صنعت تراشه جهان در بحران؛ اختلال در عرضه هلیوم هوش مصنوعی را فلج میکند
روزنامه فایننشال تایمز در گزارشی هشدار داده است که تشدید تنشها و درگیریهای منطقهای مرتبط با ایران میتواند به اختلال در زنجیره تامین جهانی فناوری منجر شود؛ اختلالی که بهویژه از مسیر کاهش عرضه گاز هلیوم یکی از مواد حیاتی در تولید تراشههای پیشرفته مورد استفاده در سامانههای هوش مصنوعی خود را نشان میدهد.
به گزارش برنا، به نوشته این روزنامه رشد سریع صنعت هوش مصنوعی بهشدت به تداوم تولید تراشههای نیمههادی پیشرفته وابسته است. این تراشهها در مراحل حساس تولید به مجموعهای از گازهای صنعتی با خلوص بسیار بالا نیاز دارند که در میان آنها هلیوم نقش مهمی ایفا میکند. هلیوم در فرآیند ساخت ویفرهای سیلیکونی برای خنکسازی تجهیزات، کنترل دقیق دما و ایجاد محیط پایدار در مراحل مختلف لیتوگرافی و فرآوری مواد استفاده میشود؛ به همین دلیل هرگونه کاهش در دسترسی به این گاز میتواند بازده خطوط تولید تراشه را کاهش داده و زمان تولید را افزایش دهد.
فایننشال تایمز در ادامه اشاره میکند که قطر یکی از بزرگترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان هلیوم در جهان به شمار میرود و حدود یکسوم عرضه جهانی این گاز را تامین میکند. با این حال در پی افزایش تنشهای منطقهای و بروز اختلال در زیرساختهای مرتبط با گاز طبیعی مایع (LNG) (هلیوم بهعنوان محصول جانبی در فرآیند استخراج و پالایش آن به دست میآید) تولید و صادرات هلیوم این کشور با کاهش یا حتی توقف مواجه شده است.
به گفته تحلیلگران صنعت چنین اختلالی میتواند پیامدهای زنجیرهای در بازار جهانی ایجاد کند. از یک سو احتمال افزایش قیمت هلیوم در بازارهای بینالمللی وجود دارد و از سوی دیگر تولیدکنندگان تراشه ممکن است با محدودیت در تامین مواد اولیه کلیدی روبهرو شوند. این وضعیت میتواند بر ظرفیت تولید شرکتهای بزرگ نیمههادی و سازندگان واحدهای پردازش گرافیکی (GPU) که نقش محوری در توسعه سامانههای هوش مصنوعی دارند، فشار وارد کند.
علاوه بر این کاهش تولید تراشه میتواند به طور غیرمستقیم بر مراکز داده هوش مصنوعی و شرکتهای فعال در حوزه رایانش ابری نیز اثر بگذارد؛ زیرا توسعه زیرساختهای پردازشی این مراکز به عرضه پایدار تراشههای پیشرفته وابسته است.
فایننشال تایمز در جمعبندی این گزارش تاکید میکند که بحرانها و تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه ممکن است پیامدهایی فراتر از بازار انرژی داشته باشند و حتی مسیر توسعه فناوریهای پیشرفته از جمله هوش مصنوعی و صنعت نیمههادی را نیز تحت تاثیر قرار دهند؛ موضوعی که وابستگی عمیق اکوسیستم فناوری جهانی به زنجیرههای تامین پیچیده و بههمپیوسته را بار دیگر برجسته میکند.
انتهای پیام/