوامل روانی و اجتماعی نیز در این میان نقش مهمی ایفاء میکنند. نگرانی از اشتباه کردن، ترس از قضاوت شدن و محدود بودن فرصتهای تعامل با فارسیزبانان میتواند سرعت یادگیری را کاهش دهد. برخی دانشجویان به دلیل حضور در جمعهای همزبان عراقی، کمتر در معرض استفاده عملی از زبان فارسی قرار میگیرند و این موضوع روند یادگیری را کُند میکند.
از سوی دیگر، تفاوتهای فرهنگی در سبک ارتباطات، رفتارهای اجتماعی و محیط دانشگاهی نیز میتواند یادگیری زبان را تحت تأثیر قرار دهد. زبان و فرهنگ ارتباطی تنگاتنگ دارند و درک صحیح مفاهیم زبانی بدون شناخت نسبی از فرهنگ جامعه میزبان دشوار خواهد بود.
با این حال، این چالشها غیرقابل حل نیستند. توسعه دورههای تخصصی آموزش فارسی، بهرهگیری از فناوریهای نوین و هوش مصنوعی، ایجاد فضاهای تعاملی میان دانشجویان ایرانی و عراقی و تقویت برنامههای فرهنگی مشترک میتواند بسیاری از موانع موجود را برطرف کند.
در نهایت، یادگیری زبان فارسی برای دانشجویان عراقی تنها یک ضرورت آموزشی نیست، بلکه ابزاری برای دستیابی به موفقیت علمی، گسترش ارتباطات فرهنگی و ایفای نقش مؤثر در توسعه روابط آینده ایران و عراق به شمار میآید. هرچه این چالشها بهتر مدیریت شوند، فرصتهای بیشتری برای بهرهگیری از ظرفیتهای علمی و فرهنگی دو کشور فراهم خواهد شد.
انتهای پیام/
